İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2020/676 K.2021/1338

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFIN İDDİASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile, kurumları sigortalılarından ...'ın davalı şirkette çalışmakta iken meslek hastalığına yakalandığını, meslek hastalığı nedeniyle sigortalıya 168.814,14 TL peşin sermaye değerli gelir bağlandığını, 3.387,99 TL geçici iş göremezlik verilip, 7.180,38 TL tedavi masrafı yapıldığını, söz konusu meslek hastalığının davalı şirketin kusurlu eylemleri nedeniyle meydana gelmesinden ötürü.

Kocaeli 1.İş Mahkemesinin 2017/192 Esas sayılı dosyası ile davalı şirkete karşı rücuen tazminat davası açıldığını, iş mahkemesinin 01.03.2018 tarihli ara kararı ile davalı şirketin ihyası için dava açmak üzere süre verildiğini, şirketin borçlardan kurtulmak için kötü niyetli olarak ve yasal prosedüre uymaksızın tasfiye yoluna başvurduğunu beyanla şirketin yeniden ihya edilmek suretiyle ticaret sicile kaydının yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 30/09/2019 tarih ve 2019/323 Esas - 2019/916 Karar sayılı kararında; "....Dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde ... A.Ş.'nin tasfiye sonucu ticaret sicil kaydının silindiği ancak bu şirket aleyhine Kocaeli 1.İş Mahkemesinin 2017/192 Esas sayılı dosyası ile açılmış dava bulunup bu davanın derdest olduğu sabittir.

Şirket terkin edilmiş olduğundan devam eden davada taraf teşkilinin sağlanması ve bu suretle davacının hak arama hürriyetinin temin edilmesi engellenmiş olacaktır. Kaldı ki bu davanın varlığı şirketin tasfiye işlemlerinin tam olarak sona ermediğini ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğunu da göstermektedir.

Bu nedenlerle TTK' nun 547/1. maddesinde ki yasal koşulların oluştuğu anlaşılmakla dava konusu olan şirketin ihyasına; ihya işlemlerinden sonra şirketin tasfiye süreci tekrar başlayacağından ek tasfiye işlemleri için resen seçilen mali müşavir ...'ın tasfiye memuru olarak atanamasına karar vermek gerekmiştir.Davacının tasfiye memuru ...'e karşı açmış olduğu davasının tasfiye memurunun davadan önce öldüğü ve bu görevin ölüm ile sona erdiğinden HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddesi gereğince usulden reddine..."gerekçesi ile,

1-Davada Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğü aleyhine açılan davanın KABULÜNE, TTK' nun 547/1. maddesi gereğince Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil nolu üyesi olan ...

A.Ş.ünvanlı şirketin İHYASINA ve şirketin yeniden TESCİLİNE, 2-Şirketin ihya işlemlerinin gerçekleştirilmesi için bu işlem ile ilgili sınırlı olarak Mali Müşavir ...'ın atanmasına, 3-Tasfiye işleminin mahiyeti ve muhtemel süreci gözetilerek tasfiye memuru için 500,00 TL ücret taktirine, taktir edilen ücretin davacı tarafından daha sonra şirketin mal varlığından tahsil edilmek üzere karşılanmasına, 4-İhya işlemlerinden sonra şirketin tasfiye süreci tekrar başlayacağından, ek tasfiye işlemleri için ...'ın tasfiye memuru olarak atanmasına,

5-Kararın tescil ve ilanına, 6-Davacının tasfiye memuru ...'e karşı açmış olduğu davasının HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddesi gereğince usulden reddine, karar verilmiş ve karara karşı davalı ... A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesi ile, Davacı kurumun Kocaeli 1. İş Mahkemesi'nin 2017 / 192 esas sayılı dosyasından açmış olduğu davayı dayanak göstererek müvekkili şirketin ihyasını talep ettiğini, bu talep dosya içeriğine ve yasaya aykırı olduğunu, Yerel mahkeme gerekçeli kararında atıf yapılan TTK 547 / 1. maddesinde özetle;

"tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa..." hükmüne yer verildiğini, Bu hüküm çerçevesinde ek tasfiye işlemlerinin yapılması için bir zorunluluk bulunmadığını, Kocaeli 1. İş Mahkemesi'nin 2017/192 esas sayılı dosyası halen derdest olmakla birlikte davacı kurumun sigortalısı ... isimli işçi tarafından da asıl işveren sıfatı ile ... A.Ş. ile müvekkil ...

