İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2023/4448 K.2024/195

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla HMK' nın 353.maddesi gereğince dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. 28.02.2020 tarihinde Bahçelievler ilçesi, ... Mahallesi, ... Sk. No:.. adresinde, 04.01.2020 tarihinde Büyükçekmece ilçesi, ... Mahallesi, ... Sk., No:.. adresinde, 10.01.2020 tarihinde Bahçelievler ilçesi, ... Mahallesi, ... Sk. Adresinde, 25.01.2020 tarihinde Silivri ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokak adresinde, 18.01.2020 tarihinde Avcılar ilçesi, ... Mahallesi, ... Sk.No:... adresinde, 17.01.2020 tarihinde Fatih ilçesi, ... Mahallesi, ...

Caddesi No:... adresinde, davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından yapılan çalışmalar sırasında davacı şirketin alt yapı tesislerine hasar verildiğiNİ, davacı şirket personelince arızaların giderilmesi ve enerji verilmesine müteakip hasara maruz kalan tesislerin onarımı için kullanılan malzeme ve işçilik gibi bedelleri için;28.02.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ...

E. Sayılı dosya için 1830,33 TL. (asıl alacak) 25/09/2020 takip tarihine kadar 94,78 TL. faiz olmak üzere 1925,11 TL. üzerinden,04.01.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...lcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosya için 2170,22 TL. (asıl alacak) 24/09/2020 takip tarihine kadar 141,27 TL. faiz olmak üzere 2311,49 TL. 10.01.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ...E.

Sayılı dosya için 3321,07 TL. (asıl alacak) 24/09/2020 takip tarihine kadar 211,27 TL. faiz olmak üzere 3532,34 TL. 25.01.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosya için 1961,13 TL. (asıl alacak) 24/09/2020 takip tarihine kadar 117,51 TL. faiz olmak üzere 2078,64 TL. üzerinden,18.01.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ...

Sayılı dosya için 2173,35 TL. (asıl alacak) 24/09/2020 takip tarihine kadar 133,97 TL. faiz olmak üzere 2307,32 TL. üzerinden 17.01.2020 tarihli hasar bakımından, İstanbul ...İcra Müdürlüğü ...

E. Sayılı dosya için 9309,63 TL. (asıl alacak) 24/09/2020 takip tarihine kadar 576,18 TL. faiz olmak üzere 9885,81 TL. üzerinden takipler başlatıldığını, davalıya ödeme emri gönderildiğini, davalı tarafça borca ve icra takibine itiraz edilmesi akabinde takibin durduğunu, borçlunun borca itiraz ederek takibi durdurmuş ise de itirazının haksız ve dayanaksız olduğunu, tüm bu sebeplerle davanın kabulü ile davalı tarafından takip dosyalarına yapmış olduğu haksız itirazın reddine, davalı aleyhine hükmolunacak meblağın %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde.

Davanın usulden reddi ve tefrik edilmesi gerektiğini, yüklenicilerin birbirinden farklı olduklarını, zarar ve ziyadan yüklenicilerin sorumlu olduğunu, kabloların davacı tarafça yasanın emredici hükmüne uygun şekilde kabloların döşenmediğini, dava konusu hasarın gerçekten verildiği kabul edilecek olunsa dahi, müvekkil idare ile müteahhit firmalar arasında eser sözleşmesi yapılmış olduğunu, davanın idare yüklenicisi firmalara ihbarını talep ettiklerini, hizmet kusuruna dayalı olarak açılan davada, idarelerinin dava konusu zararı ödemekle tutulabilmesi için zararın varlığının yeterli olmadığını,

bu zararın idareye atfi kabil ve isnadının mümkün olmasının zararla idari eylem veya işlem arasında illiyet bağının bulunmasının şartının bir arada olması gerektiğini, davacının söz konusu hasarın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu ve yasanın emredici hükmüne rağmen mevut tesisatını yasada belirlenen şekilde döşemediği, bu sebeple zaman zaman tesisatlarına zarar verilmesine kendi eylem veya kusurunun sebep olduğunu, tüm bu sebeplerle belirterek davanın reddini, davanın idare yüklenicisi firmalara ihbarını talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince; "...Davacı ile davalı şirket arasında TTK 16/1 maddesi anlamında, sözleşmeye dayalı bir ilişki bulunmadığı, davanın, davalı idare tarafından altyapı çalışmaları sırasında, davacı şirkete ait tesislere verilen zararın tazmini amacıyla açıldığı, davalının sorumluluğunun asıl kaynağının, kamu hizmeti yürütülmesi esnasında verilen zarardan doğduğu,

