İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2020/418 K.2020/915

HMK'nın 352.maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait 08.12.2015 tarih ve ... nolu "..." buluş başlıklı faydalı modeli belgesine konu ürünlerin aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerlerinin davalı şirket tarafından her türlü tanıtım ve ticareti yapılarak müvekkili şirketinin faydalı model belgesinden doğan haklarına tecavüz edildiği ve haksız rekabet ortamı oluştuğunun Bakırköy 1.FSHHM 2019/401 D.İş sayılı dosyası ile tespit edildiğini, bu tespit uyarınca SMK 85/2, 141, 145 ve 149 maddeleri ile 6102 sayılı TTK 54, 55 ve 56 maddeleri uyarınca müvekkili şirketin faydalı model belgesinden doğan haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi, giderilmesi talep edilmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkemenin 2019/401 D.İş sayılı dosyasından verilen 13/09/2019 tarihli ihtiyati tedbir kararının müvekkiline tebliğ edilmediğini, duruşmasız verilen tedbir kararının teamüle uygun olmadığını, müvekkilinin 2019/64 D.İş sayılı dosyasına konu ürünlerin satışını yapmakta olduğunu, müvekkilinin fason imalatını ...

Ltd Şti'nin yapmakta olduğunu, müvekkili ile ilgili şirket arasında faydalı model lisans anlaşması olduğunu, ... kod nolu faydalı model başvurusunun sonucunun beklenmesi gerektiğini, Bakırköy 1.FSHHM 2019/64 D iş sayılı dosyasında tedbir kararının kaldırıldığını, tedbir koşullarının oluşmadığını, karşı davada 2015/15650 numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü talep ettiklerini belirterek davanın reddini, teminatın kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

Bakırköy 1.FSHHM 2019/401 D.iş sayılı dosyasında talep eden; ... Ltd Şti tarafından karşı taraf aleyhine ... Ltd Şti aleyhine tedbir ve tespit talepli dosyada; bilirkişi raporuna göre; talep eden tarafından takdiren 20.000TL teminatın karar tarihinden itibaren 1 haftalık kesin süre içinde ibrazı halinde ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile.

"Tedbir talep eden adına olan ... sayı ile tescilli "..." buluş başlıklı faydalı model belgesine konu ürünler ile aynı olan karşı yana ait ürünlere tedbiren el konularak yediemine teslimine" karar verilmiştir. Talep eden vekili tarafından kesin süre içinde tedbir uygulanarak Bakırköy 1.FSHHM 2019/306 Esas sayılı dosyasında dava açılmış, davalı vekilinin tedbire itirazı duruşmalı olarak değerlendirilmiştir. İlk derece mahkemesinin istinafa konu 26/12/2019 tarihli kararıyla.

"Dosyanın tetkikinden, ihtiyati tedbir kararının 19/09/2019 tarihinde karşı taraf şirket yetkilisinin huzuru ile infaz edildiği, süresinde esasa dair davanın açılmış olduğu, itirazın ise HMK 394/2 maddesinde düzenlenen süreden sonra yapıldığı, ancak HMK 396 maddesi gereği durum ve koşulların değiştiğinin sabit olması halinde, ihtiyati tedbirin kaldırılmasına her zaman karar verilmesi mümkün olduğundan;

toplanan deliller, aynı faydalı modele ilişkin başka dosyada verilmiş ve dosyaya ibraz edilen İstanbul BAM 16. Hukuk Dairesinin 26/06/2018 tarih ve 2018/2023 Esas, 2018/1522 Karar sayılı ilamı birlikte değerlendirildiğinde, keza aynı faydalı modele ilişkin hükümsüzlük davası bulunması da gözetilerek, itirazın kabulü ile, ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı -karşı davalı vekili süresinde harçlandırdığı istinaf isteminde özetle; davalının üretilen ve satışa sunulan ürünlerin müvekkili adına tescilli "..." buluş başlıklı faydalı model belgesine konu ürün ile gerek görsel gerek işlevsel gerekse de ürün yapımında kullanılan materyal bakımından birebir aynısı veya ayırt edilemeyecek kadar benzeri olduğunu, Bakırköy 1FSHHM 2019/401 D.İş sayılı dosyasındaki raporun da bu yönde olduğunu, tedbir kararı verilmesi için duruşma yapılmasının zorunlu olmadığını, ihtiyati tedbir kararının tebliğ edilmediği iddiasının yerinde olmadığını,

