İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2021/2081 K.2021/2205

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket güneş enerji santrali malzemelerini almak için davaya konu çekin lehtarı olan ... A.Ş. ile 14.11.2019 tarihli satış sözleşmesini imzaladığını, satış sözleşmesi’nin 4.maddesine göre alıcı olan müvekkilinin, bu belirtilen ürünler karşılığında.

26.02.2020 düzenleme tarihli, ... seri numaralı ve 128.199 TL bedelli davaya konu çek dahil olmak üzere toplam dört adet 428.199,00 TL bedelli çekleri bu firmaya verdiğini, ancak ... firmasının ürünlerin hiçbirini teslim etmediğini, müvekkilin şirketin 28.11.2019 tarihli ihtarname ile lehtar ... firmasına bildirimde bulunarak Satış Sözleşmesi’ni feshettiğini, sözleşme kapsamında verilen çeklerin bedelsiz kalması nedeniyle bu çeklerin iade edilmesini ve akde aykırılıktan doğan zararların tazminini talep ettiğini, gönderilen bu ihtarnameye davalı tarafın cevap vermediğini ve çeklerin iadesini de gerçekleştirmediğini,

bunun üzerine müvekkili şirket tarafından, davalı tarafa 11.12.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderilerek bedelsiz kalan çeklerin 3 gün içinde acilen iade edilmesi gerektiği yönündeki ihtarını yinelediğini, karşı tarafa hiçbir şekilde ulaşılamaması,

gönderilen ihtarnamelere cevap vermemeleri ve ürünleri de teslim etmemeleri üzerine ihtiyati tedbir talebiyle dava açıldığını ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/985 D.iş sayılı dosyası ile dava konusu çek de dahil olmak üzere tüm çekler hakkında tedbir kararı verildiğini,

davaya konu çekin vade tarihinden önce 06.02.2020 tarihinde çekin ilk lehdarı olan ... firmasına bedelsiz olan bu 4 çekten dolayı borçlu olunmadığının tespiti amacıyla Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 esas numaralı dosyası ile menfi tespit davası açılmış olup bu davada da çekler hakkında tedbir kararı verildiğini ve işbu davanın halen devam ettiğini,

açıklanan nedenlerle müvekkil şirketin vermiş olduğu 128.299,00 TL bedelli çekin bedelsiz olduğu Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 esas sayılı dosyası ile sabit olduğundan ve davalı ... firması da bu durumu bilerek ve alacağın mevcudiyetine ilişkin hiçbir araştırma yapmaksızın alacağı devralmış olduğundan müvekkil şirketin dava konusu çekten kaynaklı olarak davalı firmaya hiçbir borcu bulunmadığını, bu nedenle davanın kabulüne, 26.02.2020 düzenleme tarihli,

... seri numaralı ve 128.199 TL bedelli davaya konu çekten kaynaklı olarak müvekkili şirketin davalı firmaya herhangi bir borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı ... Ltd.Şti. ile müvekkil şirket arasında faktoring sözleşmesi gereği davalı/borçluya ön ödeme yoluyla finansman sağlandığını, bu finansman karşılığında, dava konusu ... Bankası A.Ş.

Gaziosmanpaşa Uğur Mumcu Şubesi'ne ait ... seri no'lu 128.199 TL'lik çek (ekte sunulan 22.10.2019 tarihli 130.000-tl bedelli faturaya istinaden) teslim tutanağı ile ciro ve teslim alındığını, müvekkil şirket, 6361 sayılı yasanın belirtmiş olduğu tüm yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle dava konusu çeki iktisap ettiğini, dolayısıyla, müvekkiline herhangi bir kusur isnadı mümkün olmadığını, davacı vekilince öne sürülmüş olan kişisel nedenler ve def'iler müvekkil şirkete karşı ileri sürülemeyeceğini, keşideci,

çeki rızası dahilinde cirolamış olduğundan ve imzasını da inkar etmediğinden çek bedelinden sorumlu ve bu bedeli ödemekle yükümlü olduğunu, tüm bu nedenlerle haksız hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08.10.2021 tarih ve 2020/556 Esas - 2021/662 Karar sayılı kararıyla; "HMK 166. maddesi gereği davanın konusu ile davaya konu çekin tarafları ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyasına konu çek ve çek taraflarının aynı olması ve dava konuları arasında bağlantı bulunması, aynı delillerin toplanacak olması, davalar arasında fiili ve hukuki irtibat bulunduğu gerekçeleriyle dosyanın Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine" karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; "Müvekkilinin birleştirilen dosyanın tarafı olmadığını, birleştirme için yeterli bağlantı olmadığı gibi davanın taraflarının farklı olduğunu, ayrıca müvekkilinin yerleşim yerinin İstanbul olduğunu, genel yetki kurallarına göre davaya devam edilmesi gerektiğini." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.

GEREKÇE

Dava, İİK'nun 72.maddesi uyarınca icra takibinden önce açılan menfi tespit davasıdır.

Davacı, davaya konu çekin keşidecisi olduğunu, çekin avans olarak dava dışı ... firmasına verildiğini, ancak çek karşılığı malların bu firma tarafından kendilerine teslim edilmediğini, çekin bedelsiz kaldığını, bu firmaya karşı Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açtığını, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararına rağmen çekin davalı ... firmasına temlik edildiğini, çekler kapsamında davalıya borcunun bulunmadığını beyanla menfi tespit isteminde bulunmuş;

davalı ... ise, çeklerin faktoring sözleşmesi ve hukuka uygun işlemler sonucunda temlik alındığını beyanla davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesi tarafından, "HMK 166. maddesi gereği davanın konusu ile davaya konu çekin tarafları ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyasına konu çek ve çek taraflarının aynı olması ve dava konuları arasında bağlantı bulunması, aynı delillerin toplanacak olması, davalar arasında fiili ve hukuki irtibat bulunduğu gerekçeleriyle dosyanın Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine"karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davaya konu 26.02.2020 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 128.199 TL bedelli çekin de aralarında olduğu dört adet toplam 428.199,00 TL bedelli çeklerin davacı tarafından keşide edilerek aralarındaki ticari ilişki kapsamında dava dışı lehtar ... firmasına verildiği, çek karşılığı malların teslim edilmemesi üzerine davacı tarafından dava dışı bu şirkete karşı Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/143 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davasının açıldığı, davaya konu çekin lehtar tarafından ciro edilerek ...

Ltd.Şti.'ne, oradan da davalı ... firmasına ciro ve temlik edildiği görülmüştür. Buna göre davalar arasında bağlantı bağlantı olduğu gibi, birlikte yürütülmesinin usul ekonomisi açısından da yerinde olduğu anlaşılmakla, isabetli olan birleştirme kararına karşı davalı vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.