İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2026/105 K.2026/419

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

İhtiyati haczi talep eden vekili dilekçesinde özetle; ... ŞİREHANI şubesine ait ... nolu 16.05.2025 tarihli 4.879.650TL bedelli çekin .....ŞTİ tarafından keşide edildiğini, ancak ödenmediği iddia ederek ihtiyati haciz talebinde bulunuştur.

İHTİYATİ HACİZ KARARI

İlk derece mahkemesinin 2025/1251D.İŞ E, 2025/1319 D.İŞ K sayılı 11.06.2025 Tarihli ilamında; %15 teminat ile ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili itiraz dilekçesinde özetle; öncelikle müvekkili şirketin ticaret sicile kayıtlı merkezinin Gaziantep ilinde olması nedeniyle yekti itirazlarının olduğunu, esas yönünden ise karşı taraf ile aralarında herhangi bir sözleşme ilişkisi kurulmadığını, iddia edilen ticari ilişkinin hiçbir zaman gerçekleşmediğini, müvekkili şirketin 13/07/2016 yılından bu yana kesintisiz faaliyet gösteren, birçok kişiye istihdam sağlayan, düzenli vergisini ödeyen, düzenli bankacılık işlemleri olan köklü bir ticari işletme olduğunu,

bu itibarla İİK m.257'de öngörülen borçlunun mal kaçırma ihtimali veya aciz hali gibi durumların söz konusu olmadığını, ihtiyati haciz talep eden şirket tarafından müvekkili şirket aleyhine fiili haciz yapıldığını ve müvekkilinin tüm iş makinelerine ve mallarına el konulduğunu, bu durumdan dolayı müvekkilinin çalışamaz hale geldiğini, itirazlarının kabul edilmesi halinde ihtiyati haciz kararı ile haczedilen ve el konulan malların tamamının müvekkili şirkete iade edilmesini talep ettiklerini, bu nedenlerle öncelikle yetkisizlik itirazlarının kabulü ile mahkemenin yetkisizliğine,

mahkeme aksi kanaatte ise esasa ilişkin itirazlarının kabulü ile haksız ve dayanaksız şekilde verilen 11/06/2025 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZIN DEĞERLENDİRİLMESİ

İlk derece mahkemesinin 11.07.2025 Tarihli ek kararında;"...Çekin ibrazının borçlunun ödeme yapacağı kimseyi öğrenmesini sağlayıcı bir fonksiyonu yoktur. Dolayısıyla çekin bankaya ibrazıyla borçlunun ödeme yapacağı kimseyi tespit ettiği ve aramanın tüketildiğini kabul etme ve bunun sonucu olarak da çek borcunun götürülecek borca dönüştüğünü kabul etme olanağı yoktur.

Yine kambiyo senetlerinde ve bu bağlamda çekte hak doğrudan doğruya çeke ait kayıtları ihtiva eden evrakta tecessüm ettiği için çekteki borcu tek başına para borcu sayma olanağı da yoktur. Bu yönüyle TBK'nın 89/1 maddesine göre çekteki borcun götürülecek borç olduğunu kabul etme imkanı bulunmamaktadır. Emsal yargı kararları gereğince kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için TBK’nın 89/1 hükmü uygulanamaz.

Açıklanan bu hususlar gözetildiğinde itiraz edenin yetki itirazının kabulü ile mahkememizin 11/06/2025 tarihli 2025/1251 d.iş, 2025/1319 karar sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilerek; -İtiraz eden ... ... Limited Şirketi vekilinin yetki itirazının kabulü ile mahkememizin 11/06/2025 tarihli 2025/1251 d.iş, 2025/1319 karar sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, " şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

İhtiyati haczi talep eden vekili istinaf isteminde özetle;Takibe konu çekin karşılıksızdır işlemi görmüş olup niteliği götürülecek borca dönüştüğünü, alacaklının yerleşim yeri mahkemeleri de yetkili olduğunu, mahkemenin yetkili olduğunu, Müvekkilin elindeki ve ihtiyati haciz kararına itiraz edenin borçlu olduğu çekin faturaya dayalı belirli bir mal karşılığı verildiğini, itiraz edenin soyut ve gerçek dışı iddialarının reddi gerektiğini, alacağı fatura ile tevsik etmek sureti ile devralan müvekkilinin yasadan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesi karşısında iyiniyetli meşru hamil olduğunu,

itiraz edenin itirazının kötüniyetli olduğunu, Müvekkili ile dava dışı ... A.Ş. ile arasında faktoring sözleşmesi imzalandığını, yasal yükümlülüklerinin yerine getirildiğini, itirazın reddi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, ihtiyati haciz istemine ilişkindir.Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık ise; karşı tarafın itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına ilişkin 11.07.2025 tarihli ek kararın kaldırılması istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; ihtiyati haciz isteminin dayanağı, bankaya ibraz edilen ve karşılıksız kalan çeke ilişkindir. Y.

11HD'nin Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair 2025/5752 Esas, 2025/6984 Karar sayılı 24/11/2025 Tarihli ilamında; "... çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde, muhatap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borcun, bu şekilde aranması tüketildikten sonra,

götürülecek borç niteliği kazanacağı ve TBK'nın 89/1. hükmü gereği alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de ihtiyati haciz talebinde yetkili hâle geleceğinin kabulü gerektiği..." şeklinde karar verilmiştir.Bu durumda alacaklının yerleşim yeri adresi İstanbul adliyesinin yargı çevresinde olduğundan mahkemece ihtiyati hacze yetki yönünden itirazın reddine karar verilmesi gereklidir.

İtiraz edenin esasa ilişkin itirazların İİK 265 maddesinde sayılan tahdidi nedenlerden olmayıp menfi tespit davasından incelenebileceği de dikkate alındığında itirazın esas yönünden de reddi gerektiğinden ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf isteminin kabulü ile kararın kaldırılmasına, HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince itirazın reddine dair yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.