İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi E.2025/243 K.2025/1852

Taraflar arasındaki davada İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi ile İstanbul 26. Asliye Hukuk Mahkemesi Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR Dava, Tespit talebine ilişkindir.

İstanbul 26. Asliye Hukuk Mahkemesince,"...Mahkememiz tarafından İstanbul Tahkim Komisyonu'na müzekkere yazılarak dava konusu araçların karıştığı kazaya ilişkin 20/08/2021 tarihli ve 2021.E.162760 sayılı dosyası celp edilerek incelenmişti.Türk Ticaret Kanunun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanununun 1483 ve devamı maddelerinde “Zorunlu sorumluluk sigortaları” düzenlenmiştir. Bu bağlamda davalı ... Sigorta Anonim Şirketi, trafik kazasında davacı aracıyla çarpışan ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olup, zorunlu mali mesuliyet sigortası TTK'nın 1483 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, dava TTK'nın 4/1-a maddesinde sayılan "Mutlak ticari dava” mahiyetindedir.

Açıklanan nedenlerle uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesince çözüme kavuşturulması gerektiği kanaatine varılarak mahkememizin görevsizliğine..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesince,"... davacı ile davalı sigorta arasında sigorta sözleşmesinin bulunmadığı, aracın hususi olduğu, davacının tacir olmadığı, tüm bu nedenlerle mutlak ticari dava veya nispi ticari dava olmayacağından, yargılamanın asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir... görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olması gerektiği belirtilmiştir.

Hal böyle iken huzurdaki dosyada davacı tarafın tacir olmadığı, davaya konu aracın hususi olduğu, dolayısı ile dava konusunun mahkememizin görevli olmasını gerektiren her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirme şartının yerine gelmediği anlaşılmaktadır.

Davacı ile davalı arasında haksız fiile dayalı dava ikame edildiğine göre uyuşmazlığın çözümünde genel yetkili mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu değerlendirilip HMK’nın 114/1-e ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 1483/1. maddesinde, sigortacıların diğer kanunlardaki hükümler saklı kalmak üzere faaliyet gösterdikleri dalların kapsamında bulunan zorunlu sigortaları yapmaktan kaçınamayacakları belirtilmiş;

aynı Kanunun 4/1-a maddesinde, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, TTK'da öngörülen hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı düzenlenmiştir.

TTK'nın 5. maddesi ise aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemelerinin, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu hükmünü içermektedir.Somut olayda, davalı sigorta şirketinin ZMM sigortası düzenleyen şirket olması nedeni ile davacının aracına zarar veren davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın neden olduğu hasardan kaynaklı olarak sigorta gözetim merkezine ödenen bedelden fazla bildirim yapılması nedeni ile hatanın düzeltilmesi istemine ilişkindir.

Davalı Sigorta Şirketi, zorunlu mali mesuliyet sigortacısıdır. Zorunlu mali mesuliyet sigortası TTK'nın 1483 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, dava TTK'nın 4/1-a maddesinde sayılan "Mutlak ticari dava” mahiyetindedir. Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasının TTK'da düzenlenmiş olmasına göre uyuşmazlığın ticari nitelikte bulunmasına göre davanın İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekmektedir.

KANUN YOLU

Kesin olmak üzere