A.Ş. aleyhine meslek hastalığı iddiası ile tazminat davası açıldığını, bu dava da halen Gebze 4. İş Mahkemesi'nin 2017 / 143 esas sayılı dosyasından halen derdest olduğunu, bu dosyada verilen YSK ve ATK raporları arasında çelişki bulunduğundan bu çelişkinin giderilmesi amacı ile dosyanın ATK Genel Kuruluna gönderilmesinin taraflarından talep edildiğini,

Davacı kurumun Kocaeli 1. İş Mahkemesi'nin 2017 / 192 esas sayılı dosyasından açmış bulunduğu dava ile ... isimli işçinin Gebze 4. İş Mahkemesi'nin 2017 / 143 esas sayılı dosyasından açmış bulunduğu dava henüz kesinleşmemiş olup müvekkili şirket aleyhine verilmiş ve kesinleşmiş bir karar ortada olmadığını, bu nedenle de şirketin ihyası yönündeki talebin kabul görmemesi gerektiğini, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına,

yeniden yargılama yapılarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, ticaret sicilden tasfiye nedeniyle terkin edilmiş şirketin TTK 547. Maddesine göre ek tasfiye işlemleri için ihyası istemine ilişkindir.

Mahkemece, 1-Davada Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğü aleyhine açılan davanın KABULÜNE, TTK' nun 547/1. maddesi gereğince Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğünün 4351 sicil nolu üyesi olan ...

TİCARET A.Ş.ünvanlı şirketin İHYASINA ve şirketin yeniden TESCİLİNE, 2-Şirketin ihya işlemlerinin gerçekleştirilmesi için bu işlem ile ilgili sınırlı olarak Mali Müşavir ...'ın atanmasına, 3-Davacının tasfiye memuru ...'e karşı açmış olduğu davasının HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddesi gereğince usulden reddine, karar verilmiş ve karara karşı davalı ... A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Somut olayda, davacı SGK. Tarafından davalı ...

A.Ş. aleyhine 22/08/2017 tarihinde Kocaeli 1 İş Mahkemesinin 2017/192 Esas sayılı dosyası ile rücuen tazminat davası açıldığı, taraf teşkilinin sağlanması için bu dosyadan verilen yetki üzerine istinafa konu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Davacı da dava dilekçesinde ihyası istenen şirketin tasfiye memuru ( tasfiye memurunun kimlik bilgileri belirtilmeden), ihyası istenilen şirket ile ticaret sicil müdürlüğünü davalı göstermek suretiyle eldeki davayı açtığı ve Mahkemece, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen sicilden terkin edilmiş şirkete dava dilekçesinin ve gerekçeli kararın tebliğ edildiği anlaşılmıştır. İstinaf dilekçesini, ... A.Ş. vekili olarak bu şirket adına Av. ... vermiştir.

TBK'nın 513/2 maddesinde düzenlenen "Vekâletin sona ermesi vekâlet verenin menfaatlerini tehlikeye düşürüyorsa, vekâlet veren veya mirasçısı ya da temsilcisi, işleri kendi başına görebilecek duruma gelinceye kadar, vekil veya mirasçısı ya da temsilcisi, vekâleti ifaya devam etmekle yükümlüdür," hükmü gereğince, istinafa başvuran Av. ...'in vekalet görevinin devam ettiği ve istinafa başvurabileceği kabul edilerek istinaf incelemesi yapılmıştır.Taraf teşkili, dava şartı olup mahkemece yargılamanın her aşamasında resen gözetilmesi gerektiği gibi istinaf aşamasında da resen dikkate alınacaktır.

