İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/1075 K.2025/1140

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sırasında ilamda yazılı nedenlerle ihtiyati tedbire itirazın reddine dair verilen ara karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. 02.02.2009 tarihinde tarafları ... Ltd. Şti. İle ... A.Ş. arasında buğday kepeği için bir sözleşme tanzim edildiğini, bu sözleşme gereği teslim edilen mal karşılığında 25.02.2009 tarili 84.000,00 TL miktarında çek ... tarafından keşide edildiğini, çek süresinde ödenmeyerek karşılıksız kaldığını, bunun üzerine davalı ... Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyası ile 84.400 TL ve 4.200 TL çek tazminatı olmak üzere 89.600 TL miktarında borçlusu ... olan icra takibi başlatıldığını, icra takibi sonrası taraflar bir araya gelerek ... Ticaret A.Ş. ile ... Ltd. Şti. ve ... ve (ölü) ... (Davacı ... murisi) arasında 29.05.2009 tarihli bir protokol tanzim edildiğini, protokol hükümlerine göre; iş bu protokol 07.03.2009 tarihinde ... A. Ş. ile ... arasında yapılan protokolün ayrılmaz bir parçası ve ekidir. Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası ile yapılan takibe istinaden 13.761 TL tutarlı senet ... tarafından verilmiştir. Sonrasında ise ... E. Sayılı dosya ile 13.761 TL tutarlı senet toplamında oluşan borç için 29.05.2009 tanzim tarihli ve 29.07.2009 vade tarihli borçlusu ... Ltd. Şti., ... ve kefili ... olan 128.316 TL tutarlı bir senet tanzim edildiğini, 29.07.2009 tarih ve 128.316 TL tutarındaki senet vadesinde ödenmeyince davalı alacaklı tarafında Bandırma ...

Noterliği vasıtasıyla protesto ettirilmiş ve akabinde Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile alacaklı ... Ticaret A. Ş. Tarafından ... Ltd. Şti ve ... ve ... aleyhine icra takibi başlatılmış dosya yenilenmekle ... E. numarasını aldığını, alacaklının ...

E. sayılı dosyası ile başlamış olduğu takipten vazgeçmesi gerekir iken her iki dosyadan da ayrı ayrı tahsilat yapmak için girişimde bulunmuş, tahsilatlar yapmış olup halen bu ısrarını azimle sürdürdüğünü, ...'in borcunu ödememesi üzerine kendisi hakkında bir icra takibi başlatılmış iş bu icra takibi sonrasında taraflar arasında protokol tanzim edilmek ile bu kez kefiller de eklenmek suretiyle yeni bir bono tanzim edilmiş bu ikinci bono da ödenmeyince ikinci kez icra takibi yapılmış ve alacaklı ...

Ticaret A.Ş. kötü niyetli olarak tek bir borç için her iki dosyadan da alacağından çok fazla bir oranda tahsilat yapmaya çalıştığını, borçlu ...'in üzerine kayıtlı herhangi bir taşınmaz olmaması nedeniyle ölü babası ... düzenlenen protokol ve senede bir şekilde kefil olarak dahil edilmiş olup protokolün nasıl tanzim edildiği yani iradeyi sakatlayan hata, hile ve tahdit gibi bir nedenin olduğu ve ayrıca imzasının kendisine ait olmadığı kanaatini taşıdıklarını, aynı borç için açılmış olan icra takiplerinden Bakırköy ...

İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyasına ödeme yapıldığını ve dosyanın infaz olduğunu. her ne kadar Bakırköy ... İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyada 3. kişi olarak kayıtları olsa da ... E. Sayılı dosyada borçlu taraf sıfatıyla bulunduklarını, davanın açılmasında hukuki yararlarının bulunduğunu ve takibin haksız olarak devam etmesi müvekkilinin borçlu ...'den alacağı olan borçların ödenmesine engel teşkil ettiğini belirterek davacı vekili halen devam etmekte olan ... E. ve ...

