İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2023/838 K.2023/2855

Taraflar arasındaki davada İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. İstanbul 14. Asliye Hukuk Mahkemesince, "... takibe konu icra dosyası ... ofisi bayiliği ... limited şirketine karşı davalı ... Ofisi şirketinin takipte bulunduğu, ana ilişkiye konu borcun her iki ticari işletme arasındaki ticari faaliyetten kaynaklı olduğu anlaşılmaktadır.

Davacının sorumluluğuna konu hususta söz konusu bu borç ilişkisi olmakla, ana borç ilişkisinin tabi olduğu ilişkiye tabi olacağından ve her iki ticari işletme açısından ticari alacak iddiasına dayandığından açılan davada asliye ticaret mahkemeleri görevli olmakla mahkememizin görevsizliği ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "... davacı ve davalı arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmadığından, uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle İİK 89.maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan davalar bakımından görevli mahkemenin genel görevli asliye hukuk mahkemesi olduğu dikkate alınarak davanın görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan reddine karar verilmiştir.

(Güncel içtihat için bkz. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi 22.12.2022., 2020/968E., 2022/1885K. ) Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, HMK'nın 114/1-c. ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine, ..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.

İİK'nun 89/3. maddesinde "...İkinci ihbarnameye süresi içinde itiraz etmeyen ve zimmetinde sayılan borcu icra dairesine ödemeyen veya yedinde sayılan malı icra dairesine teslim etmeyen üçüncü şahsa onbeş gün içinde parayı icra dairesine ödemesi veya yedinde sayılan malı teslime zorlanacağı bildirilir.

Bu bildirimi alan üçüncü şahıs icra takibinin yapıldığı veya yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesinde süresi içinde menfi tespit davası açtığına dair belgeyi bildirimin yapıldığı tarihten itibaren yirmi gün içinde ilgili icra dairesine teslim ettiği takdirde, hakında yürütülen cebri icra işlemleri menfi tespit davası sonunda verilen kararın kesinleşmesine kadar durur." düzenlemesine yer verilmiştir.

Dava İ.İ.K.’nun 89/III maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasıdır. İhbarnamenin gönderildiği takip, davalı alacaklı şirket tarafından, dava dışı borçlu şirket ile ticari ilişki çerçevesinde ödenmeyen borçtan dolayı başlatılmış, her iki taraf tacir konumundadır.

Bu itibarla ticari iş niteliğindeki takip dosyasından gönderilen ihbarnameye karşı açılan menfi tespit davasının İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2019/1500 Esas, 2019/4799 Karar)