İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2025/401 K.2025/573

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili talep dilekçesinde; 09/11/2022 tanzim, 04/12/2024 vade tarihli senetle ilgili, 500.000,00 USD alacağının vadesinde ödenmediği ve rehinle de teminat altına alınmadığını belirterek, 399.990,00 TL alacaklarının ve ferilerinin tahsili için borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini istemiştir.

İHTİYATİ HACİZ TALEBİNİN REDDİ KARARI

Bakırköy 6.Asliye Ticaret Mahkemesi 28/01/2025 tarihli 2025/166 D.İŞ - 2025/181 K. sayılı kararıyla, "...Somut olayda; talepte bulunanın bonoya dayalı ihtiyati haciz istemiş ise de sunulan belgelerden temlik alınan alacak miktarının çek ile teminat altına alınmış olup ayrıca gerek düzenleme gerekse talep tarihindeki kur miktarına göre bono bedelinin ayrıca değerlendirilmediği, alınmasına dayanak belge olmadığı değerlendirilerek talebin aşağıdaki yazıldığı şekline karar verildi.

6361 Sayılı Kanun ve Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8./3,4 maddesi kapsamında, alacaklıya devredilen alacakların tahsilinin sorunlu hale geldiği ve senedin ek teminat olarak alındığına yönelik şirket kaydı bulunması gibi şartların sağlandığı yönünde yaklaşık ispata elverişli evrakın sunulmadığı, mevcut dosya kapsamı itibariyle ihtiyati haciz şartlarının mevcut olmadığı anlaşıldığından ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.(Yargıtay 19. HD. 2016/7795E 2016/14411K., İstanbul BAM 44.HD.

2021/446E. 2021/529 K. İzmir BAM 11.HD. 2024/608E. 2024/1128 K.)

İSTİNAF BAŞVURUSU

İhtiyati haciz isteyen vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; ilk derece mahkemesince Faktoring İşlemleri Hakkında Uygulanacak Yönetmelik 8/3. maddesi çerçevesindeki işlemlerin yerine getirilip getirilmediği hususunda taraflarına süre verilmeden doğrudan taleplerinin reddedilmesinin doğru olmadığını, Dosyaya sözleşme, cari hesap bilgileri, hesap kat ihtarının da ibraz edildiğini, buna rağmen yetersiz gerekçe ile taleplerinin reddedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Faktoring Sözlşemesi kapsamında kendilerine temlik edilen 30/11/2024 tanzim,

30/11/2024 ibraz tarihli ve 400.000,00 TL bedelli çekin karşılıksız olduğunu ve tahsil edilemediğini, bu çekle ilgili Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı icra takibine konu edildiğini, Karşı tarafın Faktoring Sözleşmesi uyarınca müvekkili şirket tarafından kendilerine sunulan finansmanı müvekkili şirkete iade etmediğini, Mahkemenin ihtiyati haciz talebinin Yönetmeliğin 8/3. maddesine aykırı olduğuna dair gerekçesinin yerinde olmadığını, tüm işlemlerin usul ve yönetmeliğe uygun olduğunu, Müvekkilinin vadesi geçmiş alacağının varlığı tartışmasız olmasına rağmen ihtiyati haciz taleplerinin kabul edilmemesinin haklı gerekçesinin bulunmadığını belirterek,

açıklanan nedenlerle, Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/01/2025 tarihli, 2025/166 D.İş, 2025/181 Karar sayılı, usul ve yasalara aykırı kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve ihtiyati haciz taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Talebe dayanak dosyaya sunulan senet örneğinin incelenmesinde; 09/11/2022 tanzim tarihli, keşide yeri İstanbul olan, 04/12/2024 vade tarihli, 500.000,00 USD bedelli olduğu, borçlunun ...,... A.Ş., avalistin ... olduğu, bedelinin nakden ahzolunduğunun yazıldığı anlaşılmıştır. Dosyaya sunulan Faktoring Sözleşmesi incelendiğinde; ... Faktoring A.Ş. ile ... arasında 09/11/2022 tarihinde 500.000,00 USD azami faktoring hacimli faktoring sözleşmesi imzalandığı, ...'ın da sözleşmeye kefil olduğu tespit edilmiştir.

GEREKÇ E

Talep, senede dayalı ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkindir. Mahkemece ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf yargı yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İhtiyati hacze dayanak yapılan senet Faktoring Sözleşmesi kapsamında düzenlenen ve alacaklısının ihtiyati haciz talep eden faktöring şirketi, borçlusunun ise sözleşmenin diğer tarafında yer alan ...’dir. Senedin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu'nun 9. maddesinde faktoring şirketlerinin yapamayacağı işlemler hükme bağlanmıştır. Anılan Kanunun 9/2. hükmüne göre.

"Faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez.

Aynı faturaya dayalı birden çok faktoring şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz." 04/02/2015 tarih ve 29257 Sayılı Resmî Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 8/1. maddesinde ise.

"Faturalı alacağa istinaden kambiyo senedi veya diğer senetlerin alınması halinde, alınan kambiyo senedi veya diğer senetteki ciro silsilesinde kuruluşa kambiyo senedi veya diğer senedi ciro edip veren kişinin, devralınan faturada alacaklı olarak gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın veya keşidecinin de faturadaki borçlu ile aynı kişi olması gerekir. Fatura ile kambiyo senedi veya diğer senetteki tutarın uyumlu olmasına dikkat edilir.

Kuruluş tarafından kullanılan faktoring programları bu uyumu gözetecek ve uyumsuzluk söz konusu olduğunda işlem yapılmasına olanak vermeyecek şekilde yapılandırılır" hükmüne yer verilmiş olup, böylece faktoring şirketlerinin 6361 Sayılı Yasanın 9/2. maddesine ve buna göre çıkartılan yukarıda sözü edilen yönetmeliğin 8/1. maddesine uygun olarak temlik almadıkları kambiyo senetlerinde yetkili hamil olamayacakları anlaşılmaktadır.

Ancak faktoring şirketlerinin müşterilerinden ek teminat mahiyetinde olmak üzere devir alınan ve fatura veya fatura yerine geçen belge ile ilişkili olmayan kambiyo senedi alabilecekleri de yönetmeliğin 8/2. maddesinde hükme bağlanmış, ancak bu nitelikteki senetlerin tahsil edilebilmesi için bir takım koşulların mevcudiyeti aranmıştır.

İİK’nun 258/1. maddesi uyarınca, alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur. Somut olayda; takibe konu edilen senedin lehtarı ...

Faktoring A.Ş. ile borçlu şirket arasında sözleşme imzalanırken teminat mahiyetinde alınan bir senet olup olmadığının yargılamayı gerektirdiği, bu nitelikteki senedin tahsili için de 6361 sayılı Kanun gereğince birtakım koşulların mevcudiyetinin gerektiği, Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in 8/2-3. fıkralarındaki koşulların gerçekleşip gerçekleşmediği hususları da genel mahkemelerde yargılamayı gerektirdiğinden, ihtiyati haciz talep eden tarafça İİK’nun 258/1. maddesi uyarınca bu hususlara ilişkin deliller dilekçe ekinde dosyaya sunulmadığından,

ilk derece Mahkemesince ihtiyati haciz talep eden tarafa delil sunması için süre verilmesine gerek duyulmaksızın, ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinde yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, talep eden vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ihtiyati haciz isteyen vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken harç peşin alınmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; ihtiyati haciz isteyen tarafından yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 29/04/2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.