İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/688 K.2024/783

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirketin mekanik tesisat alanında faaliyet gösterdiğini, şirketin 10.000.000,00 TL sermayesinin tamamen ödendiğini, şirketin borçlarını zamanında ödeyememesi ve icra takipleri nedeniyle, iflastan kurtulmak ve işletme faaliyetinin sürdürülmesi ile borçların ödenmesi için konkordato talebinde bulunduğunu, şirketin araçlarının kiralanması, faaliyetinden elde edilecek kar ve şirketin % 30 oranında hissesinin satımı ile elde edecek kaynak ile borçların 60 aylık vadede ödeneceğini ileri sürerek davacı şirket lehine geçici mühlet ve sonrasında kesin mühlet verilmesini ve konkordato projesinin tasdikini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI Mahkemece, davacı şirketin kaynak yaratamadığı, faaliyet giderlerini dahi karşılayamadığı, gayri faal olduğu, bu haliyle ön projenin ciddi, inandırıcı ve kabul edilebilir olmadığı, kesin mühletin koşullarının mevcut olmadığı, davacı şirketin hem kayden, hem de rayiç bilanço esasına göre borca batık durumda olduğu, şirket yetkilisine duruşma günü için çıkartılan tebligatın iade edildiği, davacı vekili ve komiser heyetinin şirket yetkilisine ulaşamadığını beyan ettiği gerekçesiyle davacı şirketin kesin mühlet ve konkordato talebinin reddine, geçici mühletin kaldırılmasına, şirketin iflasına karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davacı ve alacaklı ...

Sanayi ve Ticaret AŞ vekili tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; şirket yetkilisine iflas kararının verildiği duruşma günü için çıkartılan davetiye iade edilmesine rağmen, yeni davetiye çıkarılmadan iflas kararı verildiğini, şirket yetkilisinin duruşmaya çağrılmadan iflas kararı verilmesinin İİK'nın 292. maddesine aykırı olduğunu, 01/02/2014 tarihinden itibaren geçici mühletin iki ay daha uzatıldığını, mahkemenin iki aylık uzatmadan sonra 05/04/2024 tarihine duruşmayı ertelemesine rağmen mühletin uzatıldığının ilan edilmediğini, komiser heyeti raporunda,

şirketin faaliyetinin devamı ve yabancı sermaye ile kaynak sağlanması için kesin mühlet verilmesi gerektiğine değinilmesine rağmen, iflas kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını ve müvekkili hakkında kesin mühlet verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Alacaklı ...AŞ vekili istinaf nedenleri olarak; mahkemenin borçlu şirket yetkilisinin dinlenmesine karar vermesine rağmen, gerekçe göstermeden bu ara karardan dönüldüğünü ve şirket yetkilisi dinlenilmeden karar verildiğini, davacı şirketin mal kaçırma amacıyla, davacı şirket yetkilisinin kızı ve eşi adına olan başka şirketler üzerinden ticari faaliyetini sürdürdüğünü, mahkemenin tüzel kişilik perdesinin aralanması ilkesine göre değerlendirme yapması gerektiğini, alacaklıların zarara uğratılması için iflas kararı alınmak istendiğini, kötü niyetli konkordato talebinin reddedilmesinin yerinde olduğunu,

ancak iflas kararının hatalı olduğunu belirterek iflas kararının kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE Dava, hukuki niteliği itibariyle 7101 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 285 ve devamı maddeleri gereğince geçici mühlet ve akabinde kesin mühlet kararı verilerek konkordatonun tasdikine ilişkindir.

Konkordato talepleri ile ilgili 2004 sayılı İİK'nın 285. maddesinde, yetkili ve görevli mahkeme düzenlenmiş, yasada iflasa tabi olan borçlu için, İİK'nın 154. maddesine atıf yapılarak ilgili maddenin birinci veya üçüncü fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu, iflasa tabi olmayan borçlu için ise yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olduğu vurgulanmıştır.

Somut olayda, talebin, borçlu şirketin muamele merkezi asliye ticaret mahkemesinde açıldığı ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 74. maddesinde belirtilen şekilde borçlu şirket vekilinin vekaletnamesinde konkordato ile ilgili özel yetkinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamından, mahkemece İİK'nın 286 maddesinde sayılan belgelerin eksiksiz olarak sunulduğu belirtilerek davacı lehine 01/11/2023 tarihinden geçerli olmak üzere 3 aylık geçici mühlet kararı verildiği ve geçici komiser heyeti atandığı, 29/01/2024 tarihli duruşmada geçici mühletin 01/02/2024 tarihinden iki ay süre ile uzatılmasına karar verildiğ görülmektedir.

Mahkemece 05/04/2024 tarihli duruşmada geçici mühlet kaldırılarak konkordato talebinin reddine ve davacı şirketin iflasına karar verilmiş, davacı ve alacaklı ...AŞ hükmü istinaf etmiştir. İİK'nın 292. maddesi kesin mühlet içinde konkordato talebinin reddi ile iflasın açılması halini düzenlemektedir. Maddenin son fıkrası.

"Mahkeme, bu madde uyarınca karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder, diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder." hükmünü düzenlemektedir. İİK'nın 287/5 fıkrası gereği anılan hüküm geçici mühlet hakkında da kıyasen uygulanır.

Yargıtay HGK'nın 2022/(15)6-387 Esas, 2022/695 Karar sayılı kararında, İcra ve İflas Kanunu’nun 292/son maddesi hükmünün emredici nitelikte olduğu ve bu hüküm uyarınca konkordato talep eden şirket hakkında geçici mühlet kararının kaldırılması ile iflâs kararının verilmesinin gerektiği durumlarda, konkordato talep eden borçlu şirketin duruşmaya davet edilerek dinlenmesi gerektiği belirtilmiştir.

Somut olayda, davacı şirket yetkilisine çıkartılan davetiye bila tebliğ iade edilmiş, mahkemece Tebligat Kanunun 10 ve 21 maddelerine göre şirket yetkilisine usulüne uygun duruşma gününü bildirir tebligat çıkartılmadan davacı şirketin konkordato talebinin reddine ve iflasına karar verilmiştir. Tebligat Kanunu'nun 10. maddesinin 1. ve 2. bendi "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa, bilinen en son adresinde yapılır.

Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması halinde muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan adresi, bilinen son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." hükümlerini içermektedir.

Aynı Kanun'un 21. maddesinde ise muhatabın adresinde bulunmaması halinde yapılacak işlemler ve bu kapsamda 21/1 maddesinde muhatabın adresten geçici olarak ayrılmış olması halinde tebligat usulü, 21/2 maddesinde ise mernis adresine tebligat usulü düzenlenmiştir. Bu yasal düzenlemeler kapsamında tebligatın öncelikle bilinen adrese çıkartılması, bu adreste tebligat yapılamayarak iade edilmesi halinde ise mernis adresine çıkartılması gerekmektedir.

Buna göre davacı şirket yetkili temsilcinin yargılama sırasında mahkemeye çağrılarak dinlenmediği, kanunun amir hükmünün yerine getirilmediği anlaşıldığından, mahkemece yukarıda belirtilen yasal düzenleme gereği, konkordato talep eden borçlu şirket yetkilisi mahkemeye çağrılarak dinlenmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle, ilk derece mahkemesince, kanunun amir hükmü yerine getirilmeden yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmadığından davacı ve alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 355. maddesi gereğin ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.