İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2019/2549 K.2021/1413

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Sigorta AŞ'ye Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı dava dışı ...'in yönetimindeki ... plakalı aracın müvekkiline ait ... plakalı araca çarparak hasar görmesine neden olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin dava ve talep hakkı saklı olmak koşuluyla 500,00 TL değer kaybı tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; araçta oluşan 3.250,00 TL değer kaybı tazminatının davacıya 29/12/2016 günü ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. İlk derece mahkemesince; davanın kabulüne, 8.750,00 TL değer kaybı tazminatının davalıdan tahsiline hükmolunmuştur.

Bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili dilekçesinde özetle; denetime ve ZMSS Genel Şartlarına uygun olmayan bilirkişi raporuyla tespit edilen değer kaybı tutarı üzerinden kurulan hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu, aracın rayiç değeri üzerinden %10 baz değer kaybı biçimindeki hesaplamanın mevzuatımızda bulunmadığını, her halükarda ıslaha konu edilen rakam için ancak ıslah tarihinden itibaren faiz istenebileceğini belirterek ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355’inci maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.

Bilirkişi raporunda herhangi bir ölçüte yer verilmeksizin davaya konu aracın piyasadaki ikincil el değerinin 120.000,00 TL olduğunu, değer kaybının ise %10'u oranında 12.000,00 TL olacağı bildirilmiş, mahkemece davacı vekilinin dava tarihinden önce sigorta şirketince yapılan ödemeyi düşerek talep sonucunu 8.750,00 TL'ye yükselttiği gerekçesiyle, 8.750,00 TL değer kaybına hükmolunmuştur.

Makine mühendisi bilirkişi tarafından sunulan raporda, otomobilde meydana gelen değer kaybının hangi ölçüte göre hesaplandığı belli değildir.

Yargıtay'ın süreklilik kazanan kararlarında vurgulandığı gibi, davaya konu otomobilin değer kaybının; aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir.

Buna göre aynı bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle ve yetersiz gerekçe ile araç değer kaybına karar verilmesi doğru olmamıştır. Kabul ve uygulamaya göre ise: Olayda uyuşmazlık, haksız eylemden kaynaklanmaktadır.

Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Dolayısıyla zarar gören, haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir. O halde, haksız fiil faili veya işleten yönünden, maddi tazminata ilişkin faiz başlangıcının kaza tarihinden itibaren olması gerekir.

Kazaya karışan ve davacının zarara uğramasına neden olan aracın ZMSS poliçesini akdeden taraflardan olan davalı ... Sigorta AŞ yönünden ise.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 99/1'inci maddesi ile ZMSS poliçesinin akdedildiği tarihte yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının, tazminatın ve giderlerin ödenmesine ilişkin B.2'inci maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır.

Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt tarihinden itibaren faizden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Bununla birlikte sigorta şirketine başvurulmadan dava açılması veya icra takibi başlatılması halinde de bu tarihlerde temerrüt gerçekleşir. Alacağı doğuran sebebin esasen haksız eylemden kaynaklanmış olmasına göre, ıslah ile istenilen tazminat için de, aynı tarihten itibaren temerrüt faizi uygulanması gerekir.

Zira, davalı sigorta şirketi ile davacı arasındaki hukuki ilişki sözleşme ilişkisi değildir. Borcun nedeni haksız eylemdir. Bu itibarla, sigorta şirketlerine başvuru yapılması veya dava açılmasıyla; kaza, davalı sigorta şirketlerine ihbar edilmiş olacağından, anılan hükümlerde öngörülen koşullar yerine getirilmiş olacaktır. Dosya kapsamından, dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığına dair kanıt bulunmamaktadır.

Bu itibarla en erken dava tarihinde temerrüde düşürüldüğünün kabul edilmesi gereken davalı ... Sigorta AŞ'nin dava tarihinden itibaren faizden sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmadığından, adı geçen davalı vekilinin dilekçesinde ileri sürdüğü faizin başlangıç tarihine yönelik istinaf nedenleri isabetli değildir.