İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2024/784 K.2024/853

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... Kooperatifi aleyhine Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/781 sayılı dosyası ve Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/762 Esas sayılı dosyasıyla dava açtığnı belirterek bu dosyalardaki taraf teşkilinin sağlanması için şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı İTO vekili cevap dilekçesinde özetle; ticaret sicil müdürlüğünün TTK 32.maddesi ve ticaret sicili yönetmeliği 34.maddesi uyarınca işlem yapıldığını, tasfiye sürecindeki yetki ve sorumluluğun şirket tasfiye memuru olduğunu, tasfiye memurunun kusurundan dolayı ticaret sicil müdürlüğünün sorumluğu bulunmadığını, dava açılmasına davalı İTO'nun sebep olmadığını, bu nedenle yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamadığını beyanla davalı İTO yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ve ... cevap dilekçesinde özetle; kendilerinin kooperatif üyeliklerinden 21.03.2016 ve 20.02.2016 tarihlerinde istifa ettiklerini, kooperatifle alakalarının kalmadığını, dava konusu hakkında bilgilerinin bulunmadıklarını davayı kabul etmediklerini beyan etmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece.

Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/781 sayılı dosyası ve Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/762 Esas sayılı dosyalarının davasının yürütülüp sonuçlanması gerektiğinden davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu, derdest olan bu dava uyarınca tasfiyenin usulüne uygun ve eksiksiz tamamlanmadığı anlaşılmakla, davada taraf teşkilinin sağlanması ve yargılamanın yürütülebilmesi için şirketin ihya edilmesi gerektiğinden davanın kabulüne, şirketin tüzel kişiliğinin yeniden ihyasına ek tasfiye işlemlerini yapması için birleşen dosyanın davalısı olan 6102 Sayılı TTK.nun 547/2'nci maddesi uyarınca ...

(T.C....), ... (T.C. ...) ve ...'nun tasfiye memuru olarak atanmasına karar verilmiş, asıl davada davalı olarak gösterilen ... ve ...'nun ise eski yönetici oldukları, dolayısıyla bu kişilere husumet yöneltilmesinin hatalı olması nedeniyle bu kişiler yönünden davanın husumetten reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ Karar yasal süresinde davalı tasfiye memuru ... tarafından istinaf edilmiştir.Davalı ... istinaf nedenleri olarak.

Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/781 E. Sayılı dosyasından görülmekte olan davada hem ihya edilen kooperatifin tasfiye memuru hem de davada asil olarak taraf olma durumunun ortaya çıktığını, bu durumda ihya edilen kooperatif ile kendisi arasında çıkar uyuşmazlığına sebebiyet vereceğine, Giresun ilinde ikamet ettiğini, ikamet ettiği ilden Bakırköy 1 Asliye Ticaret Mahkemesinde görülecek olan davanın takibini yapmasının fiziki olarak bir çok zorluğa ve masrafa neden olacağını,hem usulen hem de fiilen davalı kooperatife tasfiye memuru olmasının memuru olmasının uygun olmadığını,

Bakırköy 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/781 E. sayılı dosyasından açılan davanın zamanaşımı süresinde açılmadığını, her ne kadar zamanaşımı itirazının ihyasına karar verilen Kooperatif tarafından ileri sürülmesi gerekir ise de ilk derece Bakırköy 6 Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından kooperatifin ihyası için açılan davada hukuki yararın olup olmadığının değerlendirilmesi açısından zamanaşımı süresinin dikkate alınması gerektiğini, kooperatifin ferdi mülkiyete geçtiğini ve üyelerin bireysel tapularının adlarına tescil edildiğini, kooperatifin amacına ulaştığını,

bu nedenle kooperatifin ihyasına karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığını belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dava, ticaret sicil kaydı terkin edilen kooperatifin ihyasına ilişkindir. Mahkemece şirketin tüzel kişiliğinin yeniden ihyasına, ek tasfiye işlemlerini yapması için birleşen dosyanın davalısı olan 6102 Sayılı TTK.nun 547/2'nci maddesi uyarınca ..., ... ve ...'nun tasfiye memuru olarak atanmasına, asıl davada davalı olarak gösterilen ... ve ... yönünden davanın husumetten reddine karar verilmiş, tasfiye memuru ... karara karşı istinaf yoluna başvurmuştur.

Bu tür davalarda husumet, tasfiye işlerini eksik bırakarak, tasfiyeyi sonra erdiren en son görevdeki tasfiye kurulu üyeleri ile terkin işlemini yapan yasal hasım Ticaret Sicil Memurluğu'na yöneltilmelidir. İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabına göre Tasfiye Halinde ... kooperatifinin yetkili Tasfiye Memurları olarak ..., ..., ..., ... ve ... olarak göründüğü anlaşılmıştır.

Mahkemenin 11.05.2023 tarihli duruşmasında:"Davacıya, ihya davasını dava dışı şirketin diğer tasfiye memurlarının (..., ... ,...) diğer tasfiye memurları tamamına yönelterek dava açması ve davayı dosyamız davası ile birleştirmesi için gelecek celseye kadar süre verilmesine," karar verildiği, Mahkeme ara kararı gereğince davacı vekilince ..., ..., ... aleyhine Bakırköy 5.Atm'nin 2023/999 esas sayılı dosyasından dava açıldığı ve dosyanın işbu dosya ile birleşmesine karar verildiği anlaşılmıştır.Ticaret Sicil müdürlüğü kayıtları incelendiğinde, ... isimli bir tasfiye memuruna rastlanılmamaktadır.

Mahkemece verilen ara karar üzerine bu kişi aleyhine dava açılmış ise de, Ticaret Sicil kayıtlarına göre tasfiye memuru olarak yer almayan bir kişiye dava açılması ve yargılama yapılarak hüküm kurulması doğru olmamıştır. Kaldı ki, kayıtlara göre tasfiye memuru olarak görünen ...'na dava yöneltilmemiştir. Dolayısıyla taraf teşkili sağlanmadan dava sonuçlandırılarak kooperatifin ihyasına karar verilmiştir.

Bu husus, Anayasa'nın 36. ve 6100 sayılı HMK'nın 27. madesinde düzenlenen Hukuki Dinlenilme Hakkına aykırı olduğu gibi mahkemece de re’sen nazara alınması gerekmektedir.

Bu durumda, Mahkemece ihyası istenen kooperatife tasfiye kurulu atanmasına ilişkin kararın Ticaret Sicil Müdürlüğünden getirtilerek, kararların tüm tasfiye kurulunca alınıp alınmayacağına dair kooperatif genel kurulunda ayrıca bir karar alınıp alınmadığı da değerlendirilerek kooperatifin son tasfiye kurulunun belirlenmesi, davada taraf olmayan tasfiye kurulu üyelerine, usulüne uygun olarak,

dava dilekçesinin tebliği ile taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam edilmesi gerekirken, taraf teşkili yapılmadan yargılama yapılıp hüküm tesisi yerinde olmamıştır.Diğer taraftan ihya davasının dayanağını oluşturan Bakırköy 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/781 esas ve Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/762 Esas sayılı dosyalarının dosya kapsamında ve Uyap kayıtlarında yer almadığı, bu durumda Mahkemece, davacının ihyası talep edilen Tasfiye Halinde ... kooperatifinin aleyhine açtığı ve devam eden bir dava bulunup bulunmadığı yönünde herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmadan karar verilmesi de doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle mahkemece taraf teşkili sağlanmadan karar verildiğinden, tasfiye memuru ... istinaf başvurusunun bu nedenlerle kabulü ile HMK'nun 353/1a.4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere. 1-Birleşen davada davalı ... istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin KABULÜNE,2-Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/141 Esas, 2023/1174 Karar sayılı ve 21/12/2023 tarihli kararının HMK'nın 353/1a.4 Maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3-Dosyanın,