İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/1620 K.2026/115

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İHTİYATİ HACİZ TALEBİ

İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; 25/04/2025 tarihli ... Faktoring Sözleşmesi, ... formu, ... Niğde Şubesine ait, 20/08/2025 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 486.000,00 TL bedelli çek için 486.000,00 TL alacağı üzerinden borçluların mal kaçırma endişesi duyduklarını belirterek alacakları için borçluların alacakları için borçluların menkul, gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine İhtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI

İlk derece mahkemesince 25/08/2025 tarihli değişik iş kararı ile; talep edenin bir faktoring şirketi olması nedeni ile dayanılan çekin temelindeki ilişkinin araştırıldığı, alacaklı şirket vekilinin faktoring sözleşmesini ibraz ettiği, sözleşmenin incelenmesinde; faktoring şirketi ile sözleşmeyi imzaladıkları, talepte bulunanın çeki sözleşmenin tarafından ciro aldığı, çekin keşidecisine karşı haciz talebinde bulunduğu, dosyaya aslı sunulan çekin vadesinin gelip karşılıksız işlemi gördüğü, alınarak ihtiyati haczin koşullarının oluştuğu gerekçesi ile teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili dilekçesinde özetle; ihtiyati haciz şartları oluşmadığını, ihtiyati haiz veren mahkemenin genel hükümlere göre belirleneceğini, dosyanın borçlusunun yerleşim yerinin ve çek ödeme keşide yerinin Niğde olduğunu bu nedenle Niğde Mahkemelerinin yetkili olduğunu, çekteki imzanın müvekkilinin eli ürünü olmadığını, takip konusu senette yazılı şekli ile müvekkilinin alacaklıya borcunun bulunmadığını, takip konusu senedin müvekkilinin bilgisi ve iradesi haricinde hazırlandığını ileri sürerek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARI

İlk derece mahkemesince 19/09/2025 tarihli ek karar ile; ihtiyati haciz isteyen tarafın, çeke dayalı olarak ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, dayanak çekin keşide yerinin ve muhatap bankanın bulunduğu yerin Niğde olduğu, diğer borçlunun adresinin de İstanbul ili/Bayrampaşa ilçesi olduğu, çekin bankaya ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu bulunmadığı gibi çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı bulunmadığı, borcun halen aranılacak borç olduğu,

itiraz eden şirektin faktoring sözleşmesinde taraf olmadığı, yetki şartının borçlu yönünden uygulama imkanı bulunmadığı gerekçesi ile itiraz eden şirketin yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının bu borçlu yönünden kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde; dosyaya konu borcun, karşılıksız kalan çeke dayalı gerçek ve kesin bir alacaktan doğduğunu, karşılıksız kalan çeke dayalı borun, artık aranacak borç değil götürülecek borç niteliğinde olduğunu ve bu sebeple alacaklının yerleşim yerinin de yetkili olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık, ihtiyati hacze itirazın kabulüne dair ek karara ilişkindir. Ek karar, ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf edilmiştir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ihtiyati hacze konu çekin; keşide yerinin ve muhatap bankanın bulunduğu yerin Niğde olduğu, diğer borçlunun adresinin de İstanbul ili/Bayrampaşa ilçesi olduğu, yetki şartının faktoring sözleşmesinin tarafı olmayan itiraz eden borçlu yönünden uygulama imkanı bulunmadığı,

kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan, bu alacaklar için TBK’nın 89/1.hükmünün uygulanamayacağı, çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu olmadığından çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı bulunmadığı, bu nedenlerle ihtiyati haciz yönünden İstanbul Anadolu Mahkemesinin yetkili olmadığı anlaşılmakla, ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.