İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2018/843 K.2018/1137

Taraflar arasındaki davada Küçükçekmece 5. Asliye Hukuk ve Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, alacak istemine ilişkindir.

Küçükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesince, davacı vekilinin dava dilekçesindeki anlatımına göre, davacının, eşinin borcuna karşılık olarak ve davalıya duyulan güven sebebiyle davalı lehine dava dilekçesinde belirtilen çekleri keşide ettiği, davalı ile davacının eşi arasındaki ticari ilişkinin şartlarının değişmesi sebebiyle davacının çekleri geri istediği ancak davalının çekleri zorla alıkoymaya devam ettiği, belirtilen çeklerden birinin ödendiği, diğer çekin ise bir kısmının banka aracılığıyla, bir kısmının ise elden ödendiği,

davalının davacıdan fazlaca tahsilat yaptığı ve bu sebeple belirtilen çeklerden kaynaklı olan fazla ödemenin davalıdan tahsilinin talep edildiği ve taraflar arasındaki temel uyuşmazlığın çeklerin ödenmesi ile ilgili olduğu, çekin Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenmiş olması sebebiyle taraflar arasındaki mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın çözümünde Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğu, gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ise uyuşmazlığın kambiyo senedinden doğduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmiş ise de, davanın davalı ile davacının eşi arasındaki ticari ilişki nedeniyle borcuna mahsuben davacı tarafından yapılan fazla ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince iadesi istemine ilişkin olduğu, uyuşmazlığın kambiyo senedine değil, taraflar arasındaki temel ilişkiye dayandığı ve bu sebeple mahkememizin görev alanında olmadığı anlaşılmakla mahkememizin görevsizliğine, davaya bakmaya görevli mahkemenin Küçükçekmece 5.Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir.

Somut olayda, Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin eşi ...'ün müteahhitlik işi ile uğraştığını, 2010 yılı sonlarında sahibi olduğu .... İçin davalı ...e ait olan ... Ltd.

Şti.'nden toplamda 51.200,00-TL tutarında PVC alımı yaptığını, bu alıma ilişkin bazı fatura suretlerinin kendilerinde mevcut olduğunu, söz konusu faturalarda belirtildiği şekilde malların fatura tarihinde teslim edildiğini, tarafların ödemenin ileri tarihte yapılacağı konusunda anlaştıklarını, müvekkilinin hesabından eşinin borcuna karşılık ve gelecekteki alımın devam edeceğine duyulan güvenle, ileri tarihli olarak davalının lehine 132.500,00-TL'lik çekin, şahsi güvence olarak keşide edildiğini, bu çekin ...

Bankası'nın ... nolu 30/05/2012 vade tarihli 132.500,00-TL tutarındaki çeki olduğunu, müvekkilinin eşinin ticari ilişkilerinin beklenmeyen bir şekilde zarar gördüğünü ve bu nedenle ...Ltd.

Şti'nin ticari hareket hacminin daraldığını, beklenen projelerin gerçekleşmemesi nedeniyle davalıya ait şirketten beklenenden az alımın yapılacağının anlaşılması üzerine müvekkilinin eşinin şifahi olarak davalı ile irtibata geçtiğini, verilen senedin iadesini talep ettiğini, buna karşılık yapılan iş için ve devam edecek olan işler için aynı mahiyette şahsi güvence olarak 80.000,00-TL tutarında çek vereceğini söylediğini, davalının bu anlamda kendi lehine müvekkilinin hesabından ...

Bankası ... nolu 30/10/2012 vade tarihli 80.000,00-TL tutarında çeki teslim aldığını, ancak aralarındaki anlaşmaya uymayarak 132.500,00-TL tutarındaki çeki iade etmediğini, söz konusu çeki zorla alıkoymaya devam ettiğini söz konusu olaylarla ilgili olarak müvekkilinin hesabından eşinin 51.200,00-TL tutarındaki borcuna karşılık olarak toplamda 212.500,00-TL tutarında ödemenin yapıldığını, davalının haksız yere müvekkilinin hesabından 161.300,00-TL fazla tahsilat yaptığını,

davalının müvekkilinin mal varlığından haksız olarak sebepsiz zenginleştiğinden bahisle bilirkişi marifetiyle hesaplanacak tutardan fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile şimdilik 5.000,00-TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1. maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinin ilk cümlesinde tarif edilen davalardır. Buna göre, her iki tarafın da "ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davaları, ticari dava sayılmıştır. Mutlak ticari davalar ise, tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer yasalarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

TTK'nın 4/1-a maddesinde, "TTK'da öngörülen hususlardan kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari davalar arasında sayılmıştır. Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın asliye ticaret mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.

Dosya kapsamından, davacının eşinin borcuna karşılık vermiş olduğu kıymetli evrak niteliğinde olan çeke ilişkin uyuşmazlık bulunduğundan ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere