İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2020/1809 K.2023/1168

Taraflar arasındaki İtirazın İptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı davalı ile aralarındaki ticari ilişkiden dolayı 22.09.2017 tarihli 6.242,20 TL tutarında fatura düzenlendiğini, davacı birçok kez davalıdan borcunu ödemesini sözlü olarak istediğini ancak davalının ödeme yapmadığını, davalı borcunu ödememesi üzerine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, başlatılan icra takibine borçlu tarafın 27.11.2017 tarihinde davacıya hiçbir borcu olmadığını iddia ederek borca ve ferilerine haksız olarak itiraz ettiğini ve iş bu itiraz üzerine takip durduğunu, davalı taraf, kötü niyetli olarak borcu ödememek için takibe itiraz ettiğinden bu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu beyan ederek davalının haksız ve hukuka aykırı olarak İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile icra takibinin devamına, haksız yere borcunu inkar eden davalı borçlunun inkar nedeni ile %20' den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı şirket tarafından faturada belirtilen malın sipariş verilmesi ve teslim alınması söz konusu olmadığından, davacı tarafından imzası davalı şirket tarafından kabul edilmiş bir sözleşme, fatura konusu malın davalı şirket yetkilisi veya çalışanına teslim edildiğine dair herhangi bir belge dosyaya sunulamadığını, davacının öncelikle faturadaki mal ile ilgili taraflar arasındaki ticari ilişkiyi ispat etmesi gerektiğini, davalı şirket söz konusu faturadan karşı tarafın başlatmış olduğu icra takibinde ödeme emrinin kendisine tebliğ edilmesi sonucunda öğrendiğini ve akabinde takibe itiraz ettiğini,

davacı yanın davalı şirketin bilgisi ve onayı olmaksızın düzenlemiş olduğu faturayı, itiraz edilmediği gerekçesiyle ticari defter ve kayıtlarına kaydetmesinin ve borcun ödenmesi için davalı şirketten sözlü talepte bulunduğunu iddia etmesinin hukuki açıdan davalı şirket tarafından bir geçerliliği olmadığını, davacı tarafın, kendiliğinden 22.09.2017 tarih ve ... seri nolu 6.242,20 TL bedelli ve 14.11.2017 tarihli ... seri nolu 6.242,20 TL bedelli iki adet fatura kestiğini,

davacının aynı maldan iki tane satın alınmış gibi fatura düzenlemek suretiyle 22.09.2017 tarih ve ... seri nolu 6.240,20 TL tutarındaki faturayla ilgili İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında,14.11.2017 tarih ve ... seri nolu 6.240,20 TL tutarındaki faturayla ilgili olarak da İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında haksız ve kötüniyetli olarak takip başlattığını, taraflar arasında fatura konusu malla ilgili ticari bir ilişki olduğunu ve malın teslim edildiğini ortaya koyan davalı şirket yetkilisi veya çalışanı tarafından imzalanmış teslim irsaliyesi veya teslime dair herhangi bir yazılı delil olmadığını ve davalı şirketin ticari kayıtlarının incelenmesi neticesinde de faturaların davalı şirket kayıtlarında yer almadığının açıkça tespit edileceğini,

davacının öncelikle taraflar arasındaki ticari ilişkiyi ve malın teslim edildiğini yazılı delille ispat etmesi gerektiğini beyan ederek davacının haksız ve hukuka aykırı olarak açmış olduğu davanın reddi ile davacının takip miktarının %20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...taraflar arasındaki ihtilaf davacı yanın, 16.11.2017 tarihinde davalı borçlu aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile: 22.09.2017 tarihli ... no.lu 6.242,20 TL tutarlı fatura alacağı için icra takibi başlatması karşısında, davalı yanın takibe itiraz etmesi üzerine çıkmış bulunmaktadır.

Dosya incelenmesinde, davacı şirket tarafından davalı tarafa 22.09.2017 tarihli ... no.lu 6.242,00 TL tutarlı fatura düzenlenmiş olduğu görülmüştür. Adına fatura düzenlenen kişinin fatura düzenleyene borçlu sayılabilmesi için düzenlenen faturayı tebliğ aldığı tarihten itibaren 8 gün İçinde fatura ve münderecatına itiraz etmemiş olması ve/veya faturayı düzenleyen tarafından faturanın ihtiva ettiği mal veya hizmetin karşı tarafa ifasının tesliminin yapıldığını ispatlamalıdır.

Davacı yana ait incelenen 2017 yılına ait işletme defterlerinde, davalı ... Tic. Ltd. Şti. ile aralarında bir ticari ilişkinin mevcut olduğu, davaya konu davacı yan tarafından davalı yana düzenlenen 22,09.2017 tarihli ... no.lu 6.242,00 TL tutarlı faturanın davacı yan 2017 yılı İşletme defterinin gelir bölümünün 11 sayfasında kayıtlı olduğu tespit edilmiştir.

Davalı defterlerini, 6102 sayılı TTK.m.64/3, VUK, M 182 uyarınca tutulması zorunlu olan 2017 yılı Yevmiye, Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin açılış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, 2017 yılı yevmiye defterinin kapanış tasdikinin süresinde yaptırıldığı, bu itibarla HMK 222 md. ve 6102 sayılı TTK 64/3 md. gereğince mevcut haliyle davalının 2017 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu kanaatine varılmıştır.