davalının tedbirin uygulanmasında hazır bulunmasına rağmen tedbire itiraz etmediğinden tedbir kararının HMK 394/2 md gereğince kesinleştiğini, İstanbul 1.FSHHM 2017/775 Esas sayılı dosyasında 4 uzman bilirkişiden alınmış 2 raporda müvekkilinin faydalı modeli ile 2014/007785, 2013/06162, 2004/00462, 2016/07865, 2016/05781, 2017/11858, 2012/14227, 2010/05361, 2003/01626, 2010/02964 sayılı faydalı modellerin karşılaştırıldığını ve müvekkili ürünün yenilik vasfına haiz olduğunun sübut bulduğunu, müvekkiline ait faydalı modelin birebri taklit edilerek müvekkilinin haklarına tecavüz edildiğini,

müvekkilinin maddi zararının artmaması için tedbirin devamı kararı verilmesi gerektiğini belirterek karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

GEREKÇE Dava, faydalı model belgesinden doğan haklara tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti meni ve durdurulması istemine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık ise; ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istemine ilişkindir. Mahkemenin 2019/401 D.İş sayılı tedbire esas dosyasında 13.09.2019 Tarihli tedbir kararı 19.09.2019'da davalının işyerinde uygulanmıştır. Davalının tedbire itiraz tarihi ise. 25.11.2019'dur.

HMK 394.maddesine göre; " İhtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı taraf hazır bulunuyorsa, tedbirin uygulanmasından itibaren; hazır bulunmuyorsa tedbirin uygulanmasına ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren bir hafta içinde, ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak, kararı veren mahkemeye itiraz edebilir".

Somut uyuşmazlıkta; ilk derece mahkemesinin kararının gerekçesinde belirtildiği üzere davalı vekilinin ihtiyati tedbire itirazı, HMK 394.maddesinde yer alan süreden sonradır.

Ancak Mahkemece davalı vekilinin cevap dilekçesindeki istemi ve ekindeki delillerle birlikte HMK 396 maddesi kapsamında değerlendirme yapılmış ve HMK 396 maddesi gereğince durum ve koşulların değiştiğinin sabit olması halinde ihtiyati tedbirin kaldırılmasına her zaman karar verilebileceği gerekçesi ile ihtiyati tedbir kararı kaldırılmıştır. HMK 396 md göre.

Durum ve koşulların değiştiği sabit olursa, talep üzerine ihtiyati tedbirin değiştirilmesine veya kaldırılmasına teminat aranmaksızın karar verilebilir. İtiraza ilişkin 394 üncü maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrası, kıyas yoluyla uygulanır.

HMK 396.maddesinde "Durum ve koşulların değişmesi sebebiyle tedbirin değiştirilmesi veya kaldırılmasına" ilişkin düzenleme yapılmış ise de Kanun'un 396. maddenin ikinci fıkrasında, kanun yollarını düzenleyen HMK.'nın 391. maddesinin son fıkrasına veya 394. maddesinin beşinci fıkrasına atıf yapılmamış olduğundan, durum ve koşulların değişmesi sebebine dayalı tedbirin değiştirilmesi veya kaldırılması istemi ile ilgili mahkemece verilecek kararın istinafı olanaklı değildir.

Somut olayda; ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin ara karara karşı 6100 sayılı HMK'nın 341. ve 396 ve 394 maddeleri gereğince istinaf yolu kapalı olmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M