İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2021/1426 K.2024/989

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde, 25/04/2018 tarihinde davacı şirkete kasko sigortalı ... plakalı araca İstanbul 3. Havalimanı şantiyesi taş ocağından çıktığı sırada davalıların işleteni olduğu 06-398 kapı numaralı aracın çarpması sonucu hasara uğradığı, davacı tarafından sigortalılarına 15.521 TL'nin ödendiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 15.521 TL'sinin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur. İlk derece mahkemesince; davanın kabulü ile, 15.521 TL'nin 13/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Davalılar vekili, dava konusu kazada aracın ...

Sigorta AŞ'nin ZMSS ile sigortalandığından, davalı şirketlere tazminat istemiyle husumet yöneltilemeyeceğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı şirketlerin davaya konu hadisenin meydana gelmesinde hiçbir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, davalı şirketler ile dava konusu hadise arasındaki illiyet bağı bulunmadığını, araç ile takip mesafesini korumayan sürücünün kusurlu olduğunu belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Dava, kasko poliçesi kapsamında güvence altına alınan riziko bedelini sigortalısına ödeyen davacının rücuen tazminat istemlidir.

Davacı sigorta şirketi nezdinde kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araca, kaza tarihi olan 25/04/2018 tarihinde davalı ticari şirketlere kiralanan ... kapı nolu aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiği, kasko poliçe kapsamında ödenen bedelin tahsili için davalı ticari işletmelere açıldığı anlaşılmıştır.

Davalılar vekili, cevap ve istinaf dilekçelerinde aracın ZMSS ve kasko poliçesi bulunduğunu, bu nedenle davacı kasko sigortacısının yaptığı ödemeyi öncelikle ZMS sigortacısından talep etmesi gerektiğini belirtmiştir. Davacının rücu talebine dayanak olan trafik kazasının meydana geldiği tarih 25/04/2018; davacının sigortalısına ödeme yaparak onun haklarına halef olduğu ve dolayısıyla rücu hakkının doğduğu tarih de 13/06/2018'dir.

Bu durumda yürürlük tarihi 01/04/2013 olan 2013 Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.4.4.3 maddesinin somut olayda uygulanması gerekmektedir. (Yargıtay 17. HD 2015/9080 E. 2016/3878 K. Sayılı kararı) Mahkemece, davacının rücu hakkının doğumuna yol açan kaza tarihi ve sigortalısına ödeme yaparak rücu hakkını kazandığı 2018 yılında geçerli olan KSGŞ'nın B.4.4.3 maddesindeki düzenlemenin "Sigorta şirketi ödediği tazminat tutarınca sigortalıya halef olur.

Sigorta şirketi ödediği tutar için rücu talebini, sigorta limitleri dahilinde, öncelikle ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yöneltir. Sigorta şirketi ilgiliye karşı sahip olduğu rücu hakkını ilgili risk için sigorta teminatının bulunmadığı durumda kullanabilir. ..." şeklinde olduğu, davalı araç işleteni ve sürücüsüne karşı da davacının rücu hakkının öncelikle ilgili risk için teminat sunan sigorta şirketine yöneltmesi gerektiği gözetilmesi gerekmektedir.

HMK’nin “dava şartlarını” düzenleyen 114/2. maddesinde yer alan "Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." hükmü kapsamında KSGŞ'nın B.4.4.3 özel bir dava şartıdır. Dava şartları, davanın esası hakkındaki yargılamanın devamı için gerekli olan şartlar olup davanın açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır.

HMK'nin 115/2. maddesi uyarınca mahkeme dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder.

KSGŞ'nın B.4.4.3 maddesi ile getirilen ZMSS'ne başvuru koşulu da mahiyeti itibariyle eksik evrakın tamamlanması ya da dava tarihinden sonra başvuru yapılması suretiyle her zaman giderilmesi mümkün olduğundan usul ekonomisi ilkesi gereğince tamamlanabilir bir dava şartı niteliğinde olduğunun kabulü gerekir.

O halde Mahkemece öncelikle zarara sebebiyet verdiği iddia olunan aracın ZMS sigortasının bulunup bulunmadığı saptanıp bulunduğunun anlaşılması halinde davacıya KSGŞ'nin B.4.4.3 maddesi gereğince, risk için teminat sunan sigorta şirketine (ZMSS) başvuru için uygun bir süre verilmeli, ilgili sigortacının (ZMSS) teminat limitinin, davacının yaptığı ödemenin altında kalması halinde, teminat limitini aşan kısım bakımından davalıların sorumluluğu tartışılarak sonucuna göre karar verilmelidir.

27/06/2024