İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/457 K.2022/725

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, 20.06.2018 tarihli dava dilekçesinde, Ataköy/İstanbul adresinde faaliyet gösteren ... Hastanesi’nin Şubesinde yer alan ameliyathane kompresör odasında 24.10.2016 tarihinde klimanın iç ünitesinin yanması sonucu hasar meydana geldiğini, müvekkili şirket ile ...

Tic.A.Ş arasında Klasik Yangın Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, ameliyathane kompresör odasında meydana gelen hasarın eksper raporları ile belirlendiğini, hasar miktarı 2.707,10 Euro tutarında tazminatın sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödendiğini, ameliyathane bölümündeki kompresör odasında bulunan ... marka klimada oluşan elektronik arıza nedeni ile klima iç ünitesinin yanması neticesi ile başlayan yangında ... firmasının tek Türkiye Distribütörü olan davalı şirketin kusuru ve sorumluluğunun bulunduğunun açık olduğunu, davalı taraftan istendiğini ancak bu bedelin davalı tarafça ödenmediğini, alacağın tahsili amacı ile Bakırköy ...

İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, takibe karşı yapılan İtirazın haksız olduğunu iddia ederek, İtirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20’den aşağı olmamak üzere İcra inkar tazminatının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin adresinin Antalya olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, iddiaları kabul etmediklerini, meydana gelen yangın nedeni ile müvekkili şirketin hiçbir ilgisi olmadığını, müvekkili şirketin ... marka klimanın distribütörü olduğunu, bu ürünlerin satışına Nisan 2014 sonrasından itibaren başlandığını, müvekkili şirket tarafından satılan, fatura, seri numaraları tespit edilmiş klimalardan sorumluluğu bulunduğunu, davacı tarafa gönderilen 16.07.2017 tarihli yazıda müvekkili şirkete klimanın faturası ve modeli, montaj tarihi, montajı yapan yetkili servis, montaj formu,

yetkili servis periyodik bakım formları ve garanti belgesi gönderilmesi istenmişse de davacı tarafça cevap verilmediği gibi dava ikame edildiğini, müvekkili şirketin kayıtlarının tetkiki neticesinde şirket tarafından ithal edilen ve yetkili servisleri tarafından montajı yapılmış olan yangına konu klimanın herhangi bir kaydı bulunmadığını, ayrıca müvekkili şirket tarafından montajı yapılmış olan yangına konu klimanın herhangi bir kaydının bulunmadığını, müvekkili şirketin ithal ettiği ve montajı yapılmış tüm klimaların kayıt altında tutulduğunu,

kabul anlamına gelmemekle birlikte yangının asıl sebebinin bilinmediğini savunarak ,davanın reddi ile %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI. Mahkemece, ...

Hastanesi tarafından gönderilen yazı cevaplarının dosya arasına alındığı, davaya konu klimanın satın alınmasına ilişkin müstakil bir satın alma faturasının bulunmadığı, dosyadaki faturanın tarihinin 2012 yılına ilişkin olduğu, klimanın montajının dava dışı başka bir şirket tarafından 03.06.2016 tarihinde yapıldığı, bilirkişi raporunda, yangının itfaiye raporu dikkate alındığında elektronik kartın aşırı akım çekmesi, elektronik kartın aşırı akımdan kendisini koruyamayarak elektronik kartın yanmasına ve plastik kompozit yapıdaki split klimanında yanmasına sebebiyet verdiğinin belirtildiği,

davaya konu yangına sebebiyet veren klimanın dava dışı ... Hastanesine davalı tarafça satıldığına ilişkin dosya kapsamında belge bulunmadığı, ... marka klimanın tek distribütörünün davalı olmadığı gerekçesiyle, davanın pasif husumet eksikliği nedeniyle usülden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar, yasal süre içerisinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak, eksik inceleme ile hüküm tesis edildiğini, raporda, dava konusu klimanın davalının distribütörlüğü döneminde alındığının ispatı halinde %100 kusurun davalı şirkete ait olduğu yönünde tespitte bulunulduğunu, ...

Hastanesi yazı cevabında, davaya konu klimanın müvekkilinin Antalya / Lara Şubesi’nin toplu hakediş faturası içinde yer aldığı, müstakil bir satın alma faturası bulunmadığı, hakediş icmalinden, klima ve havalandırma işleri için toplam 30.175,50 TL’nin ...Ltd.Şti ‘ne ödendiği sonrasında klimanın 03.06.2016 tarihinde Ataköy Şubesine montajının yapıldığı ve yangının bu şubede çıktığının tespit edildiği yönünde beyanda bulunulduğunu, klimanın montaj tarihinin 03.06.2016 olduğunu, yeni bir klimanın montajının 2 seneden daha uzun bir sürede yapılamayacağı ve aksinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunun açık olduğunu,

