İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi E.2025/1240 K.2025/1657

Çek iptali talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın açılmamış sayılmasına dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davacının ticari faaliyetleri kapsamında ... Tarım Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne tedarik ettiği, karşılığında aldığı ...Bankası Trakya Kurumsal Şubesine ait, keşidecisi ... İhtiyaç Tük. Mad. İnş. San. Tic. A.Ş olan ... seri numaralı 20.07.2024 keşide tarihli ve 163.105,00 TL bedelli çeki zayi edildiğini ileri sürerek, çekin ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilerek, zayi olan çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Davacının, duruşma gün ve saatinden haberdar olduğu, kabul edilen e-duruşma talebi üzerine birden çok kez aranması üzerine cevap vermediğinden ve mazeret bildirmediğinden bahisle 23/03/2025 tarihli celsede işlemden kaldırıldığı, davacı vekilinin 25/03/2025 tarihli dilekçesi ile yasal süresi içerisinde yenilerek duruşma günü verildiği, verilen duruşma gün ve saatinin davacı tarafa tebliğ edildiği, verilen duruşma günü olan 29/04/2025 tarihli celsede davacı vekilinin kabul edilen e-duruşma talebine istinaden birden fazla kez arandığı, sistemde teknik bir arızanın bulunmadığı,

aramalara cevap verilmediği, e-duruşma talep dilekçesi incelendiğinde teknik bir arıza bulunması halinde mazeretli sayılmasının talep edildiği, başkaca bir mazeret beyanının bulunmadığından bahisle 29/04/2025 tarihinde dosyanın yeniden işlemden kaldırıldığı..." gerekçesiyle, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;

Mahkemece hatalı gerekçeyle davanın açılmamış sayılmasına karar verildiğini, 25.03.2025 tarihinde yapılan duruşmanın e-duruşma olarak yapılmasının talep edildiğini, buna rağmen dosyanın ilk kez işlemden kaldırıldığını, yenilenen davada da e-duruşma talebi ile birlikte davayı takip eden vekilin Ankara 36. Asliye Hukuk Mahkemesinde aynı tarihte duruşması bulunduğunun yazıldığını, ayrıca e-duruşmada teknik aksaklık olması halinde mazeretli sayılmanın talep edildiğini ve vekilin aynı gün Ankara adliyesindeki duruşmaya fiziken katılacağının mahkemeye bildirildiğini, belirlenen gün ve saatte de davayı takip eden avukatın,

davalı vekili olarak Ankara 34. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin duruşmasına bizzat katıldığını, mahkemenin hem mazeret dilekçesinde hem de UYAP sisteminde vekilin başka bir duruşması bulunduğunu bilmesine rağmen teknik bir aksaklık olmadığından bahisle mazereti reddetmesi ve davanın davacı tarafından takip edilmediği gerekçesi ile davanın açılmamış sayılması karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu,Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın 818/1.s maddesi atfıyla aynı Kanun'un 757 ve devamı maddeleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali talebine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekili tarfından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.Davacı vekilinin 25.04.2015 tarihli elektronik duruşma talebi ve mazeret dilekçesi.

"Dosyada bir sonraki duruşma 29.04.2025 tarihinde yapılacak olup; aynı tarihte saat 11:15 te davalı vekili olarak görev yapmakta olduğum Ankara 36. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024442 Esasına kayıtlı dosyasının da ön inceleme duruşması olmasından dolayı duruşma salonunda hazır bulunmam kaçınılmaz olduğundan Sayın Mahkemece yapılacak olan duruşmaya e-duruşma yoluyla katılmamızın sağlanmasına, şayet teknik nedenlerle e-duruşma yapılamayacak ise de mazeretli sayılmamızı saygıyla arz ve talep ederim." şeklindedir.

Mahkemece bu talebe uygun şekilde davacı vekilinin arandığı ve teknik bir arıza olmamasına rağmen ulaşılamadığı, davacının mazeret talebinin sadece teknik nedenlerle duruşmaya katılma imkanı bulunmaması halinde mazeretli sayılmasını istediği, oysa teknik bir sıkıntı bulunmadığı kabul edilerek, ikinci kez takip edilmeyen davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Davacı, vekil tayin ederek çek iptali davasını açmış ve takip etmiştir.

Davacı vekilinin 25.03.2025 tarihli duruşmasında, davacı vekilinin adının duruşma tutanağının başına yazılarak "Davacı vekili Av.... duruşmaya katıldı" ibarelerinin yazıldığı, daha sonra, davacı vekilinin e-duruşma talep ettiği, aranmasına rağmen ulaşılamadığı ve başka mazeret sunulmadığı belirtilerek dosyanın birinci kez işlemden kaldırıldığı; davacı vekilinin 25.03.2025 tarihli talebi ile dosyanın yenilenerek duruşmanın 29.04.2025 tarihine bırakıldığı anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin belirtilen duruşma günü için de 25.04.2025 tarihli dilekçe ile e-duruşma talep etiği ve Ankara 36.Asliye Hukuk mahkemesinde duruşması bulunduğunu da bildirdiği, teknik nedenlerle elektronik duruşma yapılmaması hâlinde mazeretli sayılmasını istediği görülmektedir.

Davacı vekilinin talebinde, elektronik duruşma talebinin yanı sıra, başka bir ilde yapılan duruşmanın da bildirilerek, bu duruşmaya fiziki olarak katılacağını bildirmesi karşısında, dilekçede teknik aksaklık dışında bir mazeret nedeni olmadığından söz edilemez.

Dilekçenin bütününden, davacı vekilinin, başka bir mahkemedeki duruşmaya fiziki olarak katılacak olması nedeniyle, bu davanın duruşmasına katılamayacağı, bu nedenle duruşmanın elektronik ortamda yapılması ve teknik bir sıkıntı olması hâlinde mazeretli sayılmasını talep ettiği anlaşılmıştır. Davacı vekiline ulaşılmayarak duruşmanın yapılmaması dilekçede sözü edilen bir teknik neden olup, teknik nedenin mutlaka elektronik ortamdaki bir arızaya ilişkin olması gerekmemektedir.

Bu nedenle, mahkemece davacı vekilinin mazeretinin kabulü ile duruşmanın ertelenmesine karar verilmesi gerekirken, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.5 hükmü uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KANUN YOLU

HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.