İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2018/1676 K.2019/1551

Taraflar arasındaki çek istirdadı davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın reddine ilişkin olarak verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile ....Ltd. Şti. arasındaki ticari ilişki nedeniyle ...

Bankası A.Ş., Akdeniz Antalya Şubesinden verilme, ... nolu, 30/11/2016 tarih, 5.000,00 TL bedelli çekin müvekkiline ciro edildiğini, çekin rızaları dışında ellerinden çıktığını, bu nedenle Bakırköy 3. ATM'nin 2017/78 esas sayılı dosyada zayi nedeniyle çekin iptali için açtıkları davada banka cevabi yazısı ile çekin davalının elinde olduğunun ortaya çıktığını, kendileri ile ...

Ltd.Şti. arasındaki ticari ilişki nedeniyle çekin son hamili olduklarını belirterek, davalı elinde bulunan çekin müvekkiline iadesine ve çek bedelinin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili savunmasında özetle; davanın müvekkiline yöneltilemeyeceğini, çekin karşılıksız çıkması üzerine çeki ciro yoluyla müvekkilinin devraldığı .... Ltd.

Şti.'ye iade ettiğini, çek üzerinde müvekkilinin cirosunun bulunmadığını, bu yüzden davanın .....Ltd.Şti. aleyhine açılması gerektiğini, çekin davacı tarafça ciro yoluyla bu firmaya verildiğini, .... Ltd.

Şti.'nin de çeki cirolamak suretiyle ticari ilişki uyarınca kendilerine verdiğini, çekin davacının elinden rızası dışında çıktığı iddiasının doğru olmadığını, vadesinde bankaya ibrazı ile karşılıksız çıkması üzerine çeki aldıkları firmaya iade ederek, alacağın cari hesaba borç kaydedildiğini, bedelin .... Ltd.Şti. tarafından nakden ödendiğini istemiştir.Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; davanın dava dışı ..... Ltd.

Şti.'ne ihbarını talep ettiklerini, dava konusu çekin 01/12/2016 tarihinde karşılıksız işlemi görmesi nedeniyle davalının çeki bu tarihten sonra ciro ettiğini, davalı taraf bakımından alacağın temliki sonuçları doğurması nedeniyle husumet itirazının yerinde olmadığını ileri sürmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda verilen ve istinaf başvusuna konu edilen 26/06/2018 tarihli, 22017/269 Esas - 2018/547 Karar sayılı kararında; "...dava konusu çekin davacının kaşe ve imzasını taşıyan çek bordrosu ile ihbar olunana verildiği, ihbar olunanın aralarındaki ticari ilişki uyarınca çeki davalıya ciro ile devrettiği, çekin bankaya ibrazında karşılıksız çıkması nedeniyle 02/12/2016 tarihli belge uyarınca davalı tarafça ihbar olunana teslim edildiği, ihbar olunanın da 09/12/2016 tarihli çek iade bordrosunu düzenleyerek davaya konu çeki davacıya iade ettiği anlaşılmıştır.

İhbar olunan tarafından sunulan belgeler üzerinde mevcut davacı şirket kaşe ve imzaları davacı vekilince 02/05/2018 tarihli dilekçe ile kabul edilmiştir.

Bu durumda çekin bankaya 01/12/2016 tarihinde ibrazından sonra 09/12/2016 tarihinde ihbar olunan tarafından davacıya teslim edildiği, teslim tarihinden sonra davacı tarafça çekin kaybedildiği iddiasıyla 25/01/2017 tarihinde iptal davası açıldığı anlaşıldığından çekin istirdatı talebinin davalıya karşı ileri sürülemeyeceği, çekin davalı elinde olmadığı..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin...San. ve Tic. Anonim Şirketi ile ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasındaki ticari ilişki nedeniyle müvekkili şirket ... ... Bankası A.Ş.

Akdeniz/Antalya Şubesi’ne ait, ... numaralı, 30.11.2016 vadeli, 5.000,00 TL bedelli çekin ciro edildiğini, müvekkili şirket nezdinde muhafaza edilen çekin, müvekkili şirketin rızası dışında elinden çıktığını, bu durumun müvekkili şirket ve çek borçluları açısından ticari risk teşkil etmesi sebebiyle, taraflarınca Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi huzurunda 2017/78 E. sayı ile bahse konu çek ile ilgili ödemeden men kararı verilmesi talebiyle çek iptali davası ikame edildiğini, ikame edilen davada ...

Bankası A.Ş.'ye müzekkere yazılarak bahse konu çekin akıbetinin araştırıldığını, ... Bankası A.Ş. Genel Müdürlüğünden verilen yanıtta, çekin ...Sanayi ve Ticaret A.Ş. zilyedinde bulunduğunun bildirildiğini, Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2017/78 E. sayılı dosyasından taraflarına tebliğ edilen çağrı kağıdı ile ... Bankası A.Ş.

Genel Müdürlüğünün yazı cevabı eklenerek bir haftalık kesin süre içerisinde istirdat davası açmaları, aksi halde davaya konu çeke ilişkin ödemeden meni kararının kalkacağının bildirildiğini, bu sebeple taraflarınca istirdat davası ikame edildiğini, mahkeme tarafından tesis edilen davanın reddi kararının haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, müvekkili şirketin elinden rızası hilafına çıkan çek dolayısıyla ikame edilen çek iptal davası kapsamında verilen kesin süre içerisinde Mahkeme huzurundaki istirdat davasının açılması zorunluluk arz ettiğini,

müvekkili şirketin ödeme yasağının kaldırılması riskini bertaraf etmek ve hak kaybına uğramamak adına ikame ettiği davada mahkemece gerekli ve yeterli inceleme gerçekleştirilmeksizin hüküm tesis edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın 792. maddesi uyarınca, rıza hilafına elden çıktığı iddia edilen çekin istirdadı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı, yasal süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Dava konusu çekin incelenmesinde, keşidecisinin ... olup, lehtar ve ilk cirantanın ...

San.Ltd.Şti.olduğu, bu firmadan davacıya ciro edildiği, davacıdan sonraki cirantanın ihbar olunan ....Ltd.Şti. olup, onun cirosu ile de davalıya geçtiği, çekin davalı tarafça 01/12/2016 tarihinde muhatap bankaya ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü anlaşılmaktadır.

İlk derece mahkemesi gerekçesinde de vurgulandığı üzere; ihbar olunan vekilince ibraz edilen belgelerden dava konusu çekin davacının kaşe ve imzasını taşıyan çek bordrosu ile ihbar olunana verildiği, ihbar olunanın aralarındaki ticari ilişki uyarınca çeki davalıya ciro ile devrettiği, çekin bankaya ibrazında karşılıksız çıkması nedeniyle 08/12/2016 tarihli belge uyarınca davalı tarafça ihbar olunana teslim edildiği, ihbar olunanın da 09/12/2016 tarihli çek iade bordrosunu düzenleyerek davaya konu çeki davacıya iade ettiği anlaşılmıştır.

İhbar olunan tarafından sunulan belgeler üzerinde mevcut davacı şirket kaşe ve imzaları davacı vekilince 02/05/2018 tarihli dilekçe ile kabul edildiği de dikkate alındığında, dava konusu çekin ibrazından sonra 09/12/2016 tarihinde ihbar olunan tarafından davacıya teslim edildiği anlaşılmakla, çekin istirdatı talebinin davalıya karşı ileri sürülemeyeceği, çekin davalı elinde olmadığı gerekçesiyle kurulan hüküm isabetli olup, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde değildir.

İlk derece mahkemesi karar ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.