İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2020/755 K.2020/445

Taraflar arasındaki itirazın davasının yapılan yargılaması sırasında dava içinde istenilen ihtiyati tedbir talebinin reddine yönelik olarak verilen ara karara karşı, süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında müvekkiline borçlu olduğunu, verdiği çekin takibe konulması akabinde ödeme protokolü yapıldığını, protokolle de borçlu olduğunun kabul edildiğini, ancak borçlu şirketin müvekkil şirkete olan borcunu ödemek istemeyip, müvekkili şirketin güvenini suiistimal ettiğini, aleyhine başlatılan icra takibine haksız itiraz ederek durdurduğunu, davalı borçlu şirketin şüpheli davranışları sebebiyle müvekkili şirketin genel bir araştırma yaptığında,

davalı borçlu şirketin bir takım gayrimenkullerini satışa çıkartmış olduğunun ve alacaklılardan mal kaçırma girişiminde olduğununun ve hatta bir takım şirket mallarının satıldığının öğrenildiğini, aynı zamanda ticari hayattaki olumsuzluklar ve özellikle inşaat şirketlerindeki olumsuz durgunluk göz önüne alındığında ihtiyati tedbir talep etme zorunluluğu doğduğunu, aksi halde davalı borçlu şirketin olumsuz ve kötü niyetli davranışları göz önüne alındığında huzurdaki davanın kabulüne karar verilse dahi müvekkili şirketin alacağını tahsil edemeyeceğini,

keza iş bu dilekçe ekinde sunmuş oldukları davalı şirkete ait web sayfası görüntüsünden bir çok gayrimenkullün satıldığının görüleceğini belirterek, bu durumun engellenmesi ve müvekkili şirketin haklı alacağına kavuşabilmesi adına ivedi olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve takibe itirazının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi 06/12/2019 tarihli kararla, "...İhtiyati tedbir talebinin incelenmesinde; 6100 sayılı HMK' nın 385/1 maddesine göre uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceğinden şartları oluşmayan talebin reddine.." gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı borçlu şirket müvekkil şirkete olan borcunu ödemeyip, düzenli olarak müvekkili şirketin güvenini su istimal ettiğini, davalı borçlu şirketin şüpheli davranışları sebebiyle müvekkili şirketin yaptığı araştırma sonucu borçlu şirketin bir takım gayrimenkullerini satışa çıkartmış olduğu ve alacaklılardan mal kaçırma girişiminde olduğu ve hatta bir takım şirket mallarının satıldığı bilgisine ulaştığını,

aynı zamanda ticari hayattaki olumsuzluklar ve özellikle inşaat şirketlerindeki olumsuz durgunluk göz önüne alındığında ihtiyati tedbir talep etme zorunluluğu doğduğunu, aksi halde davalı borçlu şirketin olumsuz ve kötü niyetli davranışları göz önüne alındığında huzurdaki davanın kabulüne karar verilse dahi müvekkili şirketin alacağını tahsil edemeyeceğini, keza iş bu dilekçe ekinde sunmuş oldukları davalı şirkete ait web sayfası görüntüsünden bir çok gayrimenkullün satıldığının görüleceğini,

bu durumun engellenmesi ve müvekkili şirketin haklı alacağına kavuşabilmesi adına İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/613 Esas sayılı dosyasından verilmiş olan 06/12/2019 tarihli ara kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması ve/veya yeniden yargılama yapılarak talepleri doğrultusunda ivedi olarak ihtiyati tedbir kararı verilerek alacak tutarı oranında tutarında borçlu şirket malları üzerine tedbir konulmasına karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, ilk derece mahkemesinde görülmekte olan itirazın iptali davası içinde, HMK'nın 389 vd. maddeleri uyarınca istenilen ihtiyati tedbir talebinin reddi kararının istinafına ilişkindir. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

HMK'nın 389. maddesi uyarınca, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyat tedbir kararı verilebilir." Kanun hükmü, tedbir talep edenin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğunu düzenlemiştir.

Ayrıca, eğer tedbir alınmazsa hakkın kullanılmasının önemli ölçüde zorlaşması veya imkansız hale gelmesi ihtimalinin de bulunması gerekir. Yine tedbirin sadece dava konusu olan şey hakkında verilebileceğini düzenlemiştir. Davanın konusu olmayan mal varlığı hakkında tedbir kararı verilemez. İhtiyati tedbirde, hakkında tedbir kararı alınan şey, esasen asıl davanın konusudur. Konusu para alacağı olan bir davada, davanın konusunu oluşturmayan hususlarda tedbir kararı verilemez.

Ancak, para alacağına ilişkin davalarda, İİK'nın 257 vd maddelerindeki koşullar varsa, ihtiyati haciz kararı verilebilir. Somut olayda davacı vekilince davalı aleyhine, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında var olduğu ileri sürelen alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine duran takibin devamını sağlamak amacıyla eldeki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmaktadır.

Açıklanan bu gerekçelerle, ilk derece mahkemesince dava ve uyuşmazlık konusu olmayan davalı mal varlığı üzerine konulması talep edilen ihtiyati tedbir talebinin reddi kararı isabetli olup, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde olmadığından istinaf başvurusunun reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 362/1.f ve 391/son maddeleri uyarınca karar kesindir.