İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/2122 K.2025/732

Taraflar arasındaki davada Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir. Çerkezköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesince, "...Şirketler, söz konusu mal ve/veya hizmetleri, barter şirketinin kurduğu sisteme üye olarak almaktadır. Barter sözleşmesi, trampa benzeri bir sözleşme olmakla birlikte, barter sisteminde bir şirketin başka şirkete verdiği mal ve/veya hizmet karşılığında, mutlaka aynı şirketten mal veya hizmet alması şartı aranmamaktadır.

Yani mal veya hizmet verdiği şirket dışında, sisteme dahil olan 3.bir şirketten de mal veya hizmet alması mümkündür. Bu özelliği barter sistemini trampadan ayırmaktadır. Barter sözleşmesi ticari iş niteliğinde olduğundan bu sözleşmeden kaynaklanan davalara bakmakla görevli olan mahkeme de asliye ticaret mahkemesidir.

Davacı dava dilekçesinde her ne kadar Mahkememize hitaben asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla dava açmış ise de, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 numaralı kararı ile Tekirdağ mülki sınırlarını yargı çevresi olmak üzere Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmasına ve kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verilmiş olup; bu tarih itibariyle Mahkememizin Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatının bulunmadığı gözetilerek Mahkememizin görevsizliğine ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...HMK’nın 2. maddesinde ise “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesi” olduğu hükme bağlandığı, ticari davaların ise usul kanunlarında değil, TTK'nda düzenlendiği,görevi belirlemede ticari iş karinesinin değil işletmenin esas alındığı, yasal düzenleme yapılmaması nedeniyle Barter sistemi fiilen finansal sistem olsa dahi yasal olarak henüz tanımlanmadığı, davacının finansal hizmet verdiğini bu aşamada kabulün mümkün olmadığı,

mutlak veya nispi ticari dava olarak kabul edilemeyeceği, genel hükümlere göre mal varlığına ilişkin davalara bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesinin eldeki davaya bakmaya görevli olduğunun kabulü gerekmektedir...." gerekçesiyle görevsizlik yönünde karar vermiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre, bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Somut olayda davacı taraflar arasındaki Barter Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile başlatılan takibe itirazın iptali talebinde bulunmuş olup; taraflar arasındaki Barter sözleşmesinin mutlak ticari dallardan olmadığı, (EMSAL İBAM 12. HUKUK DAİRESİNİN 2024/64 ESAS 2024/672 KARAR SAYILI KARARI ) Asliye ticaret mahkemesince yapılan araştırmaya göre davalının tacir sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla uluşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere