İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2023/346 K.2023/621

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; ... Bankası Muş şubesine ait, ... seri nolu 32.000TL bedelli çekin ödenmediğini, borçlunun mal kaçırma kastı ile hareket ettiği yönünde ciddi duyumlar aldıkalrını belirterek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

Mahkemenin 19/12/2022 tarih ve 2022/1656 D.İş D.İş 2022/1717 K. sayılı kararında; ... tarafından ... SANAYİ VE TİC.LTD. ŞTİ,..., ..., ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ. aleyhine 32.000-TL bedelli çeke dayalı olarak % 15 teminat karşılığı ihtiyati haciz kararı verilmiştir. Mahkemenin 24.01.2023 Tarihli ek kararında; "...

İtiraz eden ...'nin adresinin Muş olduğu, diğer borçluların adresinin Esenyurt/İstanbul, Kadıköy/İstanbul, Pendik/İstanbul olduğu, muhatap banka şubesinin adresinin Muş olduğu, keşide yerinin Muş olduğu, çekin bankaya ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu olmadığı, dolayısıyla çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı bulunmadığı,

yine kambiyo senetlerinde ve bu bağlamda çekte hak doğrudan doğruya çeke ait kayıtları ihtiva eden evrakta tecessüm ettiği için çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı da olmadığı, bu yönüyle TBK'nun 89/1 maddesine göre çekteki borcun götürülecek borç olduğunu kabul etme imkanı olmadığı, bu nedenlerle mahkememizin yetkili bulunmadığı anlaşıldığından İtiraz eden borçlu ...'nin yetki yönünden itirazının yerinde olduğu değerlendirilmiştir.

İhtiyati haciz kararına itiraz eden ... dava konusu çekteki imzanın kendisine ait olmadığını bu hususta şikayette bulunduğunu belirtmiş ise de yapılan itirazların İİK'nın 265. maddesinde sayılan nedenlere dayanmadığı ve menfi tespit davası yada başkaca davalarda ileri sürülebileceği, bu nedenlerle itirazı yerinde görülmemiştir. Yukarıda izah edilen nedenlerle İhtiyati Haciz Kararına İtiraz Eden ...’nın İtirazının REDDİNE, İhtiyati Haciz Kararına İtiraz Eden ...

SANAYİ VE TİC.LTD. ŞTİ’nin yetki itirazının kabulü ile mahkememizin 19.12.2022 tarihli 2022/1656 D.İş -2022/1717 K. sayılı ihtiyati haciz kararının İTİRAZ EDEN YÖNÜNDEN KALDIRILMASINA karar vermek gerekmiştir.." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde. İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunu, muhattap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borcun götürülecek borç niteliği kazandığını, HMK 10 md BK 89 md hükümleri nedeni ile alacaklının ikametgah yerinin yetkili olduğunu, Y. 11HD, 20.09.2016 Tarihli, 8892/7362 sayılı kararının da bu yönde olduğunu belirterek borçlu ... San. Ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından yerel mahkemenin 19.01.2022 tarihli 2022/1656 D.iş sayılı ihtiyati haciz kararına karşı itirazlarının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/1656 D. İş 2022/1717 K. sayılı dosyası kapsamında kurulan 24.01.2023 tarihli usul ve esas yönünden hukuka uygun olmayan ihtiyati hacze itirazın kabulüne dair ek kararın kaldırılarak ihtiyati haczin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ... Bankası Muş Şubesi'ne ait 21.11.2022 Tarihli 32.000TL bedelli çekin keşidecisinin ...Ltd Şti, lehtarı ... olduğu, cirantaların ..., ...Ltd Şti, ..., ..., ..., ... İnş...Ltd Şti, ... AŞ ciroları mevcut olup 21.11.2022 de ibraz edildiği, ödeme yasağı kararı nedeni ile işlem yapılmayarak iade edildiği görülmüştür. Davacı ...Ltd Şti ile yapılan faktoring sözleşmesi ... a ilişkin e fatura örneğini ve eki evrakları sunmuştur.

GEREKÇE Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık ihtiyati hacze itirazın kısmen kabulü kararının kaldırılması istemine ilişkindir. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için TBK’nın 89/1. hükmü uygulanamaz. Çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu yoktur.

Dolayısıyla çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı yoktur. Yine kambiyo senetlerinde ve bu bağlamda çekte hak doğrudan doğruya çeke ait kayıtları ihtiva eden evrakta tecessüm ettiği için çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı da yoktur.

Somut olayda, ihtiyati hacze konu çekin keşide yerinin, muhatap bankanın bulunduğu yer, keşidecinin ve 2.cirantanın yerleşim yerinin Muş olduğu, borçlulardan ...

Tekstil'in yerleşim yerinin Esenyurt /İstanbul olduğu ve Bakırköy Asliye Ticaret MAhkemesi'ne bağlı olduğu ...Ltd Şti'nin adresinin Kadıköy/İstanbul, ...'nin adresinin Ataşehir/İstanbul, ...'ın yerleşim yerinin Pendik, ...'ın ise Pendik olduğu ve cirantaların adreslerinin İstanbul Anadolu adliyesi yargı çevresi içerisinde olduğu, itiraz eden ...şti'nin keşideci konumunda olup Faktoring sözleşmesine taraf olmadığı dikkate alındığında İstanbul mahkemesi yetkili olmadığından itiraz eden yönünden ihtiyati hacze itirazın yetki yönünden kabulüne karar verilmesi yerinde görülmüş, istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.