Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi E.2024/2156 K.2025/296

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davaya konu sigorta poliçeleri ... A.Ş. tarafından düzenlenmiş olsa da kamu sigorta şirketlerinin tek çatı altında davalı ... A.Ş. adında birleşmesi nedeniyle davanın ...

A.Ş.'ne karşı açıldığını, müteveffa ... ile müvekkili banka arasında tüketici kredisi sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme kapsamında davalı tarafından ... ve ... poliçe numarası ile hayat sigortası ile sigortalandığını ve müvekkili banka ile imzalamış olduğu tüketici kredi sözleşmesi için dain-i mürtehin şerhi konulduğunu, müvekkili bankanın borçlusu ...'ün ölümü üzerine müvekkili banka tarafından davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını fakat davalı sigorta şirketi müteveffanın kanser hastalığının kendisinde poliçe tarihlerinden önce de mevcut olduğunu,

sigortalı tarafından bilindiğini fakat gizlendiğini belirterek beyan yükümlülüğüne aykırılık nedeniyle taleplerini reddettiklerini, davaya konu kredi borcundan dolayı müteveffanın mirasçılarına müvekkili banka tarafından ihtarname gönderildiğini, mirasçıların kredi borcunun hayat sigortası poliçesini yapan şirket tarafından ödenmesi gerektiğini belirterek ödeme yapmadıklarını, bu nedenle huzurdaki davayı açtıklarını, huzurdaki dava neticesinde verilecek olan karar müteveffanın yasal mirasçılarına etkileyeceğinden mirasçıların davala dahili ve ihbarını talep ettiklerini beyan ederek,

davanın kabulü ile fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla davalı şirketin poliçe limitleri kapsamında müvekkilinin tüketici kredisinden kaynaklanan alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, bu nedenle zamanaşımı itirazı nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, müteveffa ...'ün kanser hastalığını müvekkili şirketten gizleyerek beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını, sigorta poliçesi kurulmadan evvel mevcut olan kanser hastalığının teminat dışı olduğunu, sigortalıya bu kapsamda gerekli bilgilendirmelerin de yapıldığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...Sigorta poliçesini düzenleyen, sigorta şirketinin kendisi veya yetkili acentesidir. Bankanın elinde hayat sigortası poliçesi gibi kolayca alacağını tahsil etme imkanı varken, sigortacının ödeme talebini geri çevirdiği şeklindeki bir gerekçeyle, poliçe limiti kapsamında kalan alacağı için icra takibi başlatması veya dava açması TMK'nın 2. maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralana aykırılık oluşturur.

Bu nedenle tüketici işlemi niteliğindeki banka kredileri nedeniyle, hayat sigortası yapılmış olması durumunda, bankanın poliçe limitleri dahilinde kalan kredi alacağını öncelikle sigorta şirketinden tahsil etmesi zorunludur. Bu husus, banka tarafından tüketicinin mirasçıları (halefleri) hakkında dava açılabilmesinin ön şartıdır. Banka sadece poliçe limitinin yeterli olmadığı bakiye alacak için tüketicinin mirasçılarından talepte bulunabilir.

Kredi kullanan tüketici adına yapılan hayat sigortası poliçesi mevcutken, bankanın tüketicinin ölümü nedeniyle, tüketicinin mirasçılarından ödenmeyen bakiye kredi alacağının tahsili için dava açması veya icra takibi başlatması, sigorta hukukunun temel ilkelerine ve sigorta yapılmasının amacına aykırılık oluşturacağı gibi sigorta yapılmasına duyulan güven ve itimadı da zedeler. Bu nedenle banka alacağını öncelikle sigorta poliçesinden tahsil etmelidir.

Sigorta şirketi tarafından rehin alacaklısı bankaya karşı murisin eskiden var olan ve gizlediği hastalık sebebi nedeniyle ödememezlik savunmasında bulunulamaz.

Bu nedenlerle dosyada mevcut onkoloji uzmanı ile bankacı bilirkişi raporları denetime açık ve hükme esas almaya elverişli olup, davalı sigorta şirketinin ödemezlik savunmasının hukuki dayanağının olmadığı anlaşılmakla dosyada mevcut bankacı bilirkişi raporu doğrultusunda, davacı bankanın hesaplanan alacağının 33.149,37 TL olarak mevcut olduğunun anlaşıldığı" gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, 33.149,37 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek kredi temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece mevcut bilirkişi raporu doğrultusunda karar verilmiş ise de söz konusu raporda yanlış hesaplamaların mevcut olduğunu, bu rapor doğrultusunda kısmen kabule karar verilmiş olmasının müvekkilini mağdur ettiğini beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ...'ün kanser hastalığını müvekkili şirketten gizleyerek beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını, TTK'nın 1435. maddesine göre, sigortalının poliçe kurulurken bildiği/bilmesi gereken tüm önemli hususları sigortacıya bildirmekle yükümlü olduğu,

sigortacıya bildirilmeyen yahut eksik veya yanlış bildirilen hususların sözleşmenin değişik şartlarda yapılmasını gerektirecek nitelikte olması halinde önemli kabul edileceğinin düzenlendiğini, müvekkili şirketin, sigortalının verdiği bilgiler çerçevesinde riski üstlenip üstlenmeyeceğine veya hangi şartlarda üstleneceğine karar vereceğini, sigortalı ...'ün ise bu yükümlülüğe aykırı davranarak,

ne sözleşme yapılırken ne de sonraki süreçte müvekkili şirkete mevcut kanser hastalığı ile ilgili bilgi vermediğini, rizikonun gerçekleşmesinden sonra bilgi verme yükümlülüğünün ihlali sebebiyle (kanser hastalığı ve bu kapsamda yapılan ameliyat ile ilgili bilgi vermeme) gerçekleşen riziko arasında(vefat) illiyet bağı varsa tazminat ödenmeyeceğini, bu nedenle müvekkili şirketçe tazminatın reddi kararının hukuka uygun olduğunu, sigorta poliçesi kurulmadan evvel mevcut olan kanser hastalığının teminat dışı olup, sigortalıya bu kapsamda gerekli bilgilendirmelerin de yapıldığını beyan ederek,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, davalı sigorta şirketinin hayat sigortalısı olan müteveffanın vefatı nedeniyle tahsil edilemeyen kredi borcunun hayat sigortası kapsamında davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davacı vekili tarafından sunulan 18/02/2025 tarihli beyan dilekçesi ile; dava konusu alacağın davalı tarafından ödendiğinden konusuz kalan davanın, yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmeksizin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili tarafından sunulan 25/02/2025 tarihli beyan dilekçesi ile; dava konusu alacağın taraflarınca ödendiğinden, konusuz kalan davanın yargılama gideri ve vekalet ücreti hükmedilmeksizin işlemden kaldırılmasını talep etmiştir.

Karar kesinleşinceye kadar davaya konu alacağın davalı tarafından ödendiği taraf vekillerince beyan edilmekle, davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından kararın bu sebeple kaldırılması ve esas hakkında yeniden karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, taraf vekillerinin istinaf başvurularının re'sen nedenlerle kabulüyle; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın konusuz kalmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...