İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/1566 K.2026/236

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı müvekkili şirketin iştigal alanının taşımacılık ve lojistik hizmetleri olduğunu, müvekkili şirketin ticaret unvanı ... A.Ş. olarak tescil edilmiş olduğundan, müvekkilinin "...

A.Ş.+..." markasını 35, 36, 37 ve 39. sınıflarda tescili için Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde marka başvurusunda bulunduğunu ve anılan başvurunun 23.07.2015 tarih ve... sayısı ile kayıt altına alındığım, yapılan incelemelerin ardından, başvuruya konu markanın, 556 sayılı KHK nin 7/1 (b) ve 7/1 (e) maddeleri uyarınca ve davalı ..... adına 05, 16, 35, 42 ve 45.sınıflarda tescilli olan ... sayılı "... + ..." markasına dayanılarak reddedildiğini, davalıya ait olan markanın tescil tarihinin üzerinden 5 yıl geçtiğini, ancak davalı tarafından markanın belirtilen sürelerde kullanılmadığı tespit edildiğinden,

söz konusu markanın iptali için İstanbul 1. FSHHM' nin 2016/97 Esas sayılı dosyası ile 02.05.2016 tarihinde dava açıldığını, hükmün Anayasa Mahkemesi’nin 06.01.2017 tarih 29940 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 148/189 sayılı ilamları ile 10.01.2017 tarihli ......’ de yayınlanarak yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu dikkate alındığında 06.01.2017 tarihi öncesinde açılmış tüm kullanılmamaya dayalı davalar yönünden yasal boşluk bulunduğu gerekçesiyle reddedildiğini, kararın taraflara tebliğ edildiğini ve taraflarca kanun yoluna başvurulmadığından 12.07.2017 tarihinde kesinleştiğini,

işbu nedenle davalı tarafından Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 9.maddesi gereğince tescilden itibaren 5 yıllık süre içinde kullanılmayan markanın kullanılmadığı tüm emtia sınıflan yönünden iptaline karar verilmesini, uzun süredir "... + ..." ibareli markalarını kullanarak işbu markaya yüksek ayırt edicilik kazandıran müvekkilinin, davalının kullanmadığı tescilli markasının iptalini talep etmekte hukuki yararının olduğunu, davalının söz konusu markayı ciddi bir şekilde hiçbir zaman kullanmadığının dava dilekçesi ekindeki bilirkişi raporu ile sabit olduğundan,

söz konusu markanın tescil tarihinden itibaren ileriye etkili olacak şekilde davacının talep hakkı doğduğunun tespit edilerek hüküm altına alınmasının önem arz ettiğini, aksi takdirde davalının, kullanma külfetini yerine getirmediği marka hakkını kötüye kullanmak sureti ile haksız menfaat elde edebileceğini, nitekim müvekkilinin... sayılı "...

A.Ş. + ..." marka başvurusunun da TPE Markalar Dairesi Başkanlığı ve TPE Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu incelemesi neticesinde.

35, 36, 37 ve 39. sınıflarda tescil talebinin 05, 16, 35, 42 ve 45. sınıflarda tescilli olan ... sayılı "...+ ..." markasına dayanılarak reddedildiği ni belirterek, öncelikle Mahkemece verilecek karar kesinleşinceye kadar ... tescil numaralı "...+..." markası üzerine ihtiyati tedbir konularak, markanın üçüncü kişilere devrinin önlenmesine ve bu kararın Türk Patent ve Marka Kurumu’ na müzekkere ile bildirilmesine,

... tescil numaralı "...+..." markasının kullanılmayan sınıflar bakımından tescil tarihinden itibaren ileriye etkili olacak şekilde iptali ile sicilden terkinine, yargılama harç ve masrafları ile avukatlık ücretinin davalı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili tarafından "... + ..." markasının 05/ 16/ 35/ 42 /45. sınıflarda tescili için 2003 yılında Türk Patent ve Marka Kurumu’nda ilk "..." adında marka tescil müracaatının ... dosya numarası ile yapıldığını, 2003 yılında marka sınıflarının farklı bir gruplandırma yapısına sahip olduğunu, 2003 sonrası NİCE sınıflandırılmasında yapılan değişikliklerle 3. sınıfta yaptığı tescil başvurusunun 5/16/35/42/45. sınıfları kapsamına girdiğini, 556 sayılı KHK açısından bir sınırlama olmadığını, ...