klimanın 2014 yılından sonra alınmış olduğunun her türlü izahtan vareste olduğunu, dolayısıyla davalının olaydan %100 sorumlu olduğunun açık olduğunu, kaldı ki raporda belirtildiği üzere klimanın 2014 tarihinden önce alındığının anlaşılması halinde ise sorumluluğun dava dışı ...Ltd.Şti olduğunun tespit edildiğini, söz konusu klimanın ...Ltd.Ştine sorularak hangi tarihte alındığının tespit edilmesi gerektiğini, oysa mahkemenin yazının tekidi taleplerine rağmen yazının tekid edilmediğini, eksik inceleme yapıldığını iddia ederek, kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava,”Klasik Yangın Paket Poliçesi “ kapsamında ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili istemi ile başlatılan icra takibine karşı itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasında, sigorta poliçesinin varlığı, sigortalı şirkete ait klimanın iç ünitesinin yanması sonucu oluşan hasar konularında herhangi bir uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık, yangına sebebiyet veren klimadan dolayı, ... marka klimanın distribütörü olan davalı şirketin sorumlu olup olmadığına ilişkindir.

Dosya kapsamından, davacı şirket ile dava dışı sigortalı ...

Tic.A.Ş şirketi arasında, başlama tarihi 30.12.2015, bitiş tarihi 08.12.2016 olan “ Klasik Yangın Paket Poliçesi “ düzenlendiği, sigortalı şirketin faaliyet konusunun göz hastanesi olduğu, riziko adresinin Bakırköy/ İstanbul olduğu, 24/10/2016 tarihli İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Daire Başkanlığı Avrupa Yakası İtfaiye Müdürlüğü tarafından düzenlenen, görgü zaptı tutanağında, bahse konu adreste yapılan inceleme sonucu, bodrum üzeri 4 katlı binanın bodrum kat ısı merkezi ( kazan dairesi ) dahilinde split klimanın iç ünitesinin yanmış, oda dahilinin islenmiş olduğunun görüldüğünün belirtildiği,

15.03.2017 tarihli ekspertiz raporunda, yetkililer ile yapılan görüşme ve yapılan incelemelerden, sigortalı iş yerinin kompresör odasında bulunan ... marka klimanın oluşan bir elektrik arızası nedeni ile klima iç ünitesinin yanması neticesinde söz konusu hasarın meydana gelmiş olabileceği, gerçekleşen rizikonun poliçede teminat olduğunun görüldüğünün belirtildiği, davacı sigorta şirketi tarafından 21.03.2017 tarihinde sigortalıya 2.707,10 Euro’luk hasar bedelinin ödendiği, ödenen bedel ile 9,55 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.716,65 Euro alacağın tahsili amacı ile davacı şirket tarafından davalı şirket için Bakırköy ...

İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında 09.06.2017 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı şirket tarafından borca ve İcra dairesinin yetkisine itiraz edildiği, davacı şirket tarafından İcra ve İflas Kanunun 67. maddesi gereğince iş bu İtirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır. Yargılama aşamasında dava dışı sigortalı ...

A.Ş vekili tarafından dosyaya ibraz edilen 17.06.2019 havale tarihli dilekçe ile arşiv deposu dahil tüm kayıtların bir kez daha tetkik edilmesinden, davaya konu klimanın, müvekkilinin kapanan Antalya/ Lara Şubesinin toplu hak ediş faturası içinde yer aldığı, müstakil bir satın alma faturasının bulunmadığı, hakediş icmalinden klima ve havalandırma işleri için toplam 30.175,50 TL’nin ... Tic.Ltd.Şti ne ödendiği, sonrasında klimanın ...

Tic.Ltd.Şti tarafından Ataköy Şubesine montajının yapıldığı ve yangının bu şubede çıktığı belirtilmiştir. Dava dışı ...Ltd.Şti tarafından dava dışı sigortalı adına düzenlenen fatura tarihi 31.12.2012, hakediş icmal tarihi ise 25.09.2021’dir.

02.01.2020 tarihli bilirkişi heyet raporunda, dava konusu yangının akabinde yapılan müdahalelerden ötürü ve incelemeyi gerektirecek bulguların olmamasından dolayı yerinde inceleme imkanının bulunmadığı, konuya ilişkin tek bilgi kaynağı olan İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ekip Amirliğinin verdiği rapora göre elektronik kartın aşırı akım çektiği, elektronik kartın aşırı akımdan kendini koruyamayarak elektronik kartın yanmasına ve plastik kompozit yapıdaki split klimanın da yanmasına sebebiyet vermiş olabileceği, itfaiye tutanağındaki kanaate göre,

split klimadan kaynaklı çıkan yangında sorumluluğun satıcı- distribütör - üretici silsilesi olması ve davalının ... Marka Klima distribütörlüğüne ve satışlarına Nisan 2014 yılı sonrası başladıkları ile dava konusu ... Marka Klimanın alış tarihi faturasının önemi ele alındığında ispat halinde %100 kusurun davalı şirkete ait olduğu, dava konusu klimanın davalı distribütörlüğünden önce alındığı takdirde sorumluluğun dava dışı ...Ltd.Ştine ait olacağı belirtilmiştir.