...'nin kuruluş amacı verdiği kamusal hizmet düşünüldüğünde tacir olarak nitelendirilemeyeceği, kamu hizmeti yürüten idarenin bu hizmeti yürüttüğü sırada verdiği zararın tazmini istemiyle açılan dava, kamu hizmetinin yöntemine ve hukuka uygun olarak yürütülüp yürütülmediğinin, bu hizmetin yürütülmesinde hizmet kusuru veya başka sebeple idarenin sorumluluğu bulunup bulunmadığının tespitini gerekeceği, davanın ise itirazın iptali davası olarak değil "Tam Yargı" davası olarak görülmesi gerektiği, ancak tam yargı davalarını görme yetkisinin adli yargı değil idari yargıya ait olduğu,

HMK 114/1-b maddesine göre "yargı yolunun caiz olması" dava şartının mevcut olmadığı, ayrıca, Uyuşmazlık Mahkemesinin 05/04/2021 tarih, 2021/28 esas, 2021/144 karar sayılı, 29/11/2021 tarih, 2021/602 esas, 2021/612 karar sayılı, 27/12/2021 tarih, 2021/608 esas, 2021/680 karar sayılı yakın tarihli ilamları ile mahkememizde görülen dava ile aynı taraf ve nitelikte bulunan davalarda içtihat değişikliğine gidildiği, her ne kadar Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının incelenen dosyalar ile sınırlı olduğu,

doğrudan doğruya mahkememiz dosyasını etkilemeyeceği söylenebilirse de, yargı kararları arasında birliğin sağlanması ve hukuki güvenlik ilkesinin tesisi anlamında, Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının mahkememizce kabul edilebileceği kanaatine varılarak, davanın yargı yolu dava şartı yokluğundan HMK.114/1-b ve 115/2. maddeleri gereğince usulden reddine ..." karar verilmiştir. Verilen karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde. Davanın adli yargıda görülmesi gerektiğini ve verilen kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi gereğince istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava. Haksız fiile dayalı zararın tazmini için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir. Davalı kamu kurumu olup kamu hizmeti niteliğindeki çalışmalarını özel hukuk kuralları kapsamında yapmaktadır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 16'ya göre; kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlarının dahi tacir sayılacakları belirtilmiştir. 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünün Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunda, ...

Genel Müdürlüğü'nün genel kurul, yönetim kurulu ve genel müdürlük ile yönetileceği, denetçileri vasıtasıyla denetleneceği, yıllık çalışma ve yatırımlarının bilançolarda belirlenerek genel kurulun onayına sunulacağı ve bütçesinin kamu iktisadi teşebbüslerinde uygulanan bütçe formülünde düzenleneceği belirtilmiştir.

Bu kapsamda İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü'nün de 2560 sayılı Kanun kapsamında bir kamu kurumu olduğu ve kamu hizmeti yaptığı ancak, çalışmalarının özel hukuk hükümlerine bağlı bulunduğu ve tacir sıfatını taşıdığı kabul edilmelidir. Davalının haksız eylem teşkil eden faaliyetinden kaynaklanan bu uyuşmazlığın da yerleşik yargısal uygulamalarda görüldüğü gibi, adli yargı yerinde çözümlenmesi gerekir (HGK’nın 21/09/1983 gün ve 1980/11-2721.

1983/823 ile 29/11/1995 gün ve 1995/11-647. 1995/1043 sayılı kararları). Mahkemece açıklanan olgular gözetilerek, işin esası incelenip varılacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan yazılı gerekçe ile yargı yoluna ilişkin dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun değildir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın esası ve diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/4. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.