İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/432 K.2024/71

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalının “...

İÇİN BETON YOL PROSES FİLMİ YAPIM SÖZLEŞMESİ” başlıklı, davalı tarafından yapılmakta olan beton yol ve kavşak uygulamasının aşamalarını gösteren tüm bu çekimlerin senaryoları da dahil olmak üzere metinlerinin hazırlanması, seslendirilmesi, filme çekilmesi ve yapılan bu uygulamaların bir bütün olarak belgesel film formatında hazırlanması konulu bir sözleşme imzalandığını, davacının tüm edimlerini yerine getirdiğini, sözleşmenin 5.9. maddesinde “hazırlanan filmin sosyal medyada, ulusal medyada ve TV gösterimi halinde, DVD olarak çoğaltılıp satılması halinde ve başka yapımlarda tümünden veya bazı kısımlarından esinlenilmesi,

bazı kısımlarının alınarak başka yapımlarda kullanılması halinde filmde emeği geçen seslendirme sanatçısı, müzik hakları sahipleri, yönetmen ve senaryo yazarı için ek haklar doğar” düzenlemesinin mevcut olduğunu, buna rağmen davalının tüm görüntü ve video kayıtlarını sosyal ve ulusal medyada kullandığını, YOUTUBE sosyal medya sitesinde yayınladığını ve halen kayıtlı bir şekilde yayında olduğunu, bu izinsiz kullanımların hem aradaki sözleşmeye hem de FSEK'na açıkça aykırılık teşkil ettiğini,

bunun doğal sonucu olarak müvekkilinin eserden kaynaklanan haklarının ihlal edildiğini ve davalının hukuka aykırı bu durumdan haksız kazanç elde ettiğini, müvekkil şirketin maddi zararının giderilmesi gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla, alacağın belirsiz olması nedeniyle davalı şirketin bu yolla elde ettiği kazanç da dikkate alınarak, belirsiz alacak davası olarak şimdilik 10.000-TL maddi tazminatın ticari faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 12/11/2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile talebini 22.000-TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında imzalanmışsa da, belgeseli hazırlayan firmanın ... isimli firma olduğunu, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını, belgeselin Youtube'da yayınlanması ile kazanç elde etmediklerini, belgeselin kamu oyuna yönelik hazırlanmadığını, müvekkilinin 66.670-TL ödeyerek bu belgesi hazırlattığını, sektördeki profesyonel kişilere ulaşıp beton yollar açısından farklılık yaratmak amacı güttüğünü, müvekkilinin hata sonucu iradesine uymayan ve standart olarak hazırlanan sözleşme maddesini imzaladığını, gerçek iradesinin belgeseli yayınlatmak olduğunu,

BK hükümlerine göre sözleşmenin geçersiz olduğunu, FSEK'nun 52 maddesine göre mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olması ve hakların ayrı ayrı gösterilmesinin şart olduğunu, buna uygun sözleşme yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; davacı ile davalı arasında davaya konu reklam ve tanıtım filminin yapılması konusunda yazılı anlaşma yapıldığı, reklam ve tanıtım filmlerinde yapımcının genellikle filmde katkısı olan diğer hak sahiplerinden iş sözleşmeleri veya diğer sözleşmelerle tüm haklarını devir aldığı, davacının bu nedenle dava konusu filmde FSEK'nun 80/2. maddesi uyarınca bağlantılı hak sahibi olduğu, tüm mali hakların kendisine ait olduğu, davacı tarafından davalıya filmin internet ortamında da kullanılması konusunda hakların devredilmediği,

sözleşmede açıkça bu durumda ek mali hakların doğacağının kabul edildiği, ancak bir miktar belirtilmediği, buna rağmen davalı tarafça Youtube sosyal medya hesabından bağlantı verilen 6 adet linkte filmin yayınlandığı, bu nedenle kullanımın izinsiz olarak gerçekleştiği, ek mali hakların ne kadar olduğunun tespiti gerektiği, uygulamada internet mecrasındaki kullanımlar için genellikle %10, %15 oranında telif ücreti belirlendiği,

reklam ve tanıtım filminin niteliğine göre sözleşme bedelinin %10'u kadar ek ödeme yapılmasının uygun bulunduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 5.650,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karara verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yargılama sırasında ileri sürdüğü vakıaları tekrar ederek, bir hukuki niteliği olmamasına karşın bilirkişi raporları arasındaki çelişkilerin giderilmesi için alınan raporu doğrultusunda karar verilmesinin bir hayli yanlış olduğunu, söz konusu raporu hazırlayan bilirkişilerin en temel konularda dahi hataya düşen, yanlış hukuki tespitlerde bulunan bu bilirkişi heyeti tarafından hazırlanmış ne kök ne de ek rapora itibar edilemeyeceğini, bu hususta yeniden rapor alınarak karar verilmesi gerekirken,

hukuken kabul edilemeyecek kadar cüzi bir oranda tazminata hükmedilmesinin dosyadaki maddi ve hukuki gerçeklerle de asla uyuşmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; yargılama sırasında ileri sürdüğü savunmaları tekrar ederek,

dava dilekçesinde iddia edilmiş olmasına rağmen müvekkili firmaya bu konuda bir ihbarda bulunulmadığını, kamu spotu mahiyeti taşıyan görselin davacı taraf lehin ek telif hakkı sağladığına ilişkin değerlendirmelerin doğru olmadığını, klasik manada sinema eseri olmadığı belli olan bir durumda davacı taraf lehine ek telif ücretine hüküm kurulmuş olmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, davalıya teslim edilen filmin izinsiz olarak sosyal medya da yayınlanması nedeniyle, davacı tarafça eser sahibi sıfatıyla maddi tazminat istemine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.1-Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalıya filmin internet ortamında da kullanılması konusunda hakların devredilmediği, sözleşmede açıkça bu durumda ek mali hakların doğacağının kabul edildiği, ancak ek mali hakların bedelinin belirlenmediği,

davaya konu ek mali hakların, Mahkemece dosya kapsamına göre sözleşme bedelinin %10'u olarak belirlenmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.2-Davanın kabulüne karar verilen kısmı 5.650-TL olup, karar tarihi itibariyle ilk derece mahkemesinin kesinlik sınırı 5.880,00-TL'dir.

Bu nedenle karar tarihi itibariyle HMK'nın 341.maddesi gereğince ilk derece mahkemesinin kararı davalı yönünden miktar yönünden kesin nitelikte olup, davalı vekilinin istinaf isteminin usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-6100 sayılı HMK.'nın 341., 341/2 ve 346. maddeleri gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin USULDEN REDDİNE,3-Davacı taraftan alınması gereken 427,60 TL harçtan, peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,9 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,4-Davalının istinaf başvurusu esastan incelenmediğinden istinaf harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,