Davalı yana ait incelenen 2017 yılına ait ticari defterlerinde, davacı ile aralarında bir ticari ilişkinin mevcut olduğu, davacı yan ile olan ticari ilişkisini ...no.lu Satıcılar alt hesap kodunda takip etmekte olup, davalı yanın davacı yana cari hesap olarak 31.12.2017 tarihi itibariyle 8.373,27 TL borçlu olduğu tespit edilmiştir.

Davacının tarafından davalı adına tanzim edilen mübrez İrsaliyeli faturanın açık fatura (bedeli tahsil edilmemiş) şeklinde usulüne uygun olarak tanzim edildiği, faturada teslim alan kısmında isim ve imzaların olmadığı tespit edilmiştir. Söz konusu irsaliyede teslim alan kısmında İsim ve İmzanın bulunmaması nedeniyle, davacının dava konusu fatura İçeriği araç parçalarını davalıya teslim ettiğini ispat için yeterli delil niteliğinin bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Bu nedenle kanıtlanamayan davanın reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Mahkeme tarafından yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan dosyaya sunulan hiçbir delil incelenmeden hüküm kurulduğunu, davalı tarafa ait ticari defterlerin incelenmesi sonucu davalının, müvekkiline cari hesaptan kaynaklanan 8.373,27 TL borcu olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle irsaliyeli faturada teslim alanın imzasının veya kaşesinin bulunmaması irsaliyeli faturanın hiç düzenlenmemiş olduğu anlamına gelmediğini, Mahkeme tarafından yemin delili hatırlatılmadan ve tanıklarının dinlenilmeden eksik inceleme ile hatalı hüküm tesis edildiğini, Mahkemenin eksik incelemeye dayalı hukuka aykırı kararın kaldırılmasına,

yapılacak inceleme neticesinde davanın kabulüne karar verilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, faturaya dayalı alacak istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, icra takibine dayanak faturaya konu malların teslim edilip edilmediği noktasındadır Davacı takip alacaklısı tarafından, davalı takip borçlusu hakkında, İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasında, "fatura" sebebine dayalı olarak 6.242,20 TL asıl alacağın tahsili istemiyle 16.11.2017 tarihinde ilamsız icra takibi başlatılmış, itiraz üzerine takip durmuştur. Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.

Davalı tarafça, taraflar arasında ticari bir ilişki olmadığı , malın teslim edildiğini ortaya koyan davalı şirket yetkilisi veya çalışanı tarafından imzalanmış teslim irsaliyesi veya teslime dair herhangi bir yazılı delil olmadığı, davalı şirketin ticari kayıtlarının incelenmesi neticesinde de faturaların davalı şirket kayıtlarında yer almadığının tespit edileceği savunulmuştur. Mahkemece uyuşmazlığın çözümü için tarafların ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiştir.

Taraf defterleri üzerinde yapılan incelemede davacının 2017 yılı işletme defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, icra takibine dayanak 22.09.2017 tarihli ... nolu 6.242,00 TL tutarlı faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olduğu; davalının 2017 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davalının cari hesap olarak 31.12.2017 tarihi itibariyle 8.373,27 TL borçlu olduğu, 22.09.2017 tarihli ... no.lu 6.242,00 TL tutarlı irsaliyeli faturanın açık fatura (bedeli tahsil edilmemiş) şeklinde tanzim edildiği, faturada malları teslim alan kısmında isim ve imzaların olmadığı tespit edilmiştir.

Somut olayda taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkiyi, malların alıcı olan davalıya teslim edildiğini ve faturanın da bu akdi ilişki nedeni ile düzenlendiğini ispat yükü davacı tarafa aittir.

Tarafların ticari defter kayıtlarında ticari ilişkinin bulunduğu gözetildiğinde davacı bu ilişki çerçevesinde dava ve takip konusu fatura ile davalıya mal satıp teslim ettiğine yönelik iddiasını uyuşmazlığın miktarına göre 6100 sayılı HMK’nın 200. maddesi uyarınca yazılı delille kanıtlamalıdır.

Bu nedenle davacı vekilinin, tanıklarını dinlenilmeden mahkemece karar verildiğine yönelik istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.Dosyaya sunulan irsaliye suretindeki teslim eden ve alan kısımları isimsiz ve imzasız olup, tek başına davacının ticari defterleri de dayanak belgelerle doğrulanmadığından davacının davalı ile ilgili iddiaları ve mal teslimi konusunda ispata yeterli değildir.

İtirazın iptali davası takibe sıkı sıkıya bağlı olup, sadece takip konusunun tarafları ve takip konusu borca özgü olarak açılabileceğinden davaya konu icra takibinin konusunun 6.242,20 TL tutarlı fatura olduğu gözetildiğinde davalının, davacıya cari hesaptan kaynaklanan 8.373,27 TL borcu olduğunun tespit edilmesi, davaya ve icra takibe konu fatura nedeniyle davalının borçlu olduğunu göstermez.

İspat yükü üzerinde olan davacı tarafça yazılı bir belge sunulmamakla birlikte davacı dava dilekçesi ekinde sunduğu delil dilekçesinde yemin deliline dayanmıştır. Yemin , davacının iddiasını ispata elverişli ve kesin delil niteliğinde olduğundan davacıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru olmamıştır.HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, Mahkemece eksik inceleme ile davanın sonuçlandırılması isabetli görülmemiş ve bu nedenle davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.