İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