Lojistik A.Ş. adına iddia edilen tarafından "..." markasının kullanılmadığı yönündeki görüşlerin gerçek dışı, mesnetsiz olduğunu, "... + ..." markasının 2003 yılında (sınıflar 05/ 16/ 35/ 42/ 45) koruma altına alınmışken, ......

A.Ş.'nin 2015 yılında tescili için (35 / 36 / 37 / 39 ) müracaat yapıldığını, ortak sınıfın 35. sınıf olduğunu, 556 sayılı KHK'nın 7/1-c maddesine göre reddedildiğini, iddia edildiği gibi 7/1-b maddesine göre olsaydı, kısmi yayına çıkılması gerekeceğini, ancak 7/1-c maddesine istinaden tam reddedildiğini, ayrıca YİD Kurulu tarafından da tam reddedildiğini belirterek,

davanın reddedilmesini, ayrıca bu süreçte doğacak tüm zararının tazminini talep edeceğini, yargılama sürecinde ve önceki yargılama sürecinde oluşan yapılan masraf ve emeğinin tazminini talep edeceğini, "... + ..." markasına yapılmış olan tecavüz ve haksız kullanım gibi tüm fikri mülkiyet dava hakları ile tazminat hakkını ileriki süreçte kullanacağını, "... + ..." markası üzerine istenen ihtiyati tedbir talebinin reddedilmesini ve aksi halde telafisi olmayan zararlara vesile olacağını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI

İstanbul ....Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 26/02/2020 tarihli 2017/483 E.-2020/146 K. sayılı kararı ile; "...Davalı tarafın dosyadaki faturaları ve içerikleri ile TÜRKPATENT nezdinde marka vekili sıfatıyla gerçekleştirdiği işlemler neticesinde, davalının ... ibaresiyle gerçekleştirdiği faaliyetler ve tescilinde bulunmasına rağmen gerçekleştirmediği faaliyetler İstanbul 1. FSHMM 2016/97 Esas dosyası kapsamında alman bilirkişi heyet raporunda 14 adet fatura incelenmiş ve toplamda 35.193,40 TL toplam ciro elde edilmiştir.

Fatura içerikleri incelendiğinde sadece .... numaralı ve 4.870 TL tutarındaki faturanın her iki dosyada ortak olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla davalı tarafın dava tarihinden 5 yıl öncesi ve dava tarihi arasında çok sık olmamakla beraber ... ibaresini sürekli kullandığı, marka kullanımına uzun süre ara vermediği, markayı çok sık kullanmasa da sürekli kullanımı olması sebebi ile ciddi kullanım sayılacağı kanaat ve sonucuna ulaşılmıştır.Diğer taraftan ciddi kullanımın bulunmadığı mal ve hizmetler yönünden ise kısmen hükümsüzlük koşulları oluştuğu sonucuna varıldığından davanın kısmen kabulüne..." şeklinde karar verilmiştir.

Kararı taraf vekilleri istinaf etmiştir.

İSTİNAF KARARI

Dairemizin 01/11/2022 tarihli 2020/2012 E. - 2022/1814 K.sayılı kararıyla; ...Öncelikle bu husus dairemizce değerlendirilmiş olup, davalı vekili olduğu anlaşılan Av.......'ın 21/06/2018 tarihinde hukuk mahkemeleri ön bürosundan dilekçe ve ekinde .../03/2017 tarihli vekaletname ile vekalet harcı tahsil edildiğine dair sayman mutemedi alındısı sunduğu, vekaletnamede vekalet pulunun yapıştırılmış olduğu ve vekaletname örneğinin aslı gibidir ibaresi ile tasdik edildiği, adı geçen avukatın duruşmalara katılmasına karar verilmesini ve UYAP sistemine adının kaydedilmesini istediği görülmüştür.

