İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/11 K.2021/41

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati haciz talep eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

Alacaklı vekili; harç tarihli dilekçesi ile, borçluların vermiş olduğu 1.250.000,00-TL bedelli çekin karşılığının olmadığını, borcun ödenmediğini belirterek borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini, masraf ve ücreti vekaletin karşı taraflara yükletilmesini bilvekale talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; ihtiyati haciz talebinin talep konusu alacak miktarı olan 1.250.000,00-TL'nin %15'i oranında teminat karşılığında kabulüne karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Ve ... vekili 18/08/2020 tarihli dilekçesinde özetle; İhtiyati haciz istemi yetkili olmayan Mahkemeden talep edildiğini, ihtiyati hacze konu çekte keşide yeri “İZMİR” olarak belirlendiğini, Müvekkilin ... Ltd.şti.’nin adresi “... Mah. ... Bulv. No: ... Bayraklı İZMİR” ve Müvekkil ...’un belirtilen adresi “LANSING / AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ” olduğunu, müvekkillerinin adresleri hiçbir zaman İstanbul Mahkemeleri yetkisinde olmadığını, bu nedenle ihtiyati haciz isteminin İstanbul Mahkemelerinden talep edilmesinde hiçbir hukuki yarar bulunmadığını, yetkisiz mahkemece verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını ve dosyanın yetkili olan İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini talep etmişlerdir.

EK KARAR

Mahkemece; ihtiyati hacze itirazın kabulüne, aleyhine ihtiyati haciz talep eden borçlunun ikametgahı, muhatap bankanın şubesi ve çekin keşide edildiği yerin İzmir olduğu, ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili mahkemenin de İzmir mahkemeleri olduğu gerekçesiyle 05/08/2020 tarihli 2020/404 esas sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran ihtiyati haciz talep eden vekili. İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/404 Değişik İş sayılı dosyasında, hükmedilen ihtiyati haciz kararı üzerine, İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile borçlular ... Ltd.

Şti. ile ... hakkında icra takibi başlattıklarını, borçluların verilen ihtiyati haciz kararına yetkisiz mahkemece hükmedildiğini, yetkili mahkemenin takip konusu çekin keşide yeri olan İzmir Mahkemeleri olduğunu ileri sürerek yetki itirazında bulunduklarını, Mahkemenin yetki itirazını kabulüne ve ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verdiğini, ancak takip konusu çekin keşide yerinin İzmir olarak düzenlenmesine rağmen; çekin, muhatap bankaya İstanbul’da ibraz edilip karşılıksız olduğunun anlaşıldığını, çekin, muhatap bankaya ibraz edildiğinden;

borcun, TBK m. 89 uyarınca aranılacak borç durumundan götürülecek borç haline geldiğini, bu konuda Yargıtay uygulamasının istikrarlı bir biçimde çekin ibraz yerinin yetkili hale geldiği doğrultusunda olduğunu, bu nedenle Mahkemece verilen kararın hukuka aykırı olduğunu ve kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkin ek kakarın kaldırılması istemineilişkindir. İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz kararına borçlular vekilince yapılan itiraz kabul edilerek ihtiyati haciz kararı kaldırılmış,bu ek karara karşı alacaklı vekil istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İİK'nın 265.

Maddesi uyarınca; borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; ....haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir...Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.

İİK.'nun 258'nci maddesi hükmü uyarınca ihtiyati hacze aynı Kanun'un 50. maddesine göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir.HMK 10. maddesi hükmü uyarınca sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir. Çekten kaynaklanan borç aranılacak borçlardandır.

İhtiyati haciz isteminde akdin ifa yeri olan borçlunun yerleşim yeri ve ödeme yerinin bağlı bulunduğu yer mahkemeleri yetkilidir .Buna göre çeke dayalı ihtiyatı haciz talebinde çekin keşide yeri,keşidecinin yerleşim yeri ve muhatap bankanın bulunduğu yer mahkemeleri yetkilidir.

Ancak muhatap bankaya ibraz edilen ve karşılıksız kalan çeke dayalı borç, bu şekilde aranması tüketildikten sonra götürülecek borç niteliği kazanacak olup bu durumda ihtiyati haciz talebinde 6098 sayılı TBK’nın 89. maddesinde belirtilen alacaklının yerleşim yeri mahkemeleri de yetkili hale gelecektir. (Y11 H.D 2016/8892 E., 2016/7362 K..

2017/2488 E., 2017/4324 K.) İhtiyati hacze konu lehdarı ihtiyati haciz talep eden şirket , keşideci ve avalıstinin aleyhine ihtiyati haciz istenen borçlular olan 1.250.000 TL bedelli çekin keşide yeri , muhatap bankanın bulunduğu ve keşidecinin yerleşim yeri İzmir,ihtiyati haciz talep eden alacaklının yerleşim yerinin İstanbul oldugu görülmüştür.

İhtiyati haczin dayanağı çek bankaya süresinde ibraz edilmiş ve karşılıksız işlemi görmüş olup böylece götürülecek borç haline gelen alacak yönünden alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de ihtiyati haciz talebinde TBK 89 maddesi uyarınca yetkili hale gelmiştir.

Bu durumda mahkemece alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili hale geldiği gözetilerek ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesi gerekirken mahkemece yanılgılı değerlendirme ile itirazın kabulüne karar verilmesi doğru bulunmamıştır.

Bununla birlikte dosyada yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus bulunmadığından, ihtiyatı haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353(1)b-2 uyarınca ihtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ilişkin kararını kaldırılmasına ve ihtiyati hacze yönelik itirazın reddine karar verilmiştir.