Davacı vekili bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesinde, dava dışı sigortalı ...

Hastanesinin cevabı yazısına göre klimanın montaj tarihinin 03.06.2016 olduğunu, klimanın montajının 2 seneden daha uzun bir sürede yapılamayacağı ve buna göre klimanın davalının tek yetkili distribütör olduğu 2014 tarihinden sonra alınmış olduğunun her türlü izahtan vareste olduğunu, davalının %100 kusurlu olduğunu, aksi kanaat halinde dava dışı ...Ltd.Ştine müzekkere yazılarak klimaya ilişkin faturanın gerekli görülmesi halinde sorulmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, raporda açıkça belirtildiği üzere müvekkilinin hiçbir süreçte yer almadığını, müvekkili şirket tarafından ithal edilen ve montajı yapılmış olan tüm klimaların kayıt altında tutulduğunu, taraflarına husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili şirketin tek distribütör olmadığını, davacı iddiasının kendi içinde çelişkili olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, yukarıda belirtilen gerekçelere istinaden davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. 6102 sayılı TTK‘nun 1472. maddesinde halefiyet düzenlenmiştir. Maddede, sigortacının sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği ifade edilmiştir.

Sigortalının tazminat alacağının hukuki temelinin haksız eylemden, kanundan veya sözleşmeden kaynaklanmış olması arasında hiçbir fark yoktur. TTK 1472. ‘nci maddeden kaynaklanan halefiyet hakkı sigortacıya, zarar sorumlusundan, sigortalısına ödediği sigorta bedeli kadar talep hakkı ve bunun doğal sonucu olarak da zarar sorumlusuna karşı dava hakkını sağlamaktadır. Bu dava türüne doktrin ve uygulamada sigortacının rücu davası adı verilmektedir.

Halefiyete dayalı olan rücu davasında, esas itibariyle sigortalının kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır. Her tazminat davasında olduğu gibi, sigortacının açtığı rücu davasında da davalının kusurunu ve zararı ispat etmek davacı sigortacıya düşer. Halefiyete dayalı sigorta rücu davasında sigortacı halefiyet hukuki ilişkisi sebebiyle ancak selefinin sahip olduğu haklara sahip olur.

Sigortacı halefiyete dayanarak rücu davasını zarar sorumlusu aleyhine yönelttiğine göre, sigortalının zarar sorumlusuna karşı açacağı tazminat davasında sigortalı neyi ispat etmesi gerekiyorsa, sigortacıda bu davada onu ispat etmekle yükümlüdür. Somut davada, davalı şirketin dava konusu klimayı sattığı veya montajını yaptığı veya distribütör olduğu klima olduğu usulüne uygun delillerle ispat edilememiştir.

Dava dışı sigortalı şirketin, dosya içerisinde yer alan cevabı yazı ve eklerinde, gerek faturada gerekse de başka belgelerde dava dışı şirketlerin yer aldığı gibi davalı şirketin distribütörlüğü bulunmadan önceki yıllarda söz konusu belgelerin düzenlenmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacının öncelikle zarara neden olana karşı iş bu davayı yöneltmesi ve daha sonraki aşamada ise zarar verenin kusurunu ve zararını ispatlaması gerekecektir.

Ancak davalı şirketin zarar veren veya zarara neden olan olduğu ispat edilememiştir. Davacı vekili tarafından her ne kadar sigortalı cevabı yazı içerisinde yer alan dava dışı şirketlere müzekkere yazılması talep edilmişse de söz konusu şirketler iş bu davanın tarafı olmadığı gibi dava dışı şirkete müzekkere yazılmasında hukuki yararda mevcut değildir. Nitekim beklenenecek cevabı yazılar iş bu davanın sonucuna etkili olmayacaktır.

Bilindiği üzere hüküm ancak davanın tarafları hakkında tesis edilebilecektir.

Açıklanan nedenlerle ve özellikle dava dışı sigortalı şirket cevabı yazısı ve ekli belgeler ile tüm dosya kapsamına göre davacı sigorta şirketi tarafından, yangının oluştuğu klimanın davalı şirketin distribütörlüğü kapsamında satıldığı ve /veya montajının yapıldığı ispat edilemediğinden ve bu durumda davalı şirketin zarardan sorumlu olan şirket olduğu kabul edilemeyeceğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.