İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2022/760 K.2022/648

Taraflar arasındaki zayi belgesi verilmesi talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle talebin reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı şirket yetkilisi, dava dilekçesinde özetle; ticari işletmesinde 28/02/2018 tarihinde hırsızlık olayı yaşandığını, 7 Ocak yılı ve geçmiş yıllara ait tüm ticari defter, fatura ve sair belgelerin zayi olduğunu beyanla 2013 yılı ve geçmiş yıllara ait tüm defter, fatura ve sair belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Dava, ticari defter ve belgelerin hırsızlık sebebiyle zayi olduğundan bahisle zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.TTK 82/7 maddesi 'Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrar ise tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.' hükmünü içermektedir. Zayi belgesi verilmesi talep edilen ticari defter ve belgelerin 28/02/2018 tarihinde yaşanan hırsızlık olayı nedeniyle zayi olduğu anlaşılmakla TTK 82/7 maddesi gereği yasal 15 günlük süre içerisinde davanın açılmaması sebebiyle süresinde açılmayan davanın reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur." gerekçesiyle.

TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca süresinde açılmayan davanın reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı yetkilisi, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Önceki beyanlarını tekrarlamış ve 28.02.2018 tarihinde ... Ltd.Şti.'nde hırsızlık olayı yaşandığını, kilitli kasada bulunan karar defterinin zayi olduğunu, bu sebeple ilk derece mahkemesinden zayi belgesi verilmesinin talep edildiğini, dava dilekçesinin ekinde çalıntı tutanağının da mahkemeye ibraz ettiklerini, karar defterinin zayi olduğunu yasal süre geçtikten sonra fark etmiş olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Talep, ticari defter ve belgelerin yangın nedeniyle zayi olduğu iddiasıyla, TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığı gerekçesiyle reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekili tarafından, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Mahkemece, yazılı şekilde zayi olayının öğrenilmesinden itibaren on beş günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra dava açıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Dosya kapsamında bulunan 28.02.2018 tarihli şikayet dilekçesinde; özel evrakların hırsızlık sebebiyle zayi olduğu belirtilmiştir.

Davacının defter ve kayıtların zayi olduğunun, şikayet dilekçesi tarihi olan 28.02.2018 tarihi itibariyle öğrenildiğinin kabulü gerekir. İstinafa konu eldeki dava ise 11.01.2022 tarihinde açılmıştır. Belirtilen sebeplerle dava süresinde açılmadığından, ilk derece mahkemesi kararı isabetlidir. Açıklanan bu gerekçeyle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

Talep, çekişmesiz yargı işi niteliğinde olduğundan, HMK'nın 362/1.ç maddesi uyarınca karar kesindir.