TTK 547. Maddesine göre ek tasfiye işlemleri için açılan İhya davalarında hasım olarak ticaret sicil müdürlüğünün ve ihyası talep edilen şirketin son tasfiye memurunun gösterilmesi gerekli ve yeterlidir. Buna göre ticaret sicilden terkin edilen şirketlerin tüzel kişilikleri sona erdiğinden bunların davada hasım olarak gösterilmesine olanak bulunmamaktadır.

Dava dilekçesinde davalı olarak gösterildiği anlaşılan tüzel kişiliği sona ermiş şirket hakkında açılan davayla ilgili mahkemece karar verilmemesi doğru görülmemiştir. Bu nedenle Dairemizce yeniden hüküm kurulup Davalı ... A.Ş. aleyhine açılan davanın, taraf ehliyeti bulunmaması nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir. ... A.Ş.'nin sicil kaydı incelendiğinde.

Gebze Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sırasında kayıtlı iken şirketin 25/01/2007 tarihinde tasfiyeye girdiği ve 21/04/2009 tarihinde tasfiyesi sonlandırılarak sicil kaydının silindiği ve tasfiye memurunun ... olduğu görülmüştür. Dosyaya celp olunan nüfus kayıt örneğinden tasfiye memuru ...' in 26/08/2014 tarihinde vefat etmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Somut uyuşmazlık TTK'nın 547. maddesine dayalı olarak açılmış ihya talebine ilişkin olup tasfiyeyi yapan tasfiye memurunun ölmüş olması nedeniyle davada taraf teşkilinin tamamlandığının kabulü gerekir.

Anılan yasal düzenleme uyarınca, mahkemece davanın kabulü ile birlikte, önceki tasfiye memurunun vefat etmiş olması nedeniyle, yeni bir tasfiye memurunun görevlendirilmesi isabetlidir (Yargıtay 11. HD 2014/6312 E 2014/12952 K 07.07.2014 T.), ancak dava dilekçesinde tasfiye memuru'nun ismi belirtilmediği halde mahkemece ÖLÜ TASFİYE MEMURU ...'e karşı açılan davanın HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddesi gereğince usulden reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir.Bu nedenle istinafa başvuran davalı olarak karar başlığında yer alan ...

A.Ş. Vekili olarak bu şirket adına Av. ...'ın istinaf başvurusunun HMK'nın 355. Maddesi uyarınca resen gözetilen sebeple kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının yukarıda açıklanan gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.2.maddesi uyarınca kaldırılmasına, Dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

İLK DERECE YÖNÜNDEN

6-Davacı taraf harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 7-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin davalı ticaret sicil müdürlüğü yasal hasım olduğundan ve davanın açılmasına sebep olmadığından davacı üzerinde bırakılmasına, 8-Davalı şirket tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına, 9-Davalı ticaret sicil müdürlüğü yasal hasım olup davanın açılmasına sebep olmaması nedeniyle davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 10-Taraflarca yatırılan ve artan gider avansı varsa, talep halinde avansı yatıran tarafa iadesine,

İSTİNAF YÖNÜNDEN

11-Davalı şirket tarafından yatırılan 121,30.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 44,40.TL istinaf karar harcının talep halinde iadesine, 12-Davalı şirket tarafından sarf edilen 121,30.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile (47,90.TL+48,50.TL=) 96,40.TL dosyanın istinafa gidiş - dönüş gideri toplamı 217,70.TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı şirkete verilmesine, 13-Bakiye gider avansı var ise talep halinde avansı yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 07/10/2021 tarihinde HMK' nın 362/1-ç (YHGK.nun 13/12/2018 tarih ve 2017/11-2924 Esas - 2018/1935 Karar) maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.