İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2021/2251 K.2021/1695

Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın usulden reddine dair verilen karara karşı, davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalılar arasındaki ticari ilişkide, müvekkili tarafından davalılara mal satılarak bu hizmet karşılığı fatura düzenlendiğini, müvekkilinin takip tarihi itibari ile 42.376,23TL alacağının davalılar tarafından ödenmediğini, 29.08.2015 tarihli faturayla emtianın davalılara teslim edildiğini, alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe yönelik itirazın haksız olduğunu ileri sürerek, Bakırköy ...

İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı ilamsız icra takibine yönelik itirazın iptaline, takibin devamına, takip tutarının %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili, cevap dilekçesinde özetle; davada aleyhe karar verilmesi halinde rücu hakkı doğacağından davanın müflis ... Ltd.

Şti.'ne ihbarı gerektiğini, davanın bir yıllık hak düşürücü süre içinde açılmadığını, müvekkillerinin balıkçılık yapmaları nedeniyle balıkçı gemisi işlettiklerini, davacının ise ÖTV'siz akaryakıt satma hakkına sahip olması nedeniyle dava dışı ...şirketi ile 21.12.2012 tarihinde çerçeve sözleşmesi yaptığını, dava dışı ... şirketi vasıtasıyla davacıdan davaya konu faturada belirtilen 42.376,23 TL'lik akaryakıtın alınarak, bedelinin dava dışı şirkete nakden ödediğini, dava dışı şirketin de bu miktarı 14.09.2015 tarihli 520105 nolu çekle davacıya ödeyerek akaryakıt satımı nedeniyle oluşan borcu kapattığını savunarak,

davanın reddine karra verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Somut olayda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda; yapılan araştırmalar neticesinde davalıların tacir olmadığı anlaşılmıştır. Bu haliyle uyuşmazlığı çözmede mahkememiz görevli değildir. Ticari olmayan davalarda genel görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olup asliye hukuk mahkemesi ile ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki TTK' nun 5/3.maddesi uyarınca görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin usul kuralları HMK'nun 114/1-c maddesi uyarınca dava şartıdır.

Dava şartları kamu düzeninden olup kamu düzenine ilişkin hususlarda re'sen dikkate alınacak hususlardan olup dava şartı yokluğu halinde HMK'nun115/2.maddesi gereğince usulden reddi..." gerekçesiyle; davacının açtığı davada mahkemenin görevli olmaması nedeniyle HMK'nın114/1-c ve 115/2. maddeleri gereğince davanın usulden reddine, süresinde başvurulması halinde dosyanın yetkili ve görevli Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

Bu karara karşı, davalılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalılar vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince davalıların tacir olmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiğini, ancak müvekkilli ...'ın Ticaret Sicil Gazetesi'nde ve Mersis kayıtlarında “Başaran ...- ...” tacir unvanıyla olarak kayıtlı olarak gerçek kişi tacir olduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin ticari işletmeleriyle ilgili olduğundan asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine yönelik itirazın İİK'nın 67. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda görevsizlik kararı verilmiş; bu karara karşı, yasal süresi içinde, davalılar vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355.maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.TTK’nın 4. maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için, uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Aynı Yasa'nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir; bunun için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmeleriyle ilgili olması gerekir.İlk derece mahkemesince yapılan araştırmada, davalılardan ... 'nın Başaran Balıkçılık ... unvanı ile ticaret sicilinde tacir olarak kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.

Davalılar, davacı ile dava dışı şirket arasında düzenlenen çerçeve sözleşme kasamında, davacıdan ÖTV'siz yakıt alarak ticari olarak işletilen balıkçı teknesinde kullanıldığını ve satım bedelinin ödendiğini savunmuşlardır.Somut olayda, taraflar arasındaki uyuşmazlık satım sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, satım sözleşmesinin TTK’da düzenlenmediğinden, ancak taraflardan her ikisinin de tacir olması halinde Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu kabul edilecektir.

İşbu davada, davacının ve davalı ...'ın tacir sıfatını haiz olduğu sabit olduğundan, davanın nispi ticari dava niteliğinde olduğu açıktır. Bu nedenle mahkemece, uluşmazlığın esasına ilişkin delillerin değerlendirilerek davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, görevsizlik kararı verilmesi yerinde olmadığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.3 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.