İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2024/2439 K.2025/766

Taraflar arasındaki davada İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul Anadolu 5.Asliye Hukuk Mahkemesi ve İstanbul Anadolu 1. Tüketici Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) talebine ilişkindir.

İstanbul Anadolu 1. Tüketici Mahkemesince,"... davalı vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesi ve 20/12/2022 tarihli dilekçesinde davalının araç kiralama işi ile uğraştığı, dava konusu aracın kaza anında dava dışı ...' a kiralanmış olduğunu beyan ettiği ve bunu ilişkin belgelerini, araç kiralama sözleşmesini dosyaya sunduğu, davacının sahibi olduğu sigortalı aracın kiralık araç olarak kullanıldığı ve davacının gelir getirici faaliyette bulunduğu, 6502 sayılı yasa kapsamında tüketici olarak kabul edilemeyeceği, davalı sigorta şirketi de tacir olmakla tüketici sıfatının bulunmadığı,

taraflar arasındaki ilişkinin 6502 sayılı Kanun kapsamı dışında kaldığı, bu durumda mahkememizin uyuşmazlığı çözmekte görevli olmadığı, uyuşmazlığın genel hükümlere göre genel mahkemelerce çözülmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

HMK'nun 115. maddesine göre dava şartlarının mevcut olup olmadığı mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılabileceğinden, yukarıda açıklandığı üzere bu davaya bakmakta mahkememizin görevsiz olduğu anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine, dava dilekçesinin bu nedenle reddine, karar kesinleştiğine ve süresi içerisinde istenilmesi halinde dosyanın İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,

HMK' nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik ve yetkisizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri konusunda bu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.İstanbul Anadolu 5.Asliye Hukuk Mahkemesince,"... sigorta şirketinin kendi sigortalısına rücuen

alacağın tahsili amacıyla başlattığı takibe itirazın iptali talebine ilişkindir. Bilindiği üzere, sigorta şirketi ile sigortalısı arasındaki hukuki ilişki 6102 sayılı TTK’nın 6. kitabında 1401 ve devamı maddelerinde düzenlendiğinden, davalı taraf da tüketici konumunda olmadığından,

aynı Kanun'un m. 4(1)-a hükmü gereği eldeki dava bir mutlak ticarî dava olup aynı Kanun’un 5/1 maddesi gereğince işbu davada asliye ticaret mahkemeleri görevlidir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesince,"...davacıya sigortalı aracın tescil belgelerinden davalı tarafın tacir olduğu iddia edilse dahi aracın ticari işletme adına kayıtlı olmadığı (... plakalı araç ... adına kayıtlı iken satış sonrası ... adına tescil edilmiştir.) kişi adına kayıtlı olduğu, trafik kaydında hususi olarak göründüğü,

davacı ile davalı arasında tüketici ilişkisi bulunduğu anlaşılmakla, taraflar arasındaki uyuşmazlık, Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun kapsamında kaldığından davaya bakmaya Tüketici Mahkemesi görevli olduğundan mahkememizce karşı görevsizlik kararı verilmesi gerekmiştir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır.

Aynı Kanun'un TTK' nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Dava, davacı sigorta şirketinin, zarar gören üçüncü kişiye ödediği tazminatı, taraflar arasında münakid bulunan zorunlu mali mesuliyet sigorta sözleşmesine istinaden, olay yeri terk ve ehliyetsizlik sebebine dayalı olarak, davalı sigortalıdan rücuen tahsili talebiyle başlatmış olduğu takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut olayda, davacı taraf ZMMS sigorta poliçesine dayalı olarak ehliyetsizlik/olay yeri terk rücu sebebine istinaden sigortalısı olan davalıya karşı açmış olduğu eldeki davada, sigortaya konu araç hususi araç ise de bu aracın kiraya verilerek kullanılıyor olamasından anlaşıldığı üzere davalı sigortalının tüketici konumunda olmadığı, giderek sigorta sözleşmesinin tüketici işlemi olmadığı, dolayısıyla tüketici mahkemesinin görevinin mevzu bahis olmadığı görülmektedir.

Zorunlu Sorumluluk Sigortaları TTK. 1483 madde de düzenlenmiş olup, davanın mutlak ticari dava niteliğinde bulunduğu görülmekle uyuşmazlığın İstanbul Anadolu 9.Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere