İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/2214 K.2025/694

Taraflar arasındaki davada İstanbul Anadolu 30. Asliye Hukuk Mahkemesi ile İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, muris muvazaasına dayalı şirket paylarının iptali ve muris adına tescili, olmadığı taktirde tenkis istemine ilişkindir.İstanbul Anadolu 30. Asliye Hukuk Mahkemesince, "..Dava konusu anonim şirket hisse devri olup, bu hisselerin devrinin ne şekilde yapıldığı ve yapılması gerektiği, davalılar ile yapılan hisse devrinin geçerli olup olmadığı, muvazaa nedeniyle iptali gerekip gerekmediği hususlarında 6102 sayılı TTK'daki ilgili hükümler de gözetilmek suretiyle karar verilecektir.

Bu nedenlerle davanın Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerekir (Yargıtay 11. HD'nin 2015/11369 Esas, 2015/10642 Karar sayılı kararı). ..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul Anadolu 8.Asliye Ticaret Mahkemesi ise, "...davacı, murisi ...'nın davacıdan mal kaçırmak amacıyla muvazaalı olarak adına kayıtlı şirket hisselerini davalı eşi ve oğluna devrettiğini, muvazaalı olarak devredilen şirket hisselerinin devirlerinin iptali ile müşterek muris adına tesciline, mümkün olmaması halinde tenkisine karar verilmesini talep etmiş olup, miras payına dahil olduğu ve muvazaalı olarak devredildiği öne sürülen malvarlığı haklarının (ticari şirket hisseleri) 6102 sayılı TTK'da tanımlanmış olması, davayı ticari dava kılmayacağı, davanın (iddianın) temelinin muris muvazaası olduğu,

genel bir ilke olarak görevli mahkemenin belirlenmesinde temel ölçüt, muris muvazaasına konu malvarlığı haklarını oluşturan unsurların niteliği olmayıp, murisin mirasçılarının hukukunu zedeleyen malvarlığı haklarına yönelik muvazaalı bir işlemi olup olmadığı, bunu değerlendirme görevinin de 6100 sayılı HMK'nın 2. Maddesi uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

(Yargıtay 1. H.D. 2014/11204 E., 2015/14214 K. - İBAM 12. H.D. 2020/230 E., 2020/835 K.) ..." gerekçesiyle karar vermiştir.

6100 sayılı HMK'nın 22/2.maddesinde "İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme ilgisine göre Bölge Adliye Mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir." 6100 sayılı HMK'nın 23/2.maddesinde "Bölge Adliye Mahkemesince veya Yargıtayca verilen merci tayini kararları ile temyiz incelemesi sonucu kesinleşen göreve ve yetkiye ilişkin kararlar davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar." 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesinde '' (1) İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir.'' hükümlerine yer verilmiştir. Somut olayda.

İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesince davanın esastan reddine dair verilen 2019/236 esas 2019/1203 karar sayılı ilam istinaf incelemesi sonucu İstanbul Bölge Adliye mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 202/386 esas 2022/1614 karar sayılı ilamı ile eksik inceleme nedeniyle esas yönüyle hükmün kaldırılmasına karar verilmiş; kamu düzenine ilişkin olan görev hususunda herhangi bir kaldırma kararı verilmemiştir.

Bu durumda görev hususu kanun yolu incelemesi ile kesinlemiş olduğundan davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırması gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere