İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2019/2123 K.2021/2510

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK' nın 353.maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... şirketinin 15/10/2015 gün ve ... ve ... uçuş sayılı seferinin İstanbul Sabiha Gökçen kalkış ve Kıbrıs Ercan havalimanı varış uçağının yolcusu olduğunu, kalkıştan önce sorunlu yolcu (...) olduğunun fark edilmesine rağmen gerekli önlemlerin alınmadan kalkış yapan uçağın iniş noktasına ulaşıncaya kadar ...'in söz ve davranışlarının tüm yolcuları tedirgin ettiğini, ...'in uçak içi süren davranışlarının gerekli önlemler alınmadığı için müvekkilinin bu kişi tarafından darp edilip yaralandığını, İstanbul Anadolu 16 Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2016/128 esas sayılı kamu davasının açıldığını,

yargılama sırasında sanğın vefat ettiğini, ayrıca uçuş ekibi ve hava yolu şirketi hakkında da Anadolu C. Savcılığının 2016/59506 hazırlık evrakı ile suç duyurusunda bulunulduğunu tüm bu sebeplerle 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; dava konusu olayın davacının belirttiği şekilde gerçekleşmediği, davacı yanın mahkemeyi yanıltmak sureti ile haksız menfaat elde etme çabası içinde olduğnuu, dolayısıyla işbu davanın müvekkiller açısından reddinin gerektiğini, kural dışı yolcu ...'e ilişkin yapılması gereken tüm prosedürlerün Türk Sivil Havacılık Kanunu, tokyo Sözleşmesi,

Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü tarafından belirlenen şartlar dahihinde yerine getirilmiş olduğunu, işbu davada herhangi bir sorumluluğu bulunmayan davalılara husumet tevcihi mümkün olmadığı gibi dava konusu olayda manevi tazminat talebinin şartlarının oluşmadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince;"...dosya kapsamındaki delillerin ve beyanların değerlendirilmesinde davacının ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmesi nedeniyle tüketici olduğu, dava konusu taşıma işleminin de tüketici işlemi sayıldığı anlaşılmış olup,

açılan davanın TTK'da sayılan mutlak ve nispi ticari dava niteliği bulunmamaktadır.... davanın taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davası olduğu ve bu davalarda Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşıldığından Tüketici istekleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğan uyuşmazlıklara ilişkin davalarda Tüketici Mahkemesi görevli olup mahkememiz görevli olmadığından davanın görev dava şartı yokluğundan usulden reddine" şeklinde karar verilmiştir.

Verilen karara karşı davalılar vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Davalılar vekili istinaf dilekçesinde; uyuşmazlığın havayolu taşıma işinden kaynaklanması sebebiyle ticaret mahkemelerinin görev alanına girdiğini, bu durumda verilen görevsizlik kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İstinaf sebepleri ile bağlı kalınarak yapılan incelemede. Dava, davacının uçak yolculuğu sırasında uçakta bulunan bir yolcu tarafından saldırıya uğraması sonucu davalı hava yolu şirketinin kusuruna dayalı olarak açılan manevi tazminat davasıdır.

28.05.2014 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 6502 sayılı Yasa'nın 3/k maddesinde "Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi" tüketici, 3/ı maddesinde ise "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" tüketici işlemi olarak tanımlanmıştır.

Aynı Yasa'nın 73/1. maddesinde tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiş, 83/2. maddesinde ise taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve 6502 sayılı Yasa'nın görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasının engelleyemeyeceğine değinilmiştir.

HMK'nın 1. maddesinde ise görev hususunun kamu düzenine ilişkin olduğu, mahkemece yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği düzenlenmiştir. Açıklanan nedenlerle. İlk Derece Mahkemesince davacının ticari ve mesleki amaçla seyahat edip etmediği araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye karar tesisi isabetsiz olup davalılar vekilinin bu yöne değinen istinaf başvurusu yerindedir.

(Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/13765 Esas - 2018/4635 Karar sayılı emsal ilamı ) Buna göre; davalılar vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın esası ve diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin hükmün HMK' nın 353/1-a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve zikredilen eksiklikler tamamlanıp yeniden hüküm kurulmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.