İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1303 K.2025/542

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile yazar ... arasında yapılan sözleşme ile ... isimli eserle ilgili olarak mali hakların davacıya devredildiğini, davalıların ise davacının hak sahibi olduğu bu eseri çoğaltarak satışa sundukları, davalıların bu eylemlerinin İstanbul Anadolu Cumhuriyet Svacılığının 2019/3797 no'lu soruşturma dosyasına konu olduğu, bu dosyaya sunulan bilirkişi raporunda da dava konusu eserin 2 adet olarak yakalandığının belirtildiğini ileri sürerek, tecavüzün refi ile 1.000-TL 5.000-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kitabın kayıtlarında mevcut olmadığını, dava konusu kitabın kendilerinden alındığına dair polis kayıtlarının celbini istediklerini, dava dilekçesinde belirtilen ... ve ...’ın kendileriyle ilgisinin olmadığını savunarak, davanın reddini istemişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davalı ...'ın davaya konu eserlerinin ele geçirildiği ... Kitapevini işleten kişi olduğu, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ...

Kitapevinin tüzel kişiliği olmadığından kitapevinin sahibi olan diğer davalı ...'ın taraf değişikliği ile davalı olarak dosyaya eklendiği, davacı şirketin dava dışı yazar ...'na ait "..." isimli kitabın 21/09/2018 tarihli sözleşme ile mali haklarının sahibi olduğu, davalılara ait ... kitapevi isimli işyerinde İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/3797no'lu numaralı soruşturması kapsamında 2 adet davaya konu bandrolsüz eserin ele geçirildiği, ele geçirilen eserlerin korsan baskı kitapları olduğu, bu durumda davacının mali haklarının ihlal edildiğinin anlaşıldığı,

ceza yargılaması sonucu davalı ... 'ın 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezasına mahkum edildiği, her ne kadar iki adet kitap ele geçirilmiş olması sebebiyle 17.90-TL maddi tazminat hesap edilmiş ise de bu miktarın çok düşük olduğu, davalılara ait işyerinin kitapevi olmuş olması sebebiyle bu eserlerden daha önce de satmış olabileceği, ihtimali de gözönüne alınarak talep edilen 1.000-TL maddi tazminatın kabulüne karar vermek gerektiği, yine eserden kaynaklı manevi hakların münhasıran eser sahibine ait olduğu,

devredilemeyeceği, bu sebeple FSEK'ten kaynaklı manevi hakların ihlali sebebiyle tazminat talep edilemeyeceği fakat davacı tarafından talep edilen tazminatın haksız rekabet sebebiyle davacı şirketin uğramış olduğu itibar kaybına ilişkin olduğu bu sebeple mali hakları elinde bulunan davaya konu öğretmenim bir bakar mısın isimli eserin korsan baskısı yapılmak suretiyle satılmış olması neticesi davacı şirketin itibarının zedelendiği bu şekilde davalılarca davacı şirkete yönelik haksız bir eylemde bulunduğu anlaşılmakla haksız eylem neticesi manevi tazminata hükmedilebileceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile,

davalı eylemlerinin davacının FSEK kapsamından kaynaklanan haklara tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti ile, tecavüzün ref'ine, 1.000-TL maddi tazminatın ve 5.000-TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı ... istinaf dilekçesinde; - İşletmeci ...'ın bu işletmede kendisinin sorumlu olduğunu defalarca bildirmesine rağmen yerel mahkemenin kendisini de sanık olarak yargılamasının peşinen verilmiş bir karar olduğunu, özgür irade ile verilmiş ifadede beyan esastır ilkesinin gözardı edildiğini, -Mahkemeden defalarca polis tutanaklarını istemelerine rağmen bu talebin ısrarla görmezden gelinerek karar verildiğini, oysa işletmeci ...'ın işyerinde polisler ile kendisi arasında bu kitapların bu işyerinde alındığına dair bir tutanağın bulunmadığını,

-Uzmanlık alanları farklı olan bilirkişilerin bu kitaplar için ön yargı ile tahminlerde bulunmasının bu davanın nitelikten uzak karar oluşturulmasını sağladığını, -Uzlaşmacı olarak görevlendirenlerin 3.taraf olarak Soyut bir varlık olan ... Kitap Evini görüşmelere çağırmasının ve kendisinin bu süreçlerden haberdar edilmemesinin usul ve esasların yerine getirilmediğinin ispatı olduğunu, ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacının FSEK'ten kaynaklanan haklarına tecavüzün tespiti, ref'i ile maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı ... tarafından istinaf edilmiştir.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalı ...'ın sahibi, diğer davalı ...'ın işletmecisi olduğu yayınevinde davacının mali haklarına sahip olduğu 2 adet bandrolsüz eserin ele geçirildiği, yapılan ceza yargılaması sonucu davalı ...'ın cezalandırılmasına karar verildiği ve kararın kesinleştiği, davacının FSEK'ten kaynaklanan haklarının ihlalinden davalı ...'ın yayınevi sahibi olarak sorumlu olduğu,

uyuşmazlığın çözümü için FSEK uzmanı, yayıncı-yazar ve mali müşavirden oluşan bilirkişilerden rapor alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davalı ...'ın yerinde görülmeyen istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.