İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2021/1967 K.2025/703

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 25/01/2019 tarihinde davacı tarafından yangın sigorta poliçesi ile sigortalanan ... Mah. ... Cad. ... Cad. No:... ...-... daire Selçuklu/Konya adresindeki elektronik cihazların meydana gelen arıza sonrasında hasar gördüğünü, 65.598,00 TL bedel + KDV konusunda mutabık kalındığını, müvekkilinin fatura düzenlediğini, teminat kapsamında ödenmeyen KDV bedelinin tahsili için sigorta şirketlerine iş bu davayı yönelttiklerini belirterek 11.807,00 TL bedelin işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 25/01/2019 olay nedeniyle hasar dosyası açılmakla eksik sigorta ve muafiyet tenzili sonrasında KDV dahil 65.598,08 TL ödendiğini, görevlendirilen eksper tarafından hasarlı makine üzerinde yapılan inceleme sonucu sigorta bedeliyle sigorta değeri arasında %5,19 oranında eksik sigorta olduğunun tespit edildiğini, tespit edilen eksik sigorta ve poliçede yer alan % 10 muafiyet tenzili neticesinde eksper tarafından KDV hariç 55.585,33 TL tazminat bedeli tespit edildiğini, iş bu tazminat bedelinin % 18 KDV eklenmek suretiyle 30/05/2019 tarihinde davacıya 65.598,08 TL ödeme yapılarak tüm sorumluluğun yerine getirildiği, müvekkilinin başkaca bir sorumluluğu kalmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; dosyadaki belgeler ışığında hasar bedeli KDV li olarak değerlendirildiğinde, cihazın güncel değeri olan 436.654,00 TL ye % 18 KDV eklendiğinde bu tutarın 515.251,81 TL olduğu, poliçe teminat değeri 414.000,00 TL nin 515.251,81 TL ye (kdv dahil cihaz güncel bedeli) bölündüğünde eksik sigorta çarpan değerinin 0,8034 olduğu, KDV dahil 90.752,00TL hasar tutarına eksik sigorta çarpanı 0,8034 oranı uygulandığında tutarın 72.910,00 TL ve bu tutara poliçedeki % 10 muafiyet uygulandığında KDV dahil hasar tutarının 65.621,00 TL olduğu, davalı tarafından yapılan ödeme tutarının ise 65.598,08 TL olduğu,

aradaki farkın yaklaşık 22,92 TL olduğu, ibraname karşılığı ödenen tutar ile bilirkişi raporuyla tespit edilen tutar arasındaki farkın faiş olmadığı, cüzi bir miktar olduğu kaldı ki davacının da gabine dayalı bir iddiasının olmadığı, poliçe kapsamında dosyada mevcut eksper raporu ve bilirkişi raporunda yapılan hesaplamalar sonucu davalı sigorta tarafından hasar bedelinin KDV tutarı dahil olmak üzere davacıya ödendiği, davalının talep edebileceği bir KDV tazminatı alacağının olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; hasar dosyasına ilişkin olarak davalı ile müvekkilinin % 10 muafiyet düşülerek 65.598,00 TL + KDV bedelinde mutabık kaldıklarını, buna istinaden müvekkilinin e- fatura ile yansıtma faturası düzenlediği,

davalı tarafça 11.807,65 TL bedel KDV ye ilişkin iade faturası düzenlediğini, poliçede teminat verilmiş sigorta türü ve/veya türlerine ait genel şartlar ve poliçede yazılı özel şartlar ve ekli klozlar hükümlerine göre sigorta edeceğini, poliçe içeriğinde düzenlendiği üzere KDV bedelinin teminat altına alındığını, bilirkişi raporunda yapılan değerlendirmenin eksik ve hatalı olduğunu, müvekkili tarafça yansıtılan faturada KDV bilgilendirilmesinin ayrı olarak faturada mevcut olduğunu, dolayısıyla müvekkilinin anlaşmış olduğu tutarın 76.875,12 TL olduğunu, bu rakamın ... şirketinin yansıttığı faturada olan KDV siz bedel olduğunu,

bu rakam üzerinden uygulanan % 10 muafiyetle belirlenen tutarın 65.598,08 TL olduğunu, belirlenen tutar üzerinden haklı olarak KDV'nin de ele alınması gerektiğini, nitekim sigorta şirketi ile müvekkili arasında da 65.598,08 TL +KDV olarak anlaşıldığını belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde. Dava, sigorta poliçesinden kaynaklı hasar ödemesinde KDV'nin ödenmediğinden bahisle KDV bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasında düzenlenen 29.05.2018-29.05.2019 tarihlerini kapsayan ticari paket yangın sigorta poliçesinde, elektronik cihazlar sigorta bedelinin 690.680,00 TL olduğu, poliçede elektronik cihaz muafiyetinde her bir hasarda hasar bedelinin % 10 u minimum 250 USD tenzili muafiyet uygulanacağının kararlaştırıldığı görülmüştür.21.05.2019 tarihinde düzenlenen 6 nolu zeyilnamede 2 adet prodüksiyon sistemi bedelinin 414.000,00 TL olduğu belirtilmiştir.Davacıya ait sinema salonu içerisinde bulunan projeksiyon cihazında 25.01.2019 tarihinde arıza meydana geldiği,

yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 65.598,08 TL ödeme yapıldığı ve davacı tarafından 29.05.2019 tarihli ibranamenin imzalandığı anlaşılmıştır.Davacı, davalı sigorta şirketi ile 65.598,00 TL hasar bedeli+KDV bedeli olarak mutabık kalınması sonucunda davalı tarafından yapılan 65.598,00 TL hasar ödemesi içerisinde KDV bedeli bulunmadığını iddia ederek 11.807,65 TL KDV bedelinin davalıdan tahsili talep etmiştir.Davalı,

eksik sigorta ve ilgili poliçedeki muafiyet kaydı dikkate alınarak 30.05.2019 tarihinde KDV dahil 65.598,08-TL zarar ödemesinin yapıldığı ve davacıya herhangi borçlarının kalmadığını savunmuştur.Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, davacı vekili kararı istinaf etmiştir.İstinafa konu uyuşmazlık, davacının iş yerindeki projeksiyon cihazında meydana gelen hasar sonucu davalı sigorta tarafından yapılan 65.598,00 TL ödeme dışında davacının işbu bedelin KDV 'si olarak talep ettiği 11.807,62 TL bedel talebinin yerinde olup olmadığı, davalının yaptığı ödeme dışında başkaca bir sorumluluğunun olup olmadığı,

davalı tarafından yapılan ödemenin KDV dahil olup olmadığına ilişkindir. 26/04/2019 tarihli elektronik cihaz eksper raporunda; sigorta poliçesine konu elektronik cihazın sigorta bedelinin 690.680,00 TL olduğu, 21/05/2019 tarihli poliçeye ekli 6 numaralı zeyil ile iki adet projeksiyon sistemi için belirtilen toplam sigorta bedelinin 414.000,00 TL olduğu, hasara konu cihazın güncel fiyatı için yetkili satıcı ...

Bilişim'den alınan bilgilerden cihazın bir üst modelinin üretime devam edildiği, üst model cihaz fiyatının 46.000 USD olup her iki model arasında % 10 oranında teknoloji farkı olduğu teknoloji farkı tenziliyle iki adet projeksiyon cihazının güncel bedeli 82.800 USD olup TL karşılığına 436.654,08 TL olduğu, sigorta bedelinin sigorta değerinden düşük olduğu için eksik sigorta söz konusu olup eksik sigorta çarpanının 414.000/436.654,08=0,948119 olduğu,

sonuç olarak hasar tutarının 76.875,12 TL olduğu eksik sigorta çarpanı 0,948119 oranı uygulandığında bu bedelin 72.886,76 TL olduğu ve poliçedeki % 10 oranında muafiyet tensili 7.288,68 TL mahsup edildiğinde tespit edilen hasar tutarının 65.598,08 TL olduğu iş bu ekspertiz raporunda sigorta değeri ve hasar tutarı hesabında KDV nin dikkate alınmadığı belirtilmiştir.İlk derece Mahkemesince alınan 09.03.2021 tarihli bilirkişi rapornda; uyuşamazlık konusu poliçe ve ekli klozları incelendiğinde eksik sigorta ve % 10 muafiyet klozu ile hasarın teminat altına alındığı,

davalı sigorta tarafından yaptırılan 26/04/2019 tarihli eksper raporunda talep edilen hasar miktarının 76.875,12 TL eksik sigorta değerlendirmesi yönünden yapılan değerlendirmede çarpan değer olarak 0,948119 oranı tespit edildiği,

iş bu eksper raporunda sigorta değeri ve hasar tutarı hesabında KDV nin dikkate alınmadığı anlaşılmakla bu değerler üzerinde KDV hariç ve KDV dahil hesaplama yapılacak olduğunda hasar tutarının KDV hariç 76.875,12 TL, eksik sigorta çarpanı 0,948119 oranı uygulandığında hasar bedelinin 72.886,76 TL ve % 10 muafiyet oranı 7.288,68 TL bedel mahsup edildiğinde KDV siz hasar tutarının 65.598,08 TL tespit edildiği ve davalıya 65.598,08 TL hasar miktarı ödendiği,

dosyada mevcut deliller kapsamında hasar değeri ve sigorta teminat bedeli KDV li değerlendirilecek olduğunda cihazın poliçe teminat değerinin 414.000,00 TL olduğu ve cihazın KDV li güncel bedelinin 515.251,81 TL olduğu ve eksik sigorta çarpan değeri olarak 0,8034 uygulandığında hasar tutarının KDV dahil 90.752,00 TL olduğu, eksik sigorta çarpanı uygulandığında hasar bedelinin 72.910,00 TL olduğu ve poliçe kapsamında % 10 muafiyet uygulandığında 7.289,00 TL bedel mahsup edilmesiyle hasar miktarını 65.621,00 TL olduğu, davacı adına sigorta şirketinden talep edilebilecek bakiye tazminat alacağının şartlarının oluşmadığı belirtilmiştir.

Sigorta hukuku ilkelerine göre sigortacı, poliçe limitini aşmamak kaydıyla gerçek zarar ve buna tahakkuk edecek KDV miktarı ile sorumlu olacaktır.(Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 05/03/2013 tarih, 2011/2983 Esas, 2013/4143 Karar sayılı kararı, aynı dairenin 10/09/2012 tarih, 2011/5998 Esas, 2012/12907 karar sayılı kararları ile Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin 14.12.2017 tarih, 2015/3726 Esas, 2017/11689 karar sayılı kararı) Somut olayda, ekspertiz raporunda,

eksik sigorta ve % 10 muafiyet klozu uygulanarak hasar bedeli 65.598,08 TL olarak belirlenmiş ve ekspertiz raporunda sigorta değeri ve hasar tutarı hesabında KDV'nin dikkate alınmadığı ve tarafların hasar bedelinde sözlü mutakabata vardıkları belirtilmiştir. Sigorta şirketi tarafından da davacı şirkete bu miktar üzerinden ödeme yapılmış ve davacı da 29.05.2019 tarihli ibraname ile davalıyı 29.01.2019 tarihinde meydana gelen davaya konu hasara yönelik olarak ibra etmiştir.

Mahkemece alınan bilirkişi raporunda,hasar değeri ve sigorta teminat bedeli KDV li olarak hesap edilmiş ve cihazın poliçe teminat değerinin 414.000,00 TL olduğu ve cihazın KDV li güncel bedelinin 515.251,81 TL olduğu ve eksik sigorta çarpan değeri olarak 0,8034 uygulandığında hasar tutarının KDV dahil 90.752,00 TL olduğu, eksik sigorta çarpanı uygulandığında hasar bedelinin 72.910,00 TL olduğu ve poliçe kapsamında % 10 muafiyet uygulandığında 7.289,00 TL bedel mahsup edilmesiyle hasar miktarını 65.621,00 TL olduğu hesaplanmıştır.

Bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve teknik açıdan yeterli olduğu anlaşılmıştır. Davalı tarafından ödenen bedeli ile bilirkişi tarafından hesap edilen tutar arasındaki farkın yaklaşık 22,92 TL olduğu görülmüştür.

Davacının ekspertiz raporunda belirlenen ve mutabık kalınan bedeli tahsil ettiği, davalı sigorta tarafından hasar bedelinin KDV dahil olmak üzere davacıya ödendiğinin bilirkişi raporundan anlaşıldığı, davacının imzaladığı ibranamede fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmadığı, davacının ibranamenin geçersizliğini de ileri sürmediği dikkate alındığında, imzaladığı ibraname ile bağlı olduğu,

bu kapsamda davacının ibranamede yazan bedel dışında eksik ödeme yapıldığı iddiasıyla KDV bedeli talebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla Mahkemece verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Açıklanan nedenlerle ile ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/154 Esas, 2021/459 Karar sayılı ve 15/06/2021 tarihli kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1b-1 bendi gereğince esastan REDDİNE,2-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 556,10 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,Dosya üzerinde yapılan