İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2022/3293 K.2023/1904

Taraflar arasındaki davada Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi ile Büyükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, alacak istemine ilişkindir. Büyükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesince, "... İİK'da birçok madde düzenlemesinde geçen genel (umumi) mahkemeler teriminin icra mahkemesi dışında kalan diğer mahkemeleri işaret etmek üzere kullanıldığı açıktır.

Somut olayda, taraflar arasında sonuçlanan Ticaret Mahkemelerindeki menfi tespit davalarının zamanaşımını durduğu ileri sürüldüğü gibi kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile davalı aleyhine başlatılan icra takibinde takip dayanağı çek ile ilgili olarak Ticaret Kanunu'nun kambiyo senetlerinde zamanaşımına ilişkin hükümlerinin uygulanması gerektiğinden TTK'nın 4. ve 5. maddeleri uyarınca davanın görüm ve çözümünde Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğu açıktır.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2020/1881 Esas 2021/895 Karar) Aynı husus Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 02/02/2015 tarihli 2014/19162 Esas 2015/1096 Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere,

İİK'nın 33/A maddesi gereğince açılan davalarda kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla davalı aleyhine başlatılan icra takibinde takip dayanağı senetler ile ilgili olarak TTK'nın kambiyo senetlerinde zamanaşımına ilişkin hükümlerinin uygulanması gerektiğinden TTK'nın 4. ve 5. maddeleri uyarınca davanın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemeleri görevlidir. ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...

İBAM 18. HD'nin 2022/684-864 EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere; taraflar arasındaki ihtilafın ödünç sözleşmesinden kaynaklandığı, İBAM 21 HD'nin 2019/2036 Esas, 2021/1916 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; davacı tarafın alacağına dayanak yapmış olduğu çeklerin zaman aşımına uğradığı,

zaman aşımına uğrayan çeklere ilişkin ve ödünç sözleşmesinden kaynaklı ihtilafın çözümünde genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu (Yargıtay 13. HD'nin 2016/28442-23724 EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere),

bu bağlamda davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davada mahkememizin görevsiz olması nedeniyle açılan davanın usulden reddine karar vermek gerektiği ..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir.

Buna göre, bir uyuşmazlığın ticari dava nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Somut olayda, davacı takibe konu çeklerden dolayı zamanaşımına uğramadığının tespiti ve bedelin tahsiline karar verilmesini talep etmiş olup, çekin keşide edildiği tarih itibariyle zamanaşımı süresinin dolmuş olmasına, delil başlangıcı niteliğinde olan çekin kambiyo senedi vasfını kaybetmiş bulunmasına göre uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde Büyükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere