KÜNYE
T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
- Karar tarihi
- 20 Şubat 2025
- Esas no
- 2024/2604
- Karar no
- 2025/504
- İncelenen kararın mahkemesi
- İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Tarihi
- 03/06/2024
- Numarası
- 2024/124 E - 2024/436 K
- Davanın konusu
- Menfi Tespit
Karar Metni
1.978 kelime·10 dk okuma·2 bölüm
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dış giyim eşyası imalatı üretimi yapan esnaf olduğu, sözleşmeye uygun olarak ... marka dijital tip sayaç kullandığını, şu ana kadar ne kaçak ne de elektriğe müdahale edecek bir harekette bulunmadığını, müvekkilinin haberi olmadan tutanak tutularak kaçak elektrik faturası düzenlendiğini, müvekkilinin bu durumdan dolayı ilgili kuruma başvuru yaparak bir kaçağın söz konusu olamayacağını, bu durumu kabul etmediğini ve faturanın iptali için kendisinin başvuru yaptığını, ancak ...'ın usulsüz işleme karşı herhangi bir cevap vermediğini,
zorluklar çıkararak parayı elektrik kesintisi yaparak almaya çalıştığını, müvekkiline tutanak örneği bırakılmadığı için müvekkilinde tutanağın bir örneğinin olmadığını, karşı tarafın haksız kazanç sağlamak için müvekkilini baskı altında tutarak ödemeyi yapmaya zorlandığını, müvekkilinin ticaretle uğraştığını, elektriği kesildiği için faaliyetlerinin durduğunu ve telafisi mümkün olmayan sonuçların doğmaya başladığını belirterek öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilerek müvekkiline elektrik verme işleminin yapılarak dava sonuna kadar elektrik kesilmemesini,
kaçak elektrik bedeli olarak fatura edilen 246.809,96 TL ve ferileri için müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, kaçak elektrik kullanıp tespiti ve tahakkukunun mevzuata uygun olup herhangi bir hata olmadığını, davacının kullandığı ... seri numaralı ... marka sayaç hakkında 02/08/2022 tarihinde yapılan kontrollerde "ekran yok, kayıt yapmıyor, tarih ve saat hatalı" tespiti yapıldığını,
bu nedenle 02/08/2022 tarih saat 11:30'da bahsi geçen sayacın sökülerek yerine ... seri numaralı ... marka sayaç takıldığını ve mühür ile mühürlendiğini, bu işlem için 02/08/2022 tarihli ve ... seri numaralı sayaç değiştirme tutanağı tutulduğunu, sökülen sayacın muayene edilmek üzere laboratuvara sevk edildiğini, laboratuvarda "sayacın hafıza okumalarında yüksek frekans veya sinyal ile uyutularak kayıt yapmasının engellendiği görülmüştür.
Bu müdahaleler sonucunda tarih-saat bilgisi geride kaldığı tespit edilmiştir" yönünde tespitte bulunularak "kaçak işlem uygundur" tespiti yapıldığını, davacının faturalarını her düzenli olarak ödediğini iddia ettiğini ancak bu iddianın dava konusu uyuşmazlıkla bir alakası olmadığını, davacının ihtiyati tedbir talep ettiğini ancak ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için kanunun aradığı şartların gerçekleşmediğini, kamu hizmeti yürüten müvekkili şirketçe tutulan kaçak elektrik tespit tutanaklarının aksi ispat edilinceye kadar geçerli belge olduğunu,
kaçak elektrik tespit tutanağı ve dava konusu edilen adreste çekilmiş kaçak elektrik kullanımına ilişkin video görüntüleri mevcut olduğunu, davacının bu delillerin aksini ve kendi iddiasını yaklaşık ispata dair hiçbir bilgi ve belge sunmadığını belirterek öncelikle ihtiyati tedbirin kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir Görevsizlik kararı sonrası yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkemece; davacının kullanımında olan sayacın yüksek frekans ile uyutulması sonucu kayıt yapmasının engellendiğinin tespit edildiği, bu hususta laboratuvar testlerinin yapıldığı ve sayacın değiştirilmek zorunda kalındığı,sayaca müdahale ile eksik tüketim kaydetmesinin veya kayıt yapmasının engellenmesi hali, kaçak elektrik kullanımına sebep olduğu, 14/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda davacının kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiş ve davalı şirketin kaçak tüketim sebebiyle 247.809,47 TL alacaklı olduğunun hesaplandığı,raporun usul ve yasaya uygun, denetime elverişli olduğu, davacının kaçak elektrik kullandığı,
bu sebeple davalı şirket tarafından tahakkuk ettirilen toplam 6 adet fatura sebebiyle 246.609,96 TL borçlu olduğu, fatura bedellerinin mevzuata uygun olarak hesaplandığı,davanın reddi ile birlikte İİK md.72 uyarınca menfi tespit davası alacaklı lehine sonuçlandığından verilen tedbir kararının kaldırılmasına ve dava değerinin %20’si oranında tazminata karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile. "Davanın reddine" karar vermiştir.
Kararı davacı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; sayaçtan kaynaklı bir uyuşmazlık takdirde 37. madde gereği sayacın bağımsız kurum olan Bilim sanayi ve Teknoloji il müdürlüğünce incelenerek sonucun buna göre belirlenmesi gerektiği, dosya kapsamında anlaşılcağı üzere davalı kurumca tek taraflı faturalar düzenlenerek haksız meblağlar çıkarıldığı,mahkemece bu taleplerin yerine getirilmediği ve kurum lehine tek taraflı bilirkiş raporunun esas alındığını,
bilirkişi raporunu hazırlarken ne şekilde hesaplama yapılacağı yönünde inceleme yapılmadan tamamen farazi bir şekilde hesaplama çıkartıldığını,bilirkişinin teknik olarak yeterli olmadığını davacının kaçak tespit tutanağı öncesi ve sonrasında tahakkuk evraklarına değinmediğni, kullanımların gerçeği yansıtması için daha sonrasındaki kullanımlarında belirlenmesi gerektiğini,bilirkişi raporunun denetlenebilir olmadığını,raporda güç miktarlarına değinilmeden ezber bir şekilde bedaşın haksız olarak düzenlediği faturalara itibar edilmediğini,
kullanımların ne şekilde güç kullanımı söz konusu olabileceğini tespitten önceki kullanımlarla sonraki kullanımlarının farklarına değinerek tespit yapılabileceği, ancak raporda bu hususa yer verilmediği,yeni bilirkişi atanması gerektiğini,ilgili yönetmelik 37.madde kapsamında değerlendirme yapılması gerektiğini, sayacın bilişim ve teknoloji il müdürlüğünden alınan bir muayane raporunun olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini,
tahakkuk evrakları toplanmadan tutanak öncesi ve sonrası son bir yıla ilişkin tahakkuk evraklarının dosyaya getirilmesi ve buna göre farklılıkların tespitine geçilmesi gerektiğini belirterek ,davanın kabulüne karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre Dava,kaçak tahakkuk bedeli nedeniyle menfi tespit talebine ilişkindir.
Görevsiz mahkemede ihtiyati tedbir kararı verildiği görülmüştür.
Alınan bilirkişi raporunda;"Şüpheli 6.8.2022 tarihinde müvekkil şirket görevlilerince yapılan kontrolde Ticarethane (Tekstil, ofis-ütü paket, Tekstil- dikimhane) sözleşmesiz sayaç ölçü sistemine müdahale edilerek kaçak kullanım yaptığı Laboratuvarda yapılan sayaç test/muayene sonuç formuna belirtildiği şekilde tespit edildiği,sayaç test/muayene sonuç formuna belirtildiğine göre;sayacın hafıza okumalarında yüksek frekans ile uyutularak kayıt yapmasının engellendiğinin tespit edildiği,bu müdahaleler sonucunda tarih-saat bilgisi geride kaldığı ve hafıza pillerinin bittiği görülmüş,müdahale olmadığında doğru kayıt yapmakta,
02.08.2022 tarihinde ;... seri nolu,... seri nolu ve ... seri nolu sayaç değiştirme tutanakları ile sayaçların yenisi ile değiştirildiği,Dosya içerisindeki tutanakta kaçak tespitin yapıldığı 06.08.2022 tarihinde olduğu, şirket görevlilerince yapılan abone tahliye nediyle yapılan kontrolde, kaçak elektrik tüketimi ... - ... ; ... -... ; ... -...tespit tutanağı ile tespit edilmiş ve kaçak kapsamında olduğu yukarıda sunulan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 42/1-c maddesinde belirtilmiş olduğu,
yine yukarıda sunulan yönetmelik maddeleri gereğince kaçak tüketimin başlangıç tarihine ilişkin olarak doğru bulgu ve belgelerin bulunmaz ise kaçak tüketim süresinin 90 gün, doğru bulgu veya belge varsa 360 gün alınabileceği, kaçak kullanımın tespit edildiği yer ticarethane olup doğru tespit edilmiş güç bulunmadığından kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilmesi gerektiği ve bu değerin 8 kW’nın altında olmaması gerektiği, sayaçtan geçirilmeden abonelik dışı kullanım olduğu için günlük çalışma saatinin 8x1,2 (%20) =9,6 saat alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Elk. Cihaz cinsi Adet-WGüç-W Açıklama Dikiş makinası 25 100w 2500w Ütü + paskala 2 10000w 20000w Toplam 22500w HESAPLAMALAR-1.a ... - ... ... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre;Devreden kaçak çekilen akımlar I1=30A. I2=28A. I3=29A. Toplam=87A. 87A*0,22*/0,6=31,9KWh. devredeki kurulu güç 33Kw. (Tekstil, dikimhane) 1.1-a 22.07.2022 ile 03.08.2022 - arası 12 gün, 2 vardiyalı çalışmada 14 saat olarak alınırsa. Sayaç Demandı : 17,2kw.
(Tekstil) 12g*31,9*0,6*14s=3215kwh. 30kw altı=360kw. 30kw üstü =2855kw olarak hesaplandığında ... tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında.
TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM(kWh) BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı) 360 1,746438 628,72 Dağıtım Bedeli 360 0,342716123,38 Mesken (30 kWh/gün üstü) 2855 2,437383, 6958,73 Dağıtım Bedeli 2855 0,342716 978,45 ENERJİ FONU %2 12,57 BTV %5 31,44 KDV %18 1571,99 TOPLAM-1.a 10.305,28TL. HESAPLAMALAR-1.b 06.08.2022 - ..., ... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre;Devreden kaçak çekilen akımlar I1=30A. I2=28A. I3=29A. Toplam=87A.
87A*0,22*/0,6=31,9KWh. devredeki kurulu güç 33Kw. (Tekstil, dikimhane) 1.1-b 08.02.2022 ile 22.07.2022 - arası 164 gün, 2 vardiyalı çalışmada 14 saat olarak alınırsa. 164g*31,9*0,6*14s=43945kwh. 14.123kw. Tüketim düşülürse. 43945-14123=29822kw. 30kw altı=4920kw.
30kw üstü =24902kw olarak hesaplandığında;...tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında;TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM(kWh)BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı) 4920 1,746438,8592,47 Dağıtım Bedeli 4920,0,342716,1686,16 Mesken (30 kWh/gün üstü) 24902,2,437383 60695,71 Dağıtım Bedeli 24902,0,342716,8534,31 ENERJİ FONU %2 171,85 BTV %5 429,62 KDV %18 14419,82 TOPLAM-1.b 94.529,96TL.
TOPLAM-1 : TOPLAM-1.a+TOPLAM-1.b =10.305,28+94.529,96=104.832,24TL. HESAPLAMALAR-2.a 06.08.2022 - ..., ... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre;Devreden kaçak çekilen akımlar I1=2A. I2=2A. I3=30A. Toplam=34A.34A*0,38*/0,6=12,92KWh. devredeki kurulu güç (Tekstil, dikimhane) 2.1-a 22.07.2022 ile 03.08.2022 - arası 12 gün, iki vardiyalı çalışmada 14 saat olarak alınırsa. Sayaç Demandı : 17,2kw. (Tekstil) 12g*12,92*0,6*14s=1302kwh. 30kw altı=360kw.
30kw üstü =942kw olarak hesaplandığında; ... tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında;TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM(kWh) BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı)360 1,746438 628,72Dağıtım Bedeli 360 0,342716 123,38 Mesken (30 kWh/gün üstü) 9422,437383,2296,01 Dağıtım Bedeli 942,0,342716,322,84 ENERJİ FONU %2 12,57 BTV %531,44 KDV %18 614,69 TOPLAM-2.a 4.029,65TL.
HESAPLAMALAR-2.b 06.08.2022 - ...,... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre;Devreden kaçak çekilen akımlar I1=2A. I2=2A. I3=30A. Toplam=34A.34A*0,38*/0,6=12,92KWh. devredeki kurulu güç (Tekstil, dikimhane)2.1-b 24.01.2022 ile 22.07.2022 - arası 179 gün, 2 vardiyalı çalışmada 14 saat olarak alınırsa.179g*12,92*0,6*14s=19426kwh. 9734kw. Tüketim düşülürse;19426 9734=9692kw. 30kw altı=5370kw.
30kw üstü =4326kw olarak hesaplandığında;...tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında.
TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM (kWh) BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı) 5370 1,746438,9378,37 Dağıtım Bedeli 5370 0,342716,1840,38 Mesken (30 kWh/gün üstü) 4326 2,437383 10534,37 Dağıtım Bedeli 43260,342716,1481,22 ENERJİ FONU %2 187,57 BTV %5 468,92 KDV %18 4300,35 TOPLAM-2.b 28.191,18TL. TOPLAM-2 : TOPLAM-2.a+TOPLAM-2.b =4.029,65+28.191,18=32.220,83TL. Elk.
Cihaz cinsi Adet-W Güç-W Açıklama Aydınlatma 20 40w 800w Ütü + paskala 5 10000w 50.000w Toplam 50.800w HESAPLAMALAR-3.a 06.08.2022 - ... ... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre. 3.1-a 12g*50,8*0 6*8=2926KWh. devredeki kurulu güç (ütü, paket) 22.07.2022 ile 03.08.2022 - arası 12 gün, çalışma 8 saat olarak alınırsa.Sayaç Demandı : 13,5kw. 12g*50,8*0,6*8s=2926kwh. 30kw altı=360kw.
30kw üstü =2566kw olarak hesaplandığında;... tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında;TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM(kWh) BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı) 360 1,746438 628,72 Dağıtım Bedeli 360 0,342716 123,38 Mesken (30 kWh/gün üstü) 2566 2,437383 6254,32 Dağıtım Bedeli 2566 0,342716,879,41ENERJİ FONU %2 12,57 BTV %5 31,44 KDV %18 1427,37 TOPLAM-3.a 9.357,21TL.
HESAPLAMALAR-3.b 006.08.2022 - ..., ... -Kaçak / Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağına göre;3.1-b 12g*50,8*0,6*8=2926KWh. devredeki kurulu güç (ütü, paket) 24.01.2022 ile 22.07.2022 - arası 179 gün, çalışma 8 saat olarak alınırsa Sayaç Demandı :13,5kw.179g*50,8*0,6*8s=43647kwh. 11639kw. Tüketim düşülürse;43647 11639=32008kw.30kw altı=5370kw.
30kw üstü =26638kw olarak hesaplandığında; ... tarafınca çıkarılmış olan tahakkuk bedeli ve EPDK Tarafından Onaylanan ve 01.07.2022 Tarihinden İtibaren Uygulanacak Faaliyet Bazlı Tarifelerde yayımlanan Ticarethane birim fiyatları dikkate alındığında;TAHAKKUK KALEMİ TÜKETİM(kWh) BİRİM FİYAT(TL) TUTAR(TL) Mesken (30 kWh/gün ve altı) 5370 1,746438 9378,37Dağıtım Bedeli 5370 0,342716 1840,38 Mesken (30 kWh/gün üstü) 26638 2,437383 64927,01 Dağıtım Bedeli 26638 0,342716 9129,27 ENERJİ FONU%2 187,57 BTV%5 468,92 KDV %18 15467,67 TOPLAM-3.b 101.399,19TL.
TOPLAM-3 : TOPLAM-3.a+TOPLAM-3.b =9.357,21+101.399,19=110756,4TL.
GENEL TOPLAM:104.832,24+32.220,83+110.756,4=247.809,47 TL olarak belirlendiği,bura göre; bu tespitlere istinaden, davacı ...'a ait İşyerinde (Tekstil, ütü paket) kullandığı elektriği, sayaç ölçü sistemine müdahale ederek, (Sayacı yüksek frekansla uyutarak) mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmiştir.Sayaç test laboratuvarından "Sayaç Test/muayene Sonuç Formu" alındığından, Bilim Teknoloji İl Müdürlüğünden ayrıca bir sayaç test raporu alınmasına gerek yoktur.Yapılan hesaplamalar neticesinde, kaçak enerji kullanım bedeli Vergiler dahil, Ceza bedeli hariç, (3 adet trifaze elk.
Sayaç bedeli hariç) olmak üzere toplam 247.809,47 TL"olarak hesaplanmıştır.İspat hususuna gelince. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi hükmü uyarınca; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür.Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer.
Öte yandan ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimse iddia ettiği olayı kanıtlamakla yükümlüdür.Menfi tespit davasında ispat yükünün davalıda olduğu, davacının kaçak kullanım yaptığının- sayaca müdahale ettiğinin davalı tarafça ispatlandığı, bu doğrultuda alınan bilirkişi hesap raporunda davalının kaçak tahakkuk hesabının mevzuata ve yönetmeliğe uygun olduğu belirlenmekle, bilirkişi raporunun taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli olduğu anlaşılmıştır.
Davacı davasını ispatlayamamıştır.Yeni bir bilirkişi raporunun davaya katkısı olmayacaktır.Mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur.Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararın mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir.
KARA R
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, E. 2024/2604, K. 2025/504, 20 Şubat 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama