İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2022/887 K.2024/51

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilin ... Gimat Şubesine ait 10/02/2012 keşide tarihli ve ... numaralı ve 90.000-TL bedelli çeki keşide ederek dava dışı ... Tic. Ltd.Şti.'ne verdiğini, müvekkilinin çek karşılığını bankada hazır bulundurduğunu, ... Tic. Ltd.Şti.nin çekinin çalındığını, nama yazılı çekin ... Tic. Ltd.Şti. şirketinin rızası dışında sahte kaşe ve imza ile cirolandığı diğer cirantalar ile yetkili hamil davalı ... eline geçerek Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosyası üzerinden kambiyo takibi yapıldığını, müvekkilinin icra dosyasına, çek bedeli olan 90.500,00 TL'yi derhal ödediğini, iyiniyetli olarak çek keşide eden, çekin karşılığını bankada bulunduran iyiniyetli müvekkilin çek tazminatı, çek komisyonu, işlemiş faiz, icra harç ve icra vekalet ücretlerinden sorumlu olmasının yasaya aykırı olduğunu, ileri sürerek, müvekkilin çek ve icra takibine dair işleyen faiz, çek tazminatı, çek komisyonu, harç, icra vekalet ücreti vesair feriler nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili davalının yetkili hamil olduğu, çek ziyaı ile ilgili verilen kararların yetkili hamili bağlamadığı, keşideci davacının çek bedeli dışında diğer fer’ilerden de sorumlu olacağının açık olduğu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davaya konu senette ciro silsilesinin kopuk olmadığı, davacı keşidecinin kendi imzasına herhangi bir itirazının bulunmadığı, davacı keşidecinin, lehdarın kaşe ve imzasının sahteliğine dayalı olarak menfi tespit talep ettiği, kambiyo senetlerinde imzaların bağımsızlığı kuralı uyarınca herkesin kendi imzasından sorumlu olduğu, kambiyo senetlerinin mücerret borç ikrarını içerdiği, davalının davaya konu senedi kötü niyetli iktisap ettiği yada iktisabında ağır kusurunun olduğu ispatlanamadığı,

İİK 72/3 maddesi uyarınca teminat karşılığında icra veznesine yatacak paranın tedbiren davalı-alacaklıya ödenmemesine karar verildiği gerekçesiyle, davanın reddine, dava değerinin %20 oranındaki tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaları da tekrar ederek;-Davasının konusunun çekin bedeli olmayıp, söz konusu çeke dayanarak başlatılan icra dosyası kapsamındaki çek tazminatı, çek komisyonu, işlemiş faiz, icra harç ve icra vekalet ücretleri olduğunu,- Müvekkili şirketin söz konusu icra takibinin başlamasına sebebiyet vermediğini ve çek bedelini ödediğini,-Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1045 E-2018/439 K.sayılı dosyasından ve Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2012/14736 sayılı ve 2012/38482 sayılı soruşturma dosyalarından gerekçeli kararda hiç bahsedilmediğini, kararda tartışılmadığını,

sahtelik iddiasının herkese karşı ileri sürülebileceğini,-Çek bedeli karşılıksız olmadığından, sahte imza atılmasının ve ödemeden men kararının icrai sonuçlarından da müvekkili şirketin sorumlu olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının çek keşidecisi olmanın verdiği sorumlulukla icra dosyasına, çek bedeli olan 90.500,00 TLyi icra dosyasına derhal ödediğini, icra dosyası derdest olduğundan, işleyen faiz, çek tazminatı, çek komisyonu, harç, icra vekalet ücreti vesair feriler nedeniyle haciz tehditinin devam ettiğini, müvekkilinin icra dosyasındaki çek bedelini aşan ferilerden sorumlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerektiğini beyan ederek,

netice-i talep kısmında, "müvekkilin çek ve icra takibine dair işleyen faiz, çek tazminatı, çek komisyonu, harç, icra vekalet ücreti vesair feriler nedeniyle borçlu olmadığının tespitine," karar verilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesindeki anlatımlar ve netice-i talep birlikte değerlendirildiğinde, davacının, takibe konu çekten değil, çek bedeli dışındaki çek tazminatı, komisyon, takip öncesi işlemiş faiz ile takip sonrası takibin fer'ilerinden dolayı borçlu olmadığını talep ettiği anlaşılmaktadır.İlk derece mahkemesince, kambiyo senetlerinde imzaların bağımsızlığı kuralı uyarınca herkesin kendi imzasından sorumlu olduğu, kambiyo senetlerinin mücerret borç ikrarını içerdiği, davalının davaya konu senedi kötü niyetli iktisap ettiği yada iktisabında ağır kusurunun olduğu ispatlanamadığı gerekçesiyle;

davacı davaya konu takip dayanağı çekten dolayı borçlu olmadığını ileri sürmüş gibi gibi kabul edilerek, davanın reddine karar verilmiştir. HMK'nın 26/1.maddesine göre; hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

İlk derece mahkemesince, davacının talebi olan; davaya konu icra takibinde asıl alacak olan 90.000-TL çek bedeli dışında kalan fer'ilerden dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığı hususunda inceleme ve değerlendirme yapılması gerekirken, bu hususta hiçbir değerlendirme yapılmaksızın, davacı çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini istemiş varsayılarak sonuca gidilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine; davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, karar vermek gerekmiştir.