İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi E.2017/1525 K.2019/386

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, HMK m. 353 hükmü gereğince duruşmasız olarak dosya üzerinde HMK m. 355 hükmü gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda, sair taleplerinin reddi ile;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, temlik sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkin olup; mahkemece, davacının ve asli müdahilin açtığı davaların reddine dair verilen karar davacı ve asli müdahil tarafından istinaf edilmiştir. Davacı ... şirketi ve ... vekili, dava dışı .... şirketinin, davalılardan ... şirketinin yüklenicisi, diğer davalı ... şirketinin de ... şirketinin taşeronu olarak İstanbul/Beylikdüzü'ndeki ...

Projesi de 3 ayrı sözleşmeye dayalı olarak ahşap mobilya yapım işleri nedeniyle davalılardan alacaklı bulunduğu 1.3000.000,00 TL'nin 08.05.2013 tarihli temlik sözleşmesi ile müvekkili şirkete devredildiğini belirterek fazlaya ilişkin haklarını da saklı tutarak belirsiz alacak davası kapsamında şimdilik 100.000,00 TL'sinin 30.08.2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, yargılama sırasında talebini ıslahla 1.3000.000,00 TL'ye çıkartmıştır.

Asli müdahil ... şirketi, davacılara yapılan temlikin muvazaalı olduğunu, dava dışı ... şirketinden olan alacağının tahsili için Ankara icra dairelerinden başlattığı icra takiplerinden .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasından kısmi tahsilat yaptıklarını, diğer tüm icra dosyalarından kalan toplam 286.387,33 TL 'si için, ... firmasının davalılardan olan bu miktar alacağını 30.04.2013 tarihinde müvekkil şirkete temlik ettiğini belirterek fazlaya ilişkin haklarını da saklı tutarak belirsiz alacak davası kapsamında şimdilik 10.000,00 TL'sinin 30.08.2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalılar vekili, projenin yüklenicisi olan müvekkili ... şirketinin, dava dışı ... şirketi ile kendi taşeronu ... şirketi arasında imzalanan ahşap mobilya yapım sözleşmesinin tarafı olmadığını, müvekkili davalı ... şirketi ile dava dışı ... şirketi arasında yapılan sözleşme gereğinin tam olarak yerine getirilmediği için eksik ve ayıplı olarak ifa edildiğini, yapılan işler karşılığının ise fazlasıyla ödendiğini, temlik eden dava dışı... şirketine talep ve temlike konu iş nedeniyle borcunun bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, son bilirkişi kurulu raporu hükme esas alınarak dava dışı temlik eden taşeron ... şirketinin eser sözleşmesi kapsamındaki edimini eksik ve ayıplı olarak ifa etmiş olabileceğinden davalıların alacak taleplerinin doğabileceği, taraf ticari defter kayıtlarına göre temlik eden ... alacağının ispatlanamadığı, davalı ... ... muhtelif çeklerle toplamda 1.300.000,000 TL ödeme yaptığının anlaşılmasına göre davacı ve asli müdahilin açmış oldukları davaların reddine dair verilen karar davacılar ve asli müdahil vekillerince istinaf edilmiştir.Davacılar vekili istinaf talebinde özetle;

davalılar tarafından, temlik eden .. firmasının yetkilisi veya temsilcisi olmayan ... yapılan ödemenin (1.300.000,00 TL) geçerli olmadığını, banka hareketlerine göre de bu ödemenin gerçek olmadığını, ödemeye ilişkin olarak davalıların hileli işlemlerine karşın davanın reddinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Asli müdahil ... şirketi vekili istinaf talebinde özetle; davalıların temlik eden dava dışı ... firmasına borçlu olduklarını, temlik tarihlerine göre müvekkili firmanın alacağının gerçek ve diğer temlik işlemine göre öncelikli olduğunu belirterek kararın kaldırılarak asli müdahil davasının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamına göre, dava dışı ... şirketi yüklenicisi bulunduğu ahşap mobilya yapım işini konu alan sözleşme nedeniyle davalılardan olan iş bedeli alacağını belirtilen tutarlarda davacılara ve asli müdahile temlik etmiştir. Eldeki davada temlik alan davacı ve asli müdahil taraf iş bu temlik nedeniyle davalılardan alacak talebinde bulunmuşlardır. Dava, temlik sözleşmesine dayanılarak alacak talebine ilişkindir.

Davalı taraf, temlike konu alacak dayanağı sözleşmenin eksik ve ayıplı olarak ifa edildiğini, yapılan işlerin bedelinin de fazlasıyla ödendiğini belirterek davanın reddini talep etmişlerdir. Kural olarak borçlu, şahsi def'iler hariç temlik eden alacaklısına karşı sözleşmeden kaynaklanan tüm itirazlarını temlik alana karşı da ileri sürebilir.

O halde, diğer şartlarının yanında temlik konusu alacak tutarına hükmedilebilmesi için dava dışı temlik eden ... söz konusu mobilya işi nedeniyle iş sahibi davalılardan olan iş bedeli alacağının eser sözleşmesi ilkeleri kapsamında belirlenmesi gerekir.

Bunun için, sözleşme hükümleri, taraf iddia ve savunmaları birlikte değerlendirilerek sözleşmede kararlaştırılan iş bedelinin niteliği de (götürü bedel, birim fiyatlı bedel...) gözetilerek yerinde yapılacak bilirkişi incelemesiyle yapılan imalat bedelinin usulünce belirlenmesi, bundan varsa belirlenecek eksik ve ayıplı işler bedeli ile ihtilafsız veya isbatlanmış ödemelerin düşürülmesi ile talep edilebilecek alacağın kesin olarak saptanması ve bundan sonra temlik konusu alacak miktarının değerlendirilmesi gerekir.

Somut olayda; mahkemece, yukarıda belirtilen ilke ve yönteme uygun bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır. Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporları mahallinde inceleme yapılmadan tesbit raporundaki veriler esas alınarak düzenlenmiş, itiraza uğrayan ve esas alınan tespit raporunda da eksik ve ayıplı işler ile imalat bedeli de usulünce belirlenmemiştir.

Bu nedenle, sair istinaf sebepleri incelenmeksizin konusunda uzman teknik ve bir de sözleşmeler hukukunda uzman bilirkişiden oluşan heyetle yerinde inceleme yapılarak belirtilen şekilde inceleme ve değerlendirme yapılarak sonucuna göre yeniden esas hakkında karar verilmek üzere, mahkeme kararının kaldırılmasına ve sonucuna göre yeniden esas hakkında karar verilmek üzere dosyanın mahal mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.