E. Sayılı dosya için icra veznesine yapılmış ve yapılacak olan ödemelerin alacaklıya ödenmesi müvekkili için geri dönülmesi güç sonuçlar doğuracağını., teminatsız olarak ... E. Ve ... E. Sayılı dosya yönünden icra veznesine yatırılmış ve yatırılacak ödemelerin tedbiren alacaklıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sırasında; davacı vekilinin İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, icra dosyası kapak hesabının %15'i oranında teminat yatırıldığında Bakırköy ...İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasına yatırılan/yatırılacak paranın alacaklısına ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, teminat yatırıldığında ilgili icra dairesine yazı yazılmasına, icra dosyası kapak hesabının %15'i oranında teminat yatırıldığında Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasına yatırılan/yatırılacak paranın alacaklısına ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, teminat yatırıldığında ilgili icra dairesine yazı yazılmasına dair 22.03.2024 tarihli ara karar verilmiştir. Bu ara karara karşı, ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekili itiraz dilekçesinde özetle. Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında taraf olmadığını, ihtiyati tedbir kararından rücu talepleri olduğunu, rücu edilmeyecek ise de tüm borçlular yönünden değil sadece davacı ile sınırlı olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiştir. İlk derece mahkemesince, ihtiyati tedbire itirazın değerlendirildiği 16.09.2024 tarihli duruşmada, ihtiyati tedbire itirazın ve kararından rücu talebinin reddine, teminat iadesinin de bu aşamada reddine, karar verilmiştir.

Bu ara karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle. Davacı tarafın “tarafı olmadıkları Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına ilişkin menfi tespit talebinin bir anlamı kalmadığını, ve dava dilekçesinde talebin Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyasına ilişkin mükerrer icra takibinin IIK m.72 ve ilgili hükümleri gereği iptali olarak anlaşılması şeklinde açıkça feragati söz konusu olduğunu, karşı tarafça yapılan feragate rağmen icra dosyaları üzerinde bulunan ihtiyati tedbirlerin herhangi bir hukuki dayanağı kalmadığını, Davanın tarafı olmayan 3. kişileri etkileyecek şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğini, Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 2012/4613E, 2012/9263K sayılı kararının da bu yönde olduğunu, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının ara usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek,

ara kararın kaldırılmasına ve ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca takipten sonra açılan menfi tespit davası olup, istinaf ise talep üzerine verilen ihtiyati tedbir kararına yöneltilen itirazın reddi ara kararına ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sırasıda ihtiyati tedbire yönelik davalı itirazlarının reddine dair 16.09.2024 tarihli ara karar verilmiş; bu ara karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi,

HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.İlk derece mahkemesince davacı vekilinin talebi üzerine 22.03.2024 tarihli ara karar ile İİK 72/2 maddesi uyarınca icra veznesine girecek paranın davalı takip alacaklısına ödenmemesi yönünde teminat karşılığı ihtiyati tedbir kararı verildiği, davalının tedbire konu takipte davacının taraf olmadığı itirazı da dâhil olmak üzere, ihtiyati tedbir kararına itirazı üzerine,

ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbire itirazın değerlendirildiği 16.09.2024 tarihli ara kararla tedir talebinden rucu talebinin reddine, teminat iadesinin bu aşamada reddine karar verildiği anlaşılmaktadır. Her şeyden önce ilk derece mahkemesince verilen ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ara kararın gerekçe bulundurmadığı gibi, ayrıca yazılmış gerekçeli bir ara karar da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

HMK'nın 391/3 maddesi uyarınca, ihtiyati tedbir talebinin reddi kararları gerekçeli olarak verilir. Gerekçe konusunda kıyasen uygulanması gereken HMK'nın 297. maddesine uygun bir gerekçenin yazılması, Kanun'un emredici hükmü olup bu husus adil yargılanma hakkıyla ve onun bir görünümü olan hukuki dinlenilme hakkıyla ilgilidir.

Eldeki istinaf incelemesine konu ara kararda, talebe ve itiraza ilişkin iddia ve delillerin tartışılması yapılmamış olup karar, istinaf incelemesine elverişli değildir.Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, esasa dair istinaf nedenleri incelenmeksizin, ilk derece mahkemesinin istinafa konu ara kararının kaldırılmasına ve ihtiyati tedbire itirazın gerekçeli olarak yeniden değerlendirilmesi için dosyanın dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.