İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/56 K.2023/186

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin müflis ... San Tic. Ltd. Şti'den cari hesap sözleşmesi ve 4 adet çek gereğince toplam 183.180,99 TL alacaklı olduğunu, masaya müracaat edildiğini, 27.055,62 TL'lik alacağın yargılamayı gerektirdiğinden reddine, geriye kalan 156.125,37 TL'nin masaya kaydına karar verildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 183.180,99 TL alacağın Bakırköy ...İcra (İflas) Dairesinin ... İflas sayılı dosyasına kaydının yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, müflis şirket hakkında Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/664 esas sayılı dosyasından verilen iflas kararının İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi’nin 24/02/2021 tarih, 2020/1994 esas, 2021/208 karar sayılı ilamı ile kaldırıldığı, dosyanın 2021/298 esasına kaydedildiği ve 29/04/2021 tarihinde yeniden iflas kararı verildiği, tasfiye işlemlerinin ... iflas sayılı dosya üzerinden yürütülmesine karar verildiği, davacı vekili tarafından işbu davanın 2019/664 esas sayılı dosya üzerinden verilen karara istinaden ... sayılı iflas masasına kayıt talebinin reddi üzerine açıldığı,

hali hazırda tasfiye işlemlerinin ... sayılı iflas masası üzerinden yürütülmekte olduğu, davacının ... iflas dosyasına alacak kayıt başvurusunun bulunup bulunmadığı hususunun iflas dosyasından sorulduğu, verilen cevabi yazıda davacı tarafın alacak kayıt başvurusunun bulunduğu, ancak iflas başvuru harcının yatırılmadığı için alacaklı sıfatına çevrilmediğinin bildirildiği, buna göre, davacı tarafın ... iflas dosyasında alacaklı sıfatı bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ Karar yasal süresinde davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; müvekkili alacağının bilirkişi raporu ile belirlendiğini, müflis ... San. Tic. Ltd.

Şti.'nin Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/298 Esas sayılı dosyasında konkordato talep ettiğini, yargılama sonucunda şirketin iflasına karar verildiğini, tasfiye için oluşturulan masaya alacak kaydında bulunulduğunu, taleplerinin kısmen kabul kısmen reddine karar verildiğini, bu arada mahkemece verilen iflas kararının İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi tarafından kaldırıldığını, yerel mahkeme tarafından yeniden iflas kararı verildiğini, yeni açılan iflas masasına süresi içerisinde gerekli masraflar yatırılarak alacak bildiriminin yapıldığını,

iflas kararının Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2022/1771 Esas ve 2022/2431 Karar sayılı kararı ile onandığını, işlemlerin basit tasfiye ile yürütüldüğünü, ayrıca yeniden iflas kararı verilmiş olması nedeniyle müvekkili alacağının iflas tarihi olan 22/12/2021 tarihi itibariyle hesaplanması gerektiğini, alacak miktarının toplam 250.586,599-TL olduğunu, alacaklı sıfatlarının bulunduğunu, kabul anlamına gelmemek şartı ile ilgili harçlar yatırılmamış olsa dahi bu hususun müvekkiline çıkartılacak muhtıra ile giderilebileceğini,

müdürlükçe gerçekleştirilen maddi hatalar sebep gösterilerek davanın reddedilmesinin kabul edilemez olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz ( kayıt kabul) davasıdır. İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür.

Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar.

İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. m).

Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.

Dosya kapsamından; müflis şirketin Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/664 Esas sayılı dosyası üzerinden konkordato talebinde bulunduğu, Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/664 E. 2020/410 K. Sayılı kararı ile müflis şirketin 07/07/2020 tarih saat 13:40 itibarı ile iflasına karar verildiği, iflas işlemlerinin Bakırköy ... İflas Müdürlüğünün ...

İflas sayılı dosyasında yürütüldüğü, davacının talebi üzerine 9 kayıt numarasıyla 183.180,90 TL'lik alacak kaydı yapıldığı, ancak iflas idaresinin " alacağın 27.055,62 TL'lik kısmının yargılamayı gerektirdiğinden reddine, geriye kalan 156.125,37 TL'nin masaya kaydına " karar verildiği, davacının masraf yatırdığı, sıra cetvelinin davacı tarafa 28.02.2021 tarihinde tebliğ edildiği, davanın yasal 15 günlük süresi içinde 08.03.2021 tarihinde açıldığı, müflis şirket hakkında verilen iflas kararının müflis şirket tarafından istinaf edildiği,

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2020/1994 E. 2021/208 K. Sayılı kararı ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/298 Esasına kaydedildiği, Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/04/2021 tarih, 2021/298 E. 2021/534 K. Sayılı kararı ile "davacı şirketin konkordato talebinin reddi ile şirketin iflasına, iflasın 29/04/2021 günü saat:12:05 itibariyle açılmasına " karar verildiği, tasfiye işlemlerinin Bakırköy ...

İflas Müdürlüğünün ...

İflas sayılı dosyasında yürütüldüğü, kararın davacı vekili tarafından istinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2021/940 E. 2021/1360 K. Sayılı kararı ile ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinin düzeltilmesi gerektiğinden bahisle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, konkordato talebinin reddine, davacı şirketin iflasına, iflasın 22/12/2021 günü saat:11:05 itibariyle açılmasına karar verildiği, tasfiye işlemlerinin bu defa Bakırköy ...

İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasında yürütüldüğü, iflas kararının Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 26/04/2022 tarih 2022/1771 esas 2022/2431 Karar sayılı kararıyla onandığı, hükmün, 26/04/2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Dava, İcra ve İflas Kanunu'nun 235. maddesine dayalı olarak iflas masasına kayıt kabul istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık; hakkında daha önce iflas kararı verilerek tasfiye işlemlerine başlatılan müflis şirkete alacak kayıt talebinde bulunan davacının yeni tasfiye dosyasında alacaklı sıfatının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmıştır. Bakırköy ...

İflas Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyası üzerinden verilen 27.04.2022 tarihli cevabi yazıda, "...müdürlüğümüz iflas dosyasında ...'ye ait alacak kaydına rastlanmamıştır. " bilgisi verilmiştir.Kural olarak, iflas anına kadar doğmuş alacaklar yine bu tarihe kadar işlemiş faizi ile birlikte masaya kaydedilir.

İflasın açılmasından sonra da faiz işlemeye devam eder ancak tahakkuk edecek faiz ödemeleri 195.maddeye göre hesaplanan anaparalar ödendikten sonra bakiyesi üzerinden yapılabilir (İİK.m.195 ve 196). Adi tasfiyenin ilanından itibaren bir ay içinde alacakların kaydettirilmesi gerekir (m.219). Alacak istemi kısmen veya tamamen reddolunursa sıra cetvelinin ilanından itibaren 15 gün içinde ticaret mahkemesinde dava açılabilir (m.235).

Öte yandan geç kalınmasından doğan masraflar alacaklıya ait olmak üzere vaktinde deftere kaydettirilmeyen alacaklar iflasın kapanmasına kadar kabul olunur (m.236). Kayıt kabul davalarındaki esas talep, genel alacak davalarından farklı olmayıp, alacaklının alacağına kavuşmasını sağlamak amacıyla iflas sıra cetvelinde alacağın kayıt ve kabulüne karar verilmesi isteğidir.

Bu açıdan kayıt kabul isteği, alacak davalarının özel bir görünüm şeklidir ve niteliği gereği alacağın tahsiline ilişkin isteği de içeriğinde barındırır. Somut olayda, mahkemece iflas hâlinin ortadan kalktığı ve iflas masasının dağıldığından bahisle davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmış ise de, davaya konu alacak istemi hâlen varlığını devam ettirdiğinden davanın konusuz kaldığından söz edilemez.

Aksi halde, kayıt kabul istemine dönüşen alacak davalarında da davalının iflas halinin ortadan kalkması durumunda davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına karar verilecek olup, bu durumda taraflar arasındaki uyuşmazlık varlığını devam ettirmesine rağmen çözüme kavuşmamış olur ve 1982 tarihli Anayasamız'ın 36. ve AİHS'in 6. maddesi anlamında hak arama hürriyetinin ihlali gündeme gelir..." (Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2015/4567 Esas 2016/1695 Karar sayılı ilamı).

İİK'nın Hukuk davalarının tatili başlıklı 194. Maddesi "Acele haller müstesna olmak üzere müflisin davacı ve davalı olduğu hukuk davaları durur ve ancak alacaklıların ikinci toplanmasından on gün sonra devam olunabilir.

Bu hüküm şeref ve haysiyete tecavüzden, vücut üzerinde ika olunan zararlardan doğan tazminat davaları ile evlenme, ahvali şahsiye veya nafaka işlerine müteallik ihtilaflara, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takiplerle ilgili olarak açılmış olan hukuk davalarına tatbik olunmaz." hükmünü düzenlemiştir. İflâsın açılması ile duracak olan davalar, iflâstan önce açılmış olup da halen derdest bulunan ve iflâs masasına giren mal, alacak ve haklara ilişkin hukuk davalarıdır.

Bunlar, müflisin açmış olduğu davalar ile müflise karşı açılmış olan davalardır. Davaların durduğu bu süre içinde, iflâs idaresi, duran davalar hakkında araştırma yapar ve bu davaların geleceği hakkında karar verir. Burada, müflisin davacı veya davalı olmasına göre, usul işlemleri farklılık arz eder. Somut davada, davacının eldeki davayı, müflis şirket hakkında verilen ilk iflas kararından sonra açtığı, davanın alacak davası olarak görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davacının davaya konu alacak istemi halen varlığını devam ettirdiğinden taraf teşkilinin sağlanmasından sonra İİK'nun 194. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağı da dikkate alınarak yargılamaya devam edilip sonucuna göre hüküm kurulması gerekir.

Bu sebeple, ilk derece mahkemesince tesis edilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere.

1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE, 2- Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/218 Esas, 2022/829 Karar ve 18/10/2022 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İADESİNE,4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununu gereğince alınması gereken 179,90 TL istinaf maktu karar harcından peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 99,20 TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,