Her ne kadar duruşmalara davalı asıl tarafında girilmiş ise de vekil ile takip edilen işlerde tebligatın vekile yapılacağının yasanın açık hükmü olduğu ve söz konusu avukatın UYAP kaydının yapılmamasının da doğru olmadığı, bu durumun savunma hakkını doğrudan etkilediği gözetilerek davalı asılın sair, davacı vekilinin ise tüm istinaf taleplerinin bu aşamada incelenmeksizin bu yönden davalı asılın istinaf talebinin kısmen kabulü gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı asılın istinaf talebinin ESASA DAİR YÖNLER İNCELENMEKSİZİN KISMEN KABULÜNE, 2-İstanbul 2. FSHHM'nin 26/02/2022 tarihli, 2017/483E.-2020/146K. Sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Davalının vekili olduğu gözetilerek yargılamaya kaldığı yerden devam edilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine İADESİNE, 4-Bu aşamada davalı asılın sair, davacı vekilinin ise tüm istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına..." karar verilmiştir.

KALDIRMA SONRASI MAHKEME KARARI

İstanbul ....Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ../04/2024 tarihli 2022/231 E.-2024/119 K. sayılı kararı ile; "...Davalı tarafın dosyadaki faturaları ve içerikleri ile TÜRKPATENT nezdinde marka vekili sıfatıyla gerçekleştirdiği işlemler neticesinde, davalının ... ibaresiyle gerçekleştirdiği faaliyetler ve tescilinde bulunmasına rağmen gerçekleştirmediği faaliyetler İstanbul ... FSHMM 2016/...

Esas dosyası kapsamında alman bilirkişi heyet raporunda 14 adet fatura incelenmiş ve toplamda 35.193,40 TL toplam ciro elde edilmiştir. Fatura içerikleri incelendiğinde sadece.... numaralı ve 4.870 TL tutarındaki faturanın her iki dosyada ortak olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla davalı tarafın dava tarihinden 5 yıl öncesi ve dava tarihi arasında çok sık olmamakla beraber ... ibaresini sürekli kullandığı, marka kullanımına uzun süre ara vermediği, markayı çok sık kullanmasa da sürekli kullanımı olması sebebi ile ciddi kullanım sayılacağı kanaat ve sonucuna ulaşılmıştır.Diğer taraftan ciddi kullanımın bulunmadığı mal ve hizmetler yönünden ise kısmen hükümsüzlük koşulları oluştuğu sonucuna varıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

DELİLLER

Dosyada mevcut TPMK kayıtları incelendiğinde. TPMK'dan gelen cevabi yazı içeriğinde davacıya ait... başvuru numaralı "... A.Ş+..." markasını YİDK tarafından reddedildiği ve sahibi adına hüküm ifade etmediği ve müddet olduğunun bildirildiği görülmüştür.Davalıya ait .../12/2003 başvuru, .../04/2005 tescil tarihli, ... tescil numaralı "..." markasının 5, 16, 35, 42 ve 45. sınıflarda tescilli olduğu görülmüştür.İstanbul ..... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2016/..

Esas sayılı dosyası incelendiğinde; taraflarının aynı olduğu, davalı adına tescilli ..... tescil numaralı "..." markasının kullanılmaması nedeniyle 556 sayılı KHK'nın 14. maddesi uyarınca iptali için dava açıldığı, alınan bilirkişi raporunda davalının markasını ciddi ve etkin bir şekilde kullanmadığına dair görüş bildirildiği, Mahkemece 14/03/2027 tarihli, 2017/72 Karar sayılı kararı ile SMK'nın yürürlüğe girmesi ve yasal boşluk oluşması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, dava açılmasında davacının haklı olup olmadığına dair bir değerlendirme yapılmadığı,

kararın yasal yollara başvurulmadan 13/04/2017 tarihinde kesinleştiği, işbu davanın ise 18/04/2017 tarihinde açıldığı tespit edilmiştir.İlk derece mahkemesince öğretim görevlisi ....., marka vekili ...... ve mali müşavir .....'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan ../06/2018 tarihli bilirkişi raporunda;

"...Davacı tarafın LOJİSTİK ve TAŞIMACILIK alanında faaliyet gösterdiğine, Hükümsüzlüğü istenen ... dosya numaralı davalı markasının, tescilli emtialarının davalı tarafın iş koluyla farklılıklar arz ettiğine, Davalı markasının tescilli emtialarının, davacı tarafın iş mahsulleriyle farklılıklar arz etmesi sebebi ile davacının hukuki yararının olmayacağına, Hükümsüzlük hususunda takdirin Yüce Hakimliğinizde olduğuna..." yolunda görüş bildirildiği görülmüştür.

