İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/1346 K.2025/617

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf adına ... numara ile incelemesiz patent belgesine bağlanmış buluşun, patent başvuru tarihinden önce yurtiçinde ve yurtdışında birçok firma tarafından imal edilerek kamuya arz edilmiş olduğu ve kanunda yazılı patentlenebilirlik şartlarını taşımadığını, dava konusu buluşun müvekkili şirketin çalışmaları sayesinde ortaya çıktığını, müvekkili şirketin eski çalışanlarından olan ve ...'in babası olan davacının bu buluşu müvekkili şirketten habersiz olarak kendi oğlu adına, muvazaalı olarak kaydettirdiğini, ileri sürerek,

... numaralı incelemesiz patentin hükümsüzlüğüne ve patent sicilinden terkinine, hükümsüzlük şartları gerçekleşmediği takdirde, patent belgesinin müvekkil şirkete devrine ve müvekkil adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davada ileri sürülen taleplerin haksız ve kötüniyetli olduğunu, patent başvurularının davacı ... ile iş ilişkisinin kesilmesinden aylar sonra yapıldığını, müvekkil adına tescil edilen incelemesiz patent başvuruları başvuru tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, alınan bilirkişi raporları ile davaya konu ... numaralı patentin 1 ve 25 no.lu tüm istemlerinin yeni olduğunun, hükümsüzlük koşullarının oluşmadığının anlaşıldığı, hükümsüzlük konusunun teknik ve uzmanlık gerektiren hususlardan olması nedeniyle dosyadaki tüm bilirkişi raporlarına itibar edilerek hükümsüzlük yönünden davanın reddine karar vermek gerektiği, hizmet buluşu yönünden ise, davalının da kabulünde olduğu üzere davaya konu patentin davalının babası dava dışı ... tarafından bulunduğu, ...' in davacıya ait iş yerinde çalışmış olduğu,

iş akdinin 26/10/2015 tarihinde feshedildiği davaya konu patentin ise iş akdinin sona ermesinden sonra 16/02/2016 tarihinde tescil için başvurusunun yapıldığı, davaya konu patentin hizmet buluşu olduğu yönünde başkaca delil de sunulmadığı, yine gerçekte patent sahibi olarak görünen ...'in patenti kendi adına değil de oğlu olan ... adına tescil ettirmesinin hükümsüzlük sebebi olarak sayılamayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, yargılama sırasında ileri sürdüğü vakıa ve beyanlarını tekrar ederek; bilirkişi heyet raporuna itiraz ettiklerini, mahkemece ek rapor alınmasına karar verilmişse de, bilirkişilerin klasörler ve CD içindeki delilleri inceleyip rapor içine almadıklarını, sonrasında ıslah yaparak dava konusu patentin müvekkili şirketçe bulunduğuna ve başvuru tarihinden önce anılan buluşun yapılmış olduğuna ilişkin bir klasör evrak daha sunmalarına rağmen bir heyetten yeni bir rapor alınmadığını, kaldı ki her yaptıkları araştırmalar sonucunda davaya konu patent hakkı sona erdiğinin tespit edildiğini, patentin hizmet buluşu olduğunu ve yeni olmadıklarını ispatladıklarını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, patent hükümsüzlüğü, aksi halde patentin davacı adına tescili talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazlı şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf dilekçesinde davaya konu patentin yargılama sırasında geçersiz hale geldiğinin ileri sürülmesi nedeniyle TPMK'ya yazılan müzekkereye verilen 24/04/2025 tarihli cevabi yazıda, ... numaralı incelemesiz patent için telafi ücretinin zamanında yatırılmaması nedeniyle geçersiz hale geldiği bildirilmiştir.

Dolayısıyla ilk derece mahkemesi yargılaması sırasında 2021 yılında geçersiz hale gelen davaya konu patente ilişkin, konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle nedenle HMK'nın 353/1-b-2. maddesinde, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden Dairemizce davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince alınan alınan bilirkişi raporları ile davaya konu ... numaralı patentin 1 ve 25 no.lu tüm istemlerinin yeni olduğunun, hükümsüzlük koşullarının oluşmadığının belirlendiği, hizmet buluşu yönünden ise, davalının da kabulünde olduğu üzere davaya konu patentin davalının babası dava dışı ... tarafından bulunduğu, ...' in davacıya ait iş yerinde çalışmış olduğu, iş akdinin 26/10/2015 tarihinde feshedildiği davaya konu patentin ise iş akdinin sona ermesinden sonra 16/02/2016 tarihinde tescil için başvurusunun yapıldığı, davaya konu patentin hizmet buluşu olduğu yönünde başkaca delil de sunulmadığı,

yine gerçekte patent sahibi olarak görünen ...'in patenti kendi adına değil de oğlu olan ... adına tescil ettirmesinin hükümsüzlük sebebi olarak sayılamayacağı, dolayısıyla dava tarihi itibariyle davalının haklı olması nedeniyle, davacının sair istinaf itirazları yerinde görülmeyerek, HMK'nın 331/1.maddesi uyarınca davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiştir.