İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/1100 K.2022/1087

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili nezdinde sigortalı işyerinde, yoğun kar yağışı sebebiyle üst kattan akan suyun tavandan sirayet etmesi sonucunda hasar meydana geldiğini, ekspertiz raporunda tespit edilen 9.470,00 TL'nin sigortalıya ödendiğini, sigortalı işyerinin üst katında davalı ... AŞ'nin faaliyet gösterdiğini ve hasara neden olan su taşkınına davalı şirketin neden olduğunu, sigortalıya ödenen bedelin rücuen tahsili için davalı aleyhine İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız itiraz ettiğini belirterek davalının takibe itirazının iptali ile takibin devamına, davalının %40 dan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP Davalı vekili davaya cevabında; zararın meydana geldiği adreste müvekkilinin herhangi bir faaliyette bulunmadığını, müvekkili şirketin davacının sigortalısının üst katında bulunan taşınmazın maliki ya da kiracısı olmadığını, bu nedenle borçlu sıfatı bulunmayan müvekkiline açılan davanın öncelikle husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; hasara neden olan adreste faaliyette bulunan şirketin davalı şirketten ayrı tüzel kişiliği bulunan ... San. ve Tic. A.Ş. olduğu, davalı şirketin zararın neden olduğu ileri sürülen adresteki taşınmazın maliki olmadığı, bu adreste bir faaliyetinin de bulunmadığı gerekçesiyle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; bilirkişi raporunda, hasara neden olan işyerinde ...in bulunduğunu gösterir tabelanın mevcut olduğunun belirtildiğini, sigortalının üst katında davalı ...'in bulunduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE Dava; sigortalıya ödenen hasar tazminatının hasar sorumlusu olduğu ileri sürülen davalıdan tahsili için yapılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş, davacı vekili hükmü istinaf etmiştir.

İstinaf konusu edilen uyuşmazlık; sigortalı işyerinde hasara neden olan su taşkınının, sigortalının üst katında faaliyette bulunan şirketten kaynaklanıp kaynaklanmadığı, sigortalı işyerinin üst katının davalının kullanımında olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Taraf sıfatı, dava konusu sübjektif hakka ilişkindir. Bir sübjektif hakkı dava etme yetkisi, kural olarak o hakkın sahibine aittir.

(Aktif husumet) Sübjektif hak kendisinden davalı olarak istenebilecek olan kişi ise, o hakka yükümlü olan kişidir. (Pasif husumet) Bir davanın tarafları, o davada gerçekten taraf sıfatını haiz değil ise, mahkemece, dava konusunun esası hakkında inceleme yapılıp karar verilemez, davanın reddi gerekir. Sıfat yokluğu, bir def’i değil, dava konusu hakkın doğumuna engel olan bir itirazdır.

1086 sayılı HUMK 'ta bir dava şartı olmamakla birlikte, hakim, kendisine sunulan dava malzemesinden bir itiraz sebebinin varlığını öğrenirse, bunu kendiliğinden gözetir. (KURU. Medeni Usul Hukuku, 2017, s.122, 123). 6100 sayılı HMK ‘da da aynı durum korunmuştur. (Yargıtay 11 HD'nin 2017/1713 Esas, 2018/7247 Karar sayılı kararı).

Somut davada, mahkemece getirtilen tapu kaydı ve kira sözleşmesinden, olay tarihinde, sigortalı işyerinde hasara neden olduğu ileri sürülen üst kattaki işyerinde dava dışı ... Sanayi ve Ticaret AŞ'nin faaliyette bulunduğu görülmektedir. Anılan şirket davalı şirketten ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olup, davalı şirketin hasara neden olduğu ileri sürülen işyerinde herhangi bir faaliyeti yoktur.

Sadece işyerinde ... tabelasının bulunması, yerin davalı şirket tarafından kullanıldığını göstermez. Buna göre mahkemece davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermesinde isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenler ile ilk derece mahkemesi kararında hukuka aykırılık görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.