Aynı heyetten alınan 16/07/2019 tarihli bilirkişi ek raporunda; "....Davalımın 16. Sınıf kapsamında Kağıt, karton (mukavva).Kağıttan mamul havlular, peçeteler, tuvalet kağıtları, mendiller, çocuk bezleri; kağıt bebek önlükleri, kağıt masa örtüleri, amerikan servisleri, bardak ve tabak altlıkları; kağıttan mamul süs ve dekorasyon ürünleri.

Kağıt veya kartondan mamul sarma amaçlı bobinler ve makaralar, Filtre kağıtları, kağıt filtreler, Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar Akvaryumlar, teraryumlar ve vivaryumlar, Eğitim ve öğretim malzemeleri (cihazlar hariç): Matbaa ürünü oyunlar, hayvan ve bitki preparatları, jeolojik modeller ve preparatlar, küreler, yazı tahtaları; çizim aletleri yani, cetveller, gönyeler, iletkiler; tebeşirler, hazır harfler ve rakamlar, sayma çubukları.

Eğitim ve öğretim malzemeleri (cihazlar hariç): Matbaa ürünü oyunlar, hayvan ve bitki preparatları, jeolojik modeller ve preparatlar, küreler, yazı tahtaları; çizim aletleri yani, cetveller, gönyeler, iletkiler; tebeşirler, hazır harfler ve rakamlar, sayıma çubukları.

Büro malzemeleri (mobilyalar hariç): Büro sepetleri, sümenler, mektup açacakları, kağıt tutturma mandalları, ataşlar, daktilo şeritleri, kaşeler, stampalar, stampa mürekkepleri, yazı ve çizim mürekkepleri, çini mürekkepleri, yazı düzeltme sıvıları, silgiler, elektrikli veya elektriksiz kalem açacakları, Büro makinaları: Yazı makinaları (daktilolar), elektrikli daktilolar, adresleme makinaları, pullama makinaları, teksir makinaları, doküman kaplama (lamine) cihazları (ofis kullanımı için), daktilo ve bilgisayar yazıcıları için mürekkepli şeritler, maket bıçakları, model ve maketler, model ve maket yapımı için malzemeler, resim boyaları,

boya kalemleri, resim fırçaları, resim paletleri.

Davalının 35, Sınıf kapsamında İlan büroları hizmetleri, televizyon, radyo, posta ile reklam ve ilan hizmetleri, ilan sütunlarının hazırlanması hizmetleri, reklam malzemelerinin dağıtımı hizmetleri, ticari ve reklamı amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam ve satış amaçlı modellik hizmetleri, pazarlama çalışmaları hizmetleri, pazarlama ile ilgili bilgilendirme hizmetleri, satışı arttırma (promosyon) hizmetleri, vitrin süsleme ve düzenleme hizmetleri, anket hizmetleri, halkla ilişkiler hizmetleri.

Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri, Ticari ve sınai ürünler için eksperlik hizmetleri, Sanatçılar için menajerlik hizmetleri, Büro hizmetleri: Sekreterlik hizmetleri, stenografi hizmetleri, fotokopi çekim hizmetleri (dokümanlarının çoğaltılması), daktiloda yazım hizmetleri, kelime işlem hizmetleri, bilgisayarda kütük yönetimi hizmetleri, bilginin bilgisayar veri tabanına aktarılması hizmetleri, bilgisayar veri tabanındaki bilgilerin sistematik hale getirilmesi hizmetleri, telefon cevaplama hizmetleri, gazete aboneliklerinin düzenlenmesi hizmetleri, büro makinelerinin ve ekipmanlarının kiralanması hizmetleri,

satış makinelerinin kiralanması hizmetleri. Davalının 42. Sınıf kapsamında Hukuki hizmetler: Hukuki araştırma hizmetleri, telif hakları yönetim hizmetleri, Tasarım hizmetleri, Sanat alanındaki hizmetler: Grafik sanat tasarım hizmetleri sanat eserleri orijinallik onay hizmetleri. Emtialarında ciddi bir kullanımı bulunmadığına..." dair görüş bildirildiği görülmüştür.

GEREKÇE

Dava, kullanmama nedeniyle marka iptali davasıdır.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne, davalıya ait markanın kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiş, karara karşı her iki taraf vekili de istinaf yargı yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya incelendiğinde; davacı tarafça davalıya ait markanın kullanılmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi talebiyle dava açıldığı halde, Mahkemece markanın kısmen hükümsüzlüğüne karar verildiği görülmüştür.

Mahkeme taleple bağlı olduğundan, davacının talebi aşılarak markanın kısmen hükümsüzlüğüne karar verilmesi doğru olmadığından, davalı vekilinin buna ilişkin istinaf talebi kabul edilmiştir.Marka iptali davası hukuki yararı bulunan herkes tarafından açılabilir.

Davacının ticaret unvanının esas unsurunun "..." olması ve "..." ibaresini marka olarak tescil ettirmeye çalışması nedeniyle davalının markasının iptali için dava açmakta hukuki yararı mevcut olup, davalı vekilinin buna ilişki istinaf talebi yerinde değildir.Diğer yandan, davalı tarafça dosyaya sunulan ve 2012-2017 yılları arasında düzenlenen faturalar incelendiğinde; faturalardaki toplam cironun 99.177,00 TL olduğu, 2012 yılında 1 adet, 2013 yılında bir adet, 2014 yılında üç adet, 2015 yılında iki adet, 2016 ve 2017 yıllarında birer adet fatura düzenlendiği,

markanın hizmet sınıflarını da içermesi nedeniyle sunulan fatura sayısının ve faturalarda yazılı bedellerin davalının markasını pazar payı yaratacak derecede ciddi ve etkin şekilde kullandığını ispatlamaya yeterli olmadığı, sunulan diğer delillerin de marka kullanımını ispata yeterli olmadıkları, davalı vekili tarafından sunulan tüm faturaların incelenmediğinde dair bir itirazda bulunulmadığı, sadece 9 klasör belgenin tamamının incelenmediğini iddia ettiği, hangi belgelerin incelenmediğine dair iddiasını somutlaştırmadığı anlaşılmıştır.

Tüm bu nedenlerle; Mahkemece davanın tümden kabulü ile, davalının markasının kullanılmaması nedeniyle tüm sınıflarda iptaline karar verilmesi gerekirken, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmesi doğru olmadığından, davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, kazanılmış haklar korunarak yeniden hüküm kurulmasına, davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile:

1- Davalı vekilinin istinaf isteminin KISMEN KABULÜNE,

Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜNE,

2-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İstanbul ....Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi .../04/2024 tarihli 2022/.. E.- 2024/... K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,Davanın KABULÜNE,Davalı adına tescilli ... tescil numaralı "..." markasının 22/04/2010 tarihinden itibaren etkili olmak üzere kullanılmaması nedeniyle tescilli olduğu tüm sınıflarda SMK’nın 26/1-a maddesi uyarınca İPTALİNE,

3-İlk derece yargılaması yönünden; -Alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 31,40 TL peşin harcın düşümü ile kalan 700,60 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,-Davacı tarafından yapılan 31,40 TL peşin harç + 31,40 TL başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,-Posta/tebligat/bilirkişi giderleri olmak üzere davacı tarafından yapılan toplam 2.660,40 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Davalının yapmış olduğu yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, -Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 55.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-İstinaf yargılaması yönünden; -Taraf vekillerinin istinaf istemleri kabul edildiğinden, istinaf peşin harçlarının talep halinde ilgili tarafa iadesine,

-İstinaf yargılaması sırasında davacı tarafından yapılan; 492,90 TL tebligat ve posta giderinin 1/2 oranında 246,45 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan bakiyenin üzerinde bırakılmasına, -İstinaf yargılaması sırasında davalı tarafından yapılan; 175,00 TL tebligat ve posta giderinin 1/2 oranında 87,50 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan bakiyenin üzerinde bırakılmasına, -İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 12/02/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.