İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/458 K.2024/582

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatif tarafından ... nolu parselde bulunan ... Blok ... nolu bağımsız bölümün müvekkilinin babası olan ...'a tahsis edildiğini, 16/04/2021 tarihli kooperatif yönetim kurulu kararı ile de dairenin müvekkiline devredildiğini, dava konusu taşınmazda halen müvekkilinin oturduğunu, müvekkilinin tüm edimlerini yerine getirmesine rağmen tapunun kendisine devredilmediğini, bu nedenlerle davalı kooperatif adına kayıtlı tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası ve/veya kısmi olarak ikame edilmesi mümkün olmadığından, dava şartı yokluğundan davanın reddine, davacı tarafın haksız, dayanaksız ve gerçek dışı iddia ve taleplerle açmış olduğu işbu davanın ve içeriği tüm taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; dava konusu yapılan Avcılar ilçesi Avcılar mahallesinde kain ... nolu parsel üzerinde bulunan ... Blok ...Kat, ... nolu bağımsız bölümün yargılama aşamasında davacıya tapuda devredildiği, bu bağlamda tapu iptal ve tescil davasının konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına, davanın açıldığı tarih itibariyle bilirkişi tarafından düzenlenen 13/02/2024 havale tarihli raporda da belirtildiği üzere eşit işlem koşulu kapsamında davacının davalı kooperatife 8.595-TL borcu bulunmasına rağmen tapu iptal ve tescil talebinde bulunmasının haklı ve yerinde olduğu ve yargılama giderlerinden davalı tarafın sorumlu tutulması gerektiği gerekçesi ile davanın konusuz kalmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davalı vekili istinaf nedenleri olarak.

İlk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararını kooperatife borcu olmasına rağmen taşınmaz devri yapılan üyeler olduğu, başka üyelere taşınmaz devrinin yapılması sebebiyle eşit işlem gereği davacı tarafından tapu iptal ve tescil talebinde bulunabileceği şeklindeki kabule dayandırdığını, bilirkişi raporlarında kooperatife borcu olduğu hâlde devir yapıldığı iddia edilen üyelerin taşınmazların devredildiği tarihte kooperatife herhangi bir borçları bulunmadığını, bilirkişi raporu içeriğinde borcu bulunan üyelerin isimleri ifade edilmişse de bu üyelere yapılan devir işlemlerinin hangi tarihte yapıldığı,

üyelerin devir tarihinde borçlu bulunup bulunmadıkları hususunda herhangi bir açıklamaya yer verilmediğini, bilirkişi raporunun bu yönüyle eksik olduğunu ve hükme esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın esastan ortadan kaldırılmasına ve davanın açıldığı tarihteki haklılık durumunun gözetilerek tüm yargılama/istinaf giderleri ve avukatlık ücretinin, karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan tapu iptal ve tescil talebine ilişkindir.

Mahkemece dava konusu taşınmazın yargılama sırasında davacıya tapuda devredildiği bu nedenle tapu iptali ve tescil davasının konusunun kalmadığı gerekçesi ile davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına, eşit işlem koşulu kapsamında davacının davalı kooperatife 8.595-TL borcu bulunmasına rağmen tapu iptal ve tescil talebinde bulunmasının haklı ve yerinde olduğu ve yargılama giderlerinden davalı tarafın sorumlu tutulmasına karar verilmiş, karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Davacının kooperatif üyeliğini ...'dan miras yoluyla elde ettiği ve davalı kooperatifin 12.06.2014 tarihinden bu yana üyesi olduğu, davaya konu taşınmazın dava tarihi olan 22.04.2022 tarihinden sonra 19.12.2023 tarihinde tapuda davacı ... lehine tescil edildiği, bu hali ile davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından Mahkemece davanın konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yargıtay 6.Hukuk Dairesinin 2023/1736 E-2023/2182 K sayılı 05.06.2023 tarihli kararında:"...Yapı kooperatiflerinin amacı ortaklarına oturabilecek bağımsız bölüm teslim etmektir. Kooperatife karşı parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen, başka bir anlatımla kooperatife borcu bulunan ortakların tapu iptal ve tescil isteme hakları bulunmamaktadır.

Ancak 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunun 23 ncü maddesinde karşılığını bulan eşitlik kuralı gereğince kooperatif ortakları hak ve yükümlülüklerde eşit olup, kooperatif aynı durumdaki ortaklarına eşit işlem yapmak zorundadır. Kooperatif, diğer ortaklara borca rağmen konut ya da iş yeri vermiş ise davacı tarafın da varsa borcuna rağmen kooperatiften konut ya da iş yeri isteme hakkının varlığı kabul edilmelidir. ..." denilmiştir.

6100 sayılı HMK'nun "esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri" başlıklı 331. maddesinin 1. fıkrasında, davanın konusuz kalması nedeniyle davanın esas hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hakimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesi gereğince, kooperatif ortakları hak ve yükümlülüklerde eşit olup, kooperatif aynı durumdaki ortaklarına eşit işlem yapmak zorundadır. Somut davada Mahkemece alınan bilirkişi raporunda, borcu olduğu halde tapu aldıkları belirtilen davacı dışındaki diğer üyelerin hangi tarihte tapu aldıkları ve bu tarihte kooperatife borçlarının olup olmadığı net bir şekilde tespit edilmemiştir.

Bu nedenle davacı dışında, raporda isimleri belirtilen bu üyelere tapu devir tarihlerinin ve devir tarihinde kooperatife borçlu bulunup bulunmadıklarının belirlenmesi bakımından denetime elverişli rapor alınarak tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerinin değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna itibar edilerek sonuca gidilmesi isabetli görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1.a.6 bentleri gereğince kaldırılmasına dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M