İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi E.2023/2067 K.2024/1254

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 01/07/2022 tarihinde, davalıların ZMS Sigortacısı, maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araçtan yola sızan yağ sebebiyle davacı ...'in kullandığı ... plakalı aracın yoldan çıkıp taklalar atarak savrulduğunu, kaza sonucu davacıların yaralandığını, kaza tespit tutanağında davalı sürücünün meydana gelen kazada %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik,

her bir davacı için ayrı ayrı 100 TL maddi tazminatın tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili (davalı sigorta şirketi yönünden sigorta limitleri aşılmamak ve maddi tazminatla sınırlı kalmak kaydıyla) ile her iki davacı için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile yargılamanın son aşamasında zarar ve kapsamı belli olduktan sonra (peşin harcı yatırılarak) talep edilecek manevi tazminata olay tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılar ...

AŞ ve ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar ... AŞ ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; görev, yetki ve zamanaşımı itirazında bulunmuş, manevi tazminat davasının belirsiz alacak davası şeklinde açılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir. Davalı ...

Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; görev, yetki ve zamanaşımı itirazında bulunmuş, manevi tazminat davasının belirsiz alacak davası şeklinde açılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince.

"Davacı ...'in davalılar aleyhine açtığı maddi tazminat davasının açılmamış sayılmasına, davacı ...'in davalılar aleyhine açtığı manevi tazminat davasının açılmamış sayılmasına, davacı ...'in davalılar aleyhine açtığı maddi tazminat davasının açılmamış sayılmasına, davacı ...'in davalılar aleyhine açtığı manevi tazminat davasının açılmamış sayılmasına" karar verilmiştir.

Karara karşı istinaf başvurusunda bulunan davacılar vekili dilekçesinde özetle; müvekkilleri için 100'er TL maddi tazminat taleplerinin olduğunu, dolayısıyla talep sonucunun açık olduğunu, 15/06/2023 tarihli duruşma zaptında dosyanın ATK'ya gönderilmesini talep ettiklerini, buradan anlaşıldığı üzere dosyadaki maluliyetin geçici iş göremezlik mi yoksa kalıcı iş göremezlik mi olduğunun dahi belli olmadığını, kaldı ki mahkemece ön inceleme duruşması yapılmadığını, taraflara dava konusu, sulh olup olunmayacağı hususunun tekrar sorulmadığını ve hak kaybına uğramalarına sebebiyet verildiğini, hakimin davayı aydınlatma ödevini yerine getirmediğini,

bu aşamada açılmış bir manevi tazminat davası olmadığını, zarar ve sorumluluk kapsamı belli olduktan sonra gerekli başvuru ve peşin harç yatırılmak suretiyle açıklanacağını, manevi tazminat yönünden halen açılmış bir dava yokken davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin hukuki bir gerekçesi olmadığını, mahkemenin ısrarla manevi tazminat tutarının belirlenmesini istemesinin yasal dayanağı bulunmadığını, mahkemenin tensip ara kararının dosya kapsamına uygun olmaması ve buna dayanarak verilen hükmün maluliyetin kalıcı mı geçici mi olduğunun bu aşamada bilinmesinin mümkün olmaması ve ancak yapılacak yargılamada tespit edilecek olması,

manevi tazminat açısından ise henüz açılmış bir dava olmaması nedeniyle verilen kararın açıkça anayasal hakları olan hak arama özgürlüğünün ihlali olduğunu, hatalı karara dayanılarak verilen vekalet ücretlerinin tamamına ve yargılama giderlerine itiraz ettiklerini, özellikle hiçbir değer belirtmedikleri manevi tazminat talepleri yönünden maktu vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

6100 sayılı HMK'nin 355. maddesi kapsamında istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda: Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

HMK'nin 107. maddesinde "Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkansız olduğu hallerde alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar yada değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir.

Aksi takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp karara bağlanır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut davada, davacı vekili dava dilekçesinin talep sonucu bölümünde, davacı ... için HMK'nın 107. maddesine göre fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve ıslahla artırılmak kaydı ile şimdilik 100 TL maddi tazminat; davacı ... için HMK'nin 107. maddesine göre fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve ıslahla artırılmak kaydı ile şimdilik 100 TL maddi tazminat ile her iki davacı için saklı tutmuş oldukları manevi tazminat miktarının yargılamanın son aşamasında zarar ve kapsamı belli olduktan sonra başvuru ve peşin harcının yatırılacağını belirterek manevi tazminat talep etmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; davanın açıldığı tarih itibarıyla davacıların trafik kazası nedeniyle uğradıkları bedensel yaralanmadan kaynaklanan maddi zararlarını tam ve kesin olarak bilmelerine olanak bulunmamaktadır.

Bu itibarla dava dilekçesinde iddia ve talep sonucunun ileri sürülüş biçimine göre belirsiz alacak davası niteliğinde açılan maddi tazminat davasında tarafların ileri sürdüğü kanıtlar toplanıp davacıların trafik kazasında uğradığı bedensel yaralanmadan kaynaklanan zararları belirlenip maddi tazminat talepleri yönünden, davacılara HMK'nin 107/2. maddesi uyarınca iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu taleplerini arttırma olanağı tanınarak, oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, davacıların maddi tazminat davalarının açılmamış sayılmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

Manevi tazminat davası yönünden ise manevi tazminatın bölünemezliği kuralına aykırı bir biçimde kısmi dava veya belirsiz alacak davası olarak açılamayacağından dava dilekçesinde bu istem yönünden miktar belirtilmesi zorunludur.Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde davacıların manevi tazminat istemleri yönünden miktar belirtilmediği, manevi tazminata ilişkin usule uygun olarak harcı ödenerek açılmış bir dava bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru olmamıştır.