İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2019/1181 K.2019/1728

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle mahkemenin yetkisizliğine yönelik verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının , taraflar arasında hukuki ilişkinin kurulduğu 2013 yılı kasım ayında, "..." ünvanı altında gayrimenkul satış, pazarlama ve kiralama hizmeti verdiğini, davalı bankanın ...

Sanayi Bölgesinde kiralık bir yer talebinde bulunması üzerine müvekkilin davalıya sunumda bulunup internet üzerinden gönderdiğini, kiralanacak yerin sözleşme düzenleme aşamasına geldiğini, ancak müvekkilin davalıdan yer kiralama komisyon bedelini alamadığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 30.000 TL komisyon (simsarlık) hizmet bedelinin, 01/12/2013 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, davalı taraftan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın adresinin Şişli olması nedeniyle yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, bu nedenle öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini, esas yönünden de haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda verilen 21/06/2018 tarihli kararla; HMK'nın 5 ve devam eden maddeleri uyarınca, genel yetkili mahkemenin davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddine, dosyanın yasal prosedür kapsamında yetkili mahkemeye gönderilmesine karar vermiştir. Bu karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında kiralamaya konu edilen taşınmazın, İstanbul Anadolu yakasında, Dudullu mahallesinde yer almakla, mahkemenin yetki alanı içerisinde olduğunu, başka bir ifade ile sözleşmenin ifa edileceği yerin mahkemenin yetki alanında olduğunu, sözleşmenin yazılı veya sözlü olmasının yetki hususuna bir etkisi olmadığını, taraflar arasında simsarlık hizmeti nedeniyle bir alacak talep edilip edilmeyeceği ve bu talep yönünden yazılı bir sözleşmenin bulunup bulunmadığı hususlarının, davanın esasına yönelik olup yetki hususunda verilen kararın gerekçesi yapılamayacağını,

buna rağmen yetkisizlik kararı verilmiş olmasının doğru olmadığını, usul yönünden verilen kararlarda, davanın esası hakkında da hüküm kurulamayacağını, mahkemece verilen yetkisizlik kararı gerekçesinde, taraflar arasında yazılı bir simsarlık sözleşmesi bulunmadığının, davacı tarafın bu yönde bir sözleşme ibraz edemediğinin de belirtilmesi suretiyle, adeta davaya konu alacağın talep ve tahsil edilemeyeceği yönünde davanın esası bakımından da bir hüküm kurulmaya çalışıldığını, mahkemenin bu yönde hüküm kurabilmesinin delillerin toplanması,

irdelenmesi ve değerlendirilmesi sonrasında mümkün olabilecek ise de davanın ilk duruşmasında yetki nedeniyle kurulan hükmün gerekçesi yapılamayacağını, mahkeme kararının bu yönden de usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesinin usul ve yasaya aykırı kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, simsarlık alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece yazılı gerekçe ile yetkisizlik kararı verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı, davalı ile kurulan ilişki ile davalının taşınmaz kiralaması için simsarlık hizmeti verdiğini ileri sürerek, simsarlık alacağının tahsilini talep etmiştir.

Davalı yan ise TBK'nın 520/3. maddesi uyarınca, yazılı simsarlık sözleşmesi bulunmadığını ileri sürmüş, akdi ilişkiyi reddetmiştir.

Her ne kadar taşınmaz kirasına ilişkin simsarlık sözleşmesinin yazılı yapılmış olması geçerlilik şartı ise de bu husus esasa ilişkin olup, somut olayda davalı yanca taraflar arasındaki sözleşme ve akdi ilişkinin kabul edilmediği de gözetildiğinde, mahkemece verilen yetkisizlik kararı sonucu itibariyle isabetli olup, aksi yöndeki davacı vekilinin istinaf başvuru nedenleri yerinde görülmemiştir.Açıklanan bu gerekçeyle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.