İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/1298 K.2024/1502

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 100.000,00 TL sermayesinin tamamen ödendiğini, müvekkili şirketin ve şirket ortaklarının ödeme güçlüğünden ve bu güçlük dolayısıyla yapılan ve yapılacak icra dosyalarından dolayı borca batık duruma düşeceği ve dolayısıyla iflastan kurtulmak ve yine borçlarını vadesinde ödeyememesi dolayısıyla borçlarını ödeyebilmek ve şirketlerinin faaliyetlerini devam ettirebilmek için İİK 285 maddesi uyarınca konkordato mühleti talebinde bulunmak zorunluluğu doğduğunu, müvekkili şirket ile ortağının vade konkordatosu talebinde bulunduğunu,

buna göre tüm alacaklıların alacaklarının tamamını konkordatonun tasdikinden itibaren 3 yıl içinde dört eşit taksitlerde ödeneceğini ileri sürerek davacı şirket ve şirket ortağı lehine geçici mühlet ve sonrasında kesin mühlet verilmesini ve konkordato projesinin tasdikini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, dosya kapsamı, sunulan mali tablolar ve komiser raporları birlikte somut olarak değerlendirildiğinde, konkordatonunu başarıya ulaşması ihtimalinin bulunduğunun borçlular tarafından inandırıcı şekilde ispatlanamadığı, İİK'nun 292.madde de, konkordatonun başarıya ulaşmayacağının anlaşılması halinde konkordato talebinin reddi ile iflasa tabi borçlunun iflasına karar verileceğinin düzenlendiği,

komiser heyeti raporları ve dosya içerisindeki tüm bilgi ve belgelerden, borçlular yönünden konkordatonun başarıya ulaşmayacağının anlaşılması ve borçluların işletmesinin devamı, devamlı ve hissedilir ölçüde, aktiflerinin azalması ve pasiflerinin artmasına yol açtığı ve bu durumun konkordato süreci içinde geri dönüşü olmayan bir aktif-pasif dengesizliğine yol açacağı; hüküm duruşması sırasında sunulan faturaların incelenmesinde, yüksek miktarda yapılan bu fatura işlemine esas satışa yönelik herhangi bir irsaliye, tesvik edici belgenin sunulmadığı,

mali tablolara yansımadığı ve gelir idaresine bu satışlarla ilgili verilen bir belgenin bulunmadığı; yine faturalardan birinin davacı ...' a kesildiği; bu haliyle davacıların durumunda esaslı bir değişikliğin olmadığı; borçtan feragat miktarlarının davacıları borca batılıktan çıkarmadığı;

borçluların iflasının derhal açılması ile borçluların malvarlığının tasfiyesi sağlanmak suretiyle daha iyi bir tatmin elde edeceği, borçluların konkordatosunun başarıya ulaşmayacağının anlaşılması ve borca batık olmaları nedeniyle İİK'nın 292 nci maddesinde belirtilen koşulların oluşması nedeniyle iflaslarının açılmasının alacaklılar açısından daha avantajlı olduğu gerekçesi ile borçlulara verilen geçici mühletin kaldırılarak konkordato taleplerinin reddine ve ayrı ayrı iflaslarına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacılar vekili istinaf nedenleri olarak; verilen kararın hukuka aykırı olduğu ve kaldırılması gerektiğini, komiser heyeti raporunun gerçeği yansıtmadığını, raporda şirketin borca batık olduğuna dair tespitin doğru olmadığını,şirketin borca batık olmadığını, komiser heyetinin şirketi fiziki olarak gözlemlemdiğini, teknik aksaklıkla ilgili olarak ilgili teknik uzmandan alınan raporun ve teknik uzmanın yeterliliğine ilişkin belgenin kendilerine ulaştırılmasını talep ettiklerini, konkordato kararına rağmen dağıtım şirketi ... tarafından elektriklerin kesildiğini,

bu nedenle müvekkilinin bir buçuk ay çalışamadığını, geçici mühlet kararının üç ay olduğu göz önüne alındığında projede belirtilen hedeflerin gerçekleştirilememesinin hayatın olağan akışına uygun olduğunu, ayrıca müvekkili şirketin Temmuz ayında yaptığı satışların komiser heyeti raporuna yansımadığını, ayrıca alacaklılar tarafından 1.571.223,60 TL alacaktan feragat edildiğini, söz konusu feragatin hesaplamaya dahil edilmesi halinde müvekkili ...'ın borca batık olmadığının görüleceğini belirterek iflas kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle 7101 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 285 ve devamı maddeleri gereğince geçici mühlet ve akabinde kesin mühlet kararı verilerek konkordatonun tasdikine ilişkindir.Konkordato talepleri ile ilgili 2004 sayılı İİK'nın 285. maddesinde, yetkili ve görevli mahkeme düzenlenmiş, yasada iflasa tabi olan borçlu için, İİK'nın 154. maddesine atıf yapılarak ilgili maddenin birinci veya üçüncü fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu, iflasa tabi olmayan borçlu için ise yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu vurgulanmıştır.

Somut olayda, talebin, borçlu şirketin muamele merkezi asliye ticaret mahkemesinde açıldığı ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 74. maddesinde belirtilen şekilde borçlu şirket vekilinin vekaletnamesinde konkordato ile ilgili özel yetkinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.Dosya kapsamından, mahkemece İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı davacı ...

Şirketi ve davacı ... hakkında 20/05/2024 tarihinden itibaren üç ay süre ile geçici mühlet verilmesine karar verilmiştir. Mahkemece 20/08/2024 tarihli duruşmada geçici mühlet kaldırılarak konkordato talebinin reddine ve davacı ... ile davacı şirketin iflasına karar verilmiş, davacılar hükmü istinaf etmiştir.İİK'nın 292. maddesi kesin mühlet içinde konkordato talebinin reddi ile iflasın açılması halini düzenlemektedir. Maddenin son fıkrası.

"Mahkeme, bu madde uyarınca karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder, diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder." hükmünü düzenlemektedir.

İİK'nın 287/5 fıkrası gereği anılan hüküm geçici mühlet hakkında da kıyasen uygulanır.Yargıtay HGK'nın 2022/(15)6-387 Esas, 2022/695 Karar sayılı kararında, İcra ve İflas Kanunu’nun 292/son maddesi hükmünün emredici nitelikte olduğu ve bu hüküm uyarınca konkordato talep eden şirket hakkında geçici mühlet kararının kaldırılması ile iflâs kararının verilmesinin gerektiği durumlarda, konkordato talep eden borçlu şirketin duruşmaya davet edilerek dinlenmesi gerektiği belirtilmiştir.

Somut olayda, mahkemece davacı gerçek kişi ile şirket yetkilisine usulüne uygun duruşma gününü bildirir tebligat çıkartılmadan davacı gerçek kişi ile davacı şirketin konkordato talebinin reddine ve iflasına karar verilmiştir.Buna göre davacı gerçek kişi ile şirket yetkili temsilcinin yargılama sırasında mahkemeye çağrılarak dinlenmediği, kanunun amir hükmünün yerine getirilmediği anlaşıldığından, mahkemece yukarıda belirtilen yasal düzenleme gereği, konkordato talep eden borçlu davacı gerçek kişi ve borçlu şirket yetkilisi mahkemeye çağrılarak dinlenmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesince, kanunun amir hükmü yerine getirilmeden yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmadığından davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin nedenler incelenmeksizin kabulü ile HMK'nın 355. maddesi gereğin ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.