İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2018/673 K.2019/511

İlk derece Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile, şirketin davalı şirkete 5 adet makine sipariş ettiğini, bu makinelerin ödemeleri için, 23.12.2014 keşide tarihli .... seri numaralı 30.000,00-TL, 15.01.2015 keşide tarihli 5561665 seri numaralı 30.000,00-TL, 31.01.2015 keşide tarihli ... seri numaralı 27.500.00 TL bedelli çeklerin davalı şirketçe 14.04.2014 tarihli tahsilat makbuzu ile teslim alındığını, çeklerin tamamının ödendiğini, davalı şirketin 2 adet makinayı müvekkili şirkete teslim ettiğini, 6610301788 sayılı irsaliye ve 29.11.2014 tarih ... numaralı %18 KDV dahil 12.980,00TL olarak fatura edildiğini,

davalı şirketin siparişte bedelleri ödenen 1 adet 18.500,00TL değerinde 6 milli işleme tezgahı, ... marka tezgah ile 16.000,00TL değerinde 6 milli işleme tezgahı Umo marka tezgah ve 40.000,00TL değerindeki 150 tonluk eksantrik presi dava tarihine kadar teslim edilmediğini, teslim edilmeyen makinaların toplam değerinin 74.500,00TL olduğunu, makinaların teslimi veya tahsil edilen bedelleri olan 74.500,00TL nin şirkete geri ödenmesi için noterden ihtar keşide edildiğini, davalı şirketin makinaları teslim etmiş gibi hayali faturalar düzenleyerek gönderdiğini, noter ihtarı ile davalı şirkete iade edildiğini,

müvekkili şirkete gönderilen 05.03.2015 tarih ... numaralı fatura konusu mal ile 06.03.2015 tarih ve ... numaralı fatura konusu malların teslim alınmadığını bildirmek suretiyle müvekkili şirketin bedelini ödeyerek davalı şirketten teslim almadığı 3 adet makine bedelleri toplamı olan 74.500,00TL nin talep tarihinden itibaren ticari faizi birlikte davalından tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, taraflar arasındaki tek ticari ilişkinin yalnızca 2 adet ...

6 milli 2. el Makine satışından ibaret olduğunu, tarafların 85.520,00TL+ 15.393,60TL KDV olmak üzere 100.912 TL KDV dahil anlaştığı ve davacının çekleri müvekkiline verdiğini, daha sonra KDV bedelini ödemek istemediğini, tahsilatların tamamlanmasından sonra kesilen ek faturaları iade ettiğini, kesilen ek faturaların nedeninin vadeye bağlanmış 2 adet makine bedelinin KDV hariç sonradan tahsil edilmesi olduğunu, müvekkilinin davacıdan eksik ödediği KDV yönünden alacaklı olduğunu, satışa konu ...

6 milli 2 adet makine otomat tezgahı makinası olduğunu, tanesinin davacının bahsettiği gibi 5.500 TL bedelle satılmasının olanaksız olduğunu, her birinin rayici bu bedelin yaklaşık 10 katı kadar olduğunu, bu durumun bilirkişi incelemesi ile anlaşılabileceğini, makinaların satımı konusunda akit olmadığı için, bu makinaların satımına ilişkin yazılı bir delil bulunmadığını, yapılan ödemelerin makinaların KDV dahil ödemelerine ilişkin kısmi ödemeler olduğunu, aksini iddia eden yazılı belge ile ispatla mükellef olduğunu bildirmek suretiyle davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 13/02/2018 tarih 2015/892 Esas - 2018/175 Karar sayılı kararında; "... Davacı, çek ile yaptığı ödeme karşılığında eksik teslimat yapıldığını belirterek ödediği miktarın iadesini istemektedir. Yukarıda belirtildiği üzere çek, kural olarak bir ödeme vasıtası olup, satış işleminin peşin yapıldığı konusunda kanuni bir karinenin varlığı kabul edilir.

Somut olayda davalı anlaşmanın iki makine için yapıldığını, 3 adet başka makine olduğu iddiasının doğru olmadığını beyanla akdi ilişkiyi kabul etmemektedir. İspat yükü çeklerin ileride teslim edilecek mallara karşılık avans olarak verildiğini ve çek bedelleri kadar mal teslim edilmediğini ileri süren davacıdadır. Davalının teslim edilen mal miktarından düşük bedelde fatura kesmesi malların eksik teslim edildiği anlamına gelmez.

Fatura, sadece mali konularda taraflara yükümlülük yükler. Yargıtay 19.Hukuk Dairesİ' nin 21/06/2017 tarih, 2016/7961 esas ve 2017/5343 karar sayılı ilamı. Davacı, çekin avans olarak verildiğine ve malın teslim edilmediğine ilişkin yazılı delil sunmamış, hatırlatılan yemin deliline de dayanmamıştır.

Bu itibarla, taraflar arasındaki akdi ilişkinin davacının iddia ettiği gibi olduğu hususu, ispat yükü kendisine düşen davacı tarafından usulüne uygun deliller ile ispatlanamadığı..."gerekçesi ile, Davanın reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, Her iki şirket arasındaki ilişkinin birçok olaya ve belgeye dayandığını, ancak mahkeme müvekkili şirketin yaptığı çek ödemelerinin ne için yapıldığını ispatlanamadığını öngördüğünü, halbuki davalı şirket müvekkili şirketten almış bulunduğu 3 adet çeki ve bunların tutarı olan 87.500 TL’ yi tahsil etmiş bulunduğunun kabul ettiğini, fazladan tahsil etmiş bulunduğu 74.500 TL’ nin de ne için tahsil edildiğini belirtemediğini, İlk Derece Mahkemesinin davalı şirketten olan alacaklarının, bilirkişi raporlarına rağmen,

ispatlanamadığından bahisle ve iki şirket arasındaki akdi ilişkinin olmadığından bahisle davanın reddine dair karar vermesinin usul ve esas açısından yasaya aykırı olduğunu, İleri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını, istinaf incelemesi sonucunda talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/892 Esas 2018/175 Karar sayılı dosyası kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK' nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak, kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Davacı ile davalı arasında makine konusunda sözlü anlaşma yapıldığı, satım konusu makinelerin niteliği ve kaç tane olduğu konusunun belirlenmediği, davacı tarafından 87.500,00TL üç adet çek' le ödeme yapıldığı, davacı tarafından peşin yapılan ödeme konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı gibi, ...

Bankası Okmeydanı Şubesince üç adet çekin tahsil edildiğinin bildirilmiş olduğu, davacının iddiasının, ödemiş olduğu bedellere istinaden davalının, bu ödemeye karşılık beş makine teslim etmesi gerekirken, iki adet makine teslim ettiğini, davalının ise, çekle yapılan ödemenin tahsil edildiği halde, üç adet makinenin teslim edilmediğinin ileri sürerken, davalı çekler konusu satışın iki makine için olduğunu iddia ettiği görülmüştür.

Satıma konu iki makinanın teslimi hususunda bir ihtilaf bulunmadığı, ancak davacının yapmış olduğu ödemenin bu iki makine için mi, yoksa teslim edilmediği ileri sürülen üç makinenin peşin ödemesini de kapsayıp kapsamadığı noktasında taraflar arasında ihtilafın toplandığı görülmüştür.

Taraflar arasında ihtilaf olmayan ve davacıya teslim edilen iki makinenin satışına karşılık davalı tarafından 29/11/2014 tarihli KDV dahil 12.980,00 TL fatura düzenlendiği ve bilirkişinin düzenlemiş olduğu rapordan anlaşıldığı üzere bu faturanın davalının yevmiye defterinde kayıtlı olduğu, davacının davalıdan 74.520,00 TL alacaklı olduğu bildirilmiş olduğu, davacı tarafça davalıya Beyoğlu ...

Noterliği' nin 10/03/2015 tarih ve .... nolu ihtarname gönderildiği, ihtarnamede dava konusu edilen üç adet ikinci el makinenin teslimi, aksi halde 74.520,00 TL' in iade edilmesinin ihtar edildiği, yine davacı tarafça davalıya Beyoğlu .... Noterliği' nin 06/04/2015 tarih ve ... nolu ihtarname gönderilerek, teslim edilen iki makine için 05/03/2015 tarih ve ... seri nolu fiyat farkı açıklamalı 43.966,80 TL meblağlı.

06/03/2015 tarih ... seri nolu fiyat farkı açıklamalı 43.966,80 TL meblağlı olmak üzere davalı tarafından kesilen iki adet fiyat farkı faturalarının iade edildiği görülmüştür. Çek, kural olarak bir ödeme vasıtası olup, satış işleminin peşin yapıldığı konusunda kanuni bir karinenin varlığı kabul edilir. Somut olayda davalı, iki makine için fatura kesmek suretiyle davacı ile arasında sözleşme kurulduğunu ve böylece, iki makinenin teslim edildiğini savunmuştır.

İspat yükü, çeklerin ileride teslim edilecek mallara karşılık avans olarak verildiğini ve çek bedelleri kadar mal teslim edilmediğini ileri süren davacıdadır. Davalının teslim edilen mal miktarından düşük bedelde fatura kesmesi malların eksik teslim edildiği anlamına gelmez.

Davacının iddiasını yazılı delille ispatlayamadığı anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince kurulan hüküm ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 352/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.