İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2021/670 K.2021/646

İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme soncunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin hamili olduğu, keşidecisi ... olan, ... Bankası (0494) 3. Sanayi Sitesi Şubesine ait, ... çek numaralı 04/04/2020 keşide tarihli 500.000,00 TL bedelli çek ve keşidecisi ... olan, ...

Bankası (0494) 3. Sanayi Sitesi Şubesine ait ... çek numaralı 06/05/2020 keşide tarihli 390.000,00 TL bedelli çeklerin çalındığını ya da kaybolduğunu, bu konu ile ilgili Kurtuluş Polis Merkezi Amirliği'ne şikayette bulunulduğunu, ancak bir sonuç alamadıklarını belirterek, müvekkilinin mağduriyetine sebep olmaması için çekler için ödeme yasağı verilmesini, akabinde yargılama neticesinde de söz konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Feri Müdahil ... vekili dilekçesinde özetle; dava konusu çeklerin kayıp olmadığını, bahse konu çeklerin, yetkili hamil son ciranta olan müvekkili tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icraya koyulduğunu, iptali istenen çeklerin icra kasasında bulunduğunu beyan ederek, davaya konu çekler üzerindeki ödeme yasağı kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesinin 24/09/2020 tarih ve 2020/220 Esas - 2020/381 Karar sayılı kararı ile; "....Dava konusu ... Bankası Sanayi Sitesi Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan, keşide tarihi 04.04.2020, çek seri no: ... ve 500.000,00 TL bedelli çekin ve ... Bankası Sanayi Sitesi Şubesine ait keşidecisi ... olan, keşide tarihi 06.05.2020, çek seri no: 6502753 ve 390.000,00 TL bedelli çekin yargılama sırasında ...

TC Kimlik Numaralı ... tarafından takasa ibraz edilmiştir. Davacı vekili tarafından bu çekler yönünden İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2020/352 Esas ile istirdat davası açılmıştır. TTK m. 763 uyarınca istirdat davası açılmakla dava konusuz kaldığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair ... " gerekçeleri ile; " 1-)...

Bankası Sanayi Sitesi Şubesine ait keşidecisi ... olan, keşide tarihi 04.04.2020, çek seri no: ... ve 500.000,00 TL bedelli çekin, - ...

Bankası Sanayi Sitesi Şubesine ait keşidecisi ... olan, keşide tarihi 06.05.2020, çek seri no: ... ve 390.000,00 TL bedelli çek yönünden dava konusuz kalmakla esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, 2-) Karar kesinleştiğnide teminatın iadesine, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, fer'i müdahil vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Fer'i müdahil vekili istinaf dilekçesinde özetle; Fer'i müdahil vekili olarak dava dosyasına usulüne uygun vekaletname ve itiraz dilekçesi sundukları halde fer'i müdahil lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca davaya konu çeklerle ilgili ödeme yasağının kaldırılması yönünde karar verilmemesinin de hatalı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesinin 04/12/2020 tarih ve 2020/220 Esas - 2020/381 Karar sayılı kararı ile; " Feri Müdahil vekili 25/11/2020 tarihli istinaf dilekçesinde özetle; feri müdahil vekili olarak dosyaya vekalet sunulduğunu, ancak Mahkememizce feri müdahil lehine vekalet ücretine hükmedilmediğini, dava konusu çeklerin İstanbul 30. İcra Dairesinin kasasında bulunduğunu, bu nedenle çekler üzerine konulan ödeme yasağı konulmasının kaldırılması yönünden karar verilmediğinden bahisle Mahkememiz kararının kaldırılması talep edilmiştir.

Hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli yada feri müdahil olma imkanları bulunmadığından, istinaf eden 3. kişi senet hamilinin taraf sıfatı bulunmdığından ve hüküm aleyhinde istinaf kanun yoluna başvuru hakkı bulunmadığından ... " gerekçeleri ile; " 1-Dosyada taraf sıfatı bulunmayan feri müdahilin istinaf talebinin REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen ek karara karşı, fer'i müdahil vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Fer'i müdahil vekili, ek karara karşı sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesinin istinaf kanun yoluna başvuru taleplerinin reddine dair kararının hukuka ve yasalara aykırı olduğunu, feri müdahil olarak dava dosyasına usulüne uygun vekaletname ve itiraz dilekçesi sundukları halde fer'i müdahil lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca davaya konu çeklerle ilgili ödeme yasağının kaldırılması yönünde karar verilmemesinin de hatalı olduğunu belirterek, İlk derece mahkemesinin istinaf başvuru taleplerinin reddine dair kararının kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, 6102 sayılı TTK’nın 818 maddesi gereğince uygulanması gereken 757 nci maddesine dayalı olarak açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Mahkemece verilen karara karşı üçüncü kişi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.

Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında yukarıda açıklanan prosedür gereğince, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer'i müdahale imkanı yoktur. (Yargıtay 11. HD 29.02.2016 tarih, 2015/7488.

2016/2170 E.K ilamı) Somut olayda, yukarıda yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da feri müdahil olma imkanları bulunmayıp, istinaf eden 3. kişi çek hamilinin taraf sıfatı olmadığından ve hüküm aleyhine istinaf kanun yoluna başvuru hakkı bulunmadığından ilk derece mahkemesince verilen ek karar dosya kapsamına, usul ve yasaya uygun olduğundan, feri müdahil vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 352/1 maddesi uyarınca usulden reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.