İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/1262 K.2026/117

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının yayın hakları sahibi olduğu www.....com.tr intenet sitesinde yayınlanan, ... ile gerçekleştirilmiş olan röportajda kullanılmak üzere fotoğraf sanatçısı ... tarafından çekilen ve mali hakları davacıya devredilmiş olan fotoğrafın www.....com internet sitesinde ... Nisan 2021 tarihinde " ..." başlıklı haber görselinde ve @... isimli instagram hesabında izinsiz olarak yayınlandığını iddia ettiğini, bu nedenle tecavüzün ref'i, www.....com internet sitesindeki kullanım için 2.000-TL, @... isimli instagram hesabında kullanım için 2.000-TL olmak üzere toplam 4.000-TL'nin üç katı olan şimdilik toplam 12.000-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin haksız olduğunu, öncelikle davanın arabuluculuk dava şartı yerine ve keza husumet yokluğu gözetilerek usulden reddini, aksi halde esastan reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, MK.2.madde kapsamında ve toplanan delillere göre davalının husumet itirazının yerinde olmadığının anlaşıldığı, davacının yayın hakları sahibi olduğu www.....com.tr intenet sitesinde yayınlanan, ... ile gerçekleştirilmiş olan röportajda kullanılmak üzere fotoğraf sanatçısı ... tarafından çekilen ve mali hakları davacıya devredilmiş olan fotoğrafın, www.....com internet sitesinde ....

Nisan 2021 tarihinde " ..." başlıklı haber görselinde ve @... isimli instagram hesabında izinsiz olarak yayınlandığı, eser/hak sahibinin kim olduğunun belirtilmemesi dikkate alındığında kullanımın FSEK m. 37 kapsamına girmediği ve davacıdan izin alınmaksızın ve isim belirtmeksizin fotoğrafın kullanılmasının davacının hak sahipliğinden kaynaklanan FSEK m.22'de düzenlenen mali haklardan çoğaltma hakkının ihlalini oluşturacağı, dava konusu fotoğrafın FSEK m.4 anlamında güzel sanat eseri olduğu, fotoğrafların FSEK md. 37 de belirtilen haber istisnası kapsamında olmadığı, her bir kullanım için rayiç bedelin 2.000-TL olduğu gerekçesiyle.

FSEK 68. maddeye göre hesaplanan 4000-TL'nin 3 katı olan 12.000 -TL maddi tazminatın 02/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, hak sahibinin FSEK'in 68. maddesi uyarınca telif tazminatı talebinde bulunduğu ve mahkemece de telif tazminatına hükmedildiğinden taraflar arasında farazi sözleşme yapılmış gibi bir hukuki durum meydana geleceğinden ve bu durumda, davalının eyleminin de farazi sözleşme kapsamında yasal kullanım haline dönüşeceğinden, davacı hak sahibi farazi sözleşmenin kapsadığı kullanımın ref'ini isteyemeyeceğinden bu yöndeki istemin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde;

3 kat bedel talebinin tecavüzün refi talepli dava ikamesine bağlı olduğu görmezden gelinerek, kanunda düzenlenmiş bir farazi sözleşme ilişkisi olmaksızın, doktrin ve Yargıtay emsal kararları doğrultusunda farazi sözleşme ilişkisine dayanarak,

reddedilen talep ve buna bağlı olarak davacı aleyhine hükmedilen vekalet ücreti ve davacıya yükletilen yargılama giderlerinin hakkaniyetli olmadığı gibi, kanuna açıkça aykırı olduğunu, farazi sözleşme, bedeli ödenen mali hak kullanımları dışında, mütecavizin eylemini tümüyle hukuka uygun hâle getirmeyeceği gibi, bu bedel kapsamına girmeyen dava tarihinden sonra devam eden ya da etmesi muhtemel ihlalleri de yasal hâle getirmeyeceğini, zira farazi sözleşme gereğince yasal hâle gelen kullanımın, dava konusu olan ve dava tarihinden önceki mali haklar ile sınırlı olduğunu,

davacı lehine 12.000-TL vekalet ücretinine hükmedilmesine rağmen red edilen istem nedeniyle, AAÜT'nin 13/2.maddsine aykırı şekilde 25.500-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesinin de hatalı olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; arabuluculuk dava şartı yerine getirilmemesi sebebiyle davanın usulden reddi gerekirken, kısmen kabul kararı verilmesin usul ve yasaya aykırı olduğunu, husumet itirazlarının incelenmediğini, nitekim hükme esas alınan bilirkişi raporunda, "www. ....com" internet sitesinin içerik sağlayıcısının dava dışı ...

A.Ş. olduğunu açıkça tespit etmiş edilmiş olup, husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu fotoğrafın eser mahiyetinde olmadığını, ancak yerel mahkeme tarafından bu hususun da incelenmediğini, dava konusu eserin, FSEK 37. madde kapsamında haber maksadıyla yayınlanmış hukuka uygun bir kullanım olup, bu hususun da incelenmediğini, yerel mahkemenin müvekkil şirketi neden sorumlu tuttuğunun gerekçeli karardan anlaşılamadığını, yetersiz gerekçeye dayanılarak hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, FSEK'e dayalı tecavüzün ref' i ve tazminat talebine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karar davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, zorunlu arabuluculuğa tabi olmayan tecavüzün ref'i talebiyle birlikte açılan tazminat davasının zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığı, davacı tarafca ibraz edilen .../09/2021 tarihli BTK site bilgileri sonuç sayfasında, "....com" alan adlı internet sitesinin içerik sağlayıcısının davalı şirketle birleşen ...........

AŞ olduğu, inceleme sırasında internet sitesinin ...

A.Ş.adına kayıtlı olduğu, bilirkişi raporunda inceleme sırasında site bilgilerinin 06/06/2022 tarihinde güncellendiğinin görüldüğü, fakat bu tarih öncesi bilgilere erişilemediği, paylaşımın izinsiz yapıldığı 02/04/2021 tarihindeki sorgunun gerçekleştirilemediğinin bildirildiği, paylaşım tarihinde söz konusu sitenin ...AŞ'ye ait olmadığının davalı tarafından ispat edilemediği, bu nedenle davalının husumet itirazının yerinde olmadığı, yapılan bilirkişi incelemesi sonucu dava konusu uyuşmazlıktaki dava konusu fotoğrafın FSEK m.4 anlamında güzel sanat eseri olduğunun tespit edildiği, eserin mali haklarının davacıya devredildiği,

FSEK 68. maddeye göre hesaplanan tazminatın yerinde olduğu; davalının eyleminin de farazi sözleşme kapsamında yasal kullanım haline dönüşmesi nedeniyle, davacı hak sahibinin farazi sözleşmenin kapsadığı kullanımın refini isteyemeyeceği, bu nedenle ilk derece mahkemesince tecavüzün ref'i talebinin reddine karar verilmesinde ve dava yığılması şeklinde açılan davalarda dava dilekçesinde yer alan her bir talep hakkında karar tarihindeki AAÜT gereğince vekalet ücretine hükmolunacağından, tecavüzün ref'inin reddi kararı nedeniyle davacı aleyhine vekalet ücretine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla,

davacı vekilinin ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.