İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/221 K.2021/311

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin keşidecisi olduğu ... İmes Sanayi Şubesi hesabına ait ... seri numaralı 15/05/2020 keşide tarihli ve 90.000,00 TL bedelli çekin kargoda kaybolduğunu, çalındığını veya başka bir sebeple lehtara teslim edilmediğini belirterek, ödeme yasağı konulmak suretiyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi 15/09/2020 tarih ve 2020/167 Esas - 2020/355 Karar sayılı kararı ile; " Dava TTK'nın 757 ve devamı maddesi uyarınca açılan zayi nedeniyle iptal davasıdır. Öncelikle bu davanın dinlenebilmesi için iptali istenen çek yapraklarının çek niteliğinde olması ve yetkili meşru hamilin davayı açması gerekir. Öte yandan TTK' nın 651 (eski 563) maddesi uyarınca bu davayı keşideci açamaz, ancak yetkili meşru hamil açabileceğinden keşidecinin bu davayı açma yetkisi bulunmadığından ... " gerekçeleri ile; " 1-Davanın REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin, tedarikçi firmadan satın almış olduğu mallardan kaynaklanan cari borcuna karşılık tedarikçi firma adına düzenlediği çeki dava dışı kargo firmasına teslim ettiğini, çekin kargo şubesinde çalındığını veya başka bir sebeple lehtara teslim edilmediğini, çeki elinde bulunduran üçüncü kişinin de belli olmadığını, bu nedenle lehtar veya kim olduğu bilinmeyen üçüncü şahıs aleyhine istirdat davası açılmasının mümkün olmadığını, dava konusu çek çalındığından kimin elinde olduğunun bilinmesine imkan bulunmadığını, lehtarın, çeke konu alacağını haricen müvekkilinden tahsil ettiğini,

dolayısıyla çek iptal edilmediği takdirde müvekkilinin tekrar ödeme yapmak durumu ile karşı karşıya kalabileceğini, mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Banka yazı cevabında, dava konusu çekin ödeme için ibraz edilmediği bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, TTK'nın 818/1-s maddesi yollaması ile 757 vd. maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Mahkemece, yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Mahkemece de belirtildiği üzere, davacı keşidecisi olduğunu beyan ettiği çekin iptaline karar verilmesini talep etmiş olup, çekin zayi edildiği durumlarda TTK 651. maddesinde hamile iptal davası açma hakkının tanındığı, davacının keşideci konumunda olduğu ve meşru hamil (alacaklı) sıfatı bulunmadığı çek hakkında iptal davası açamayacağı, dosyadaki belgelere ve gerekçe içeriğine göre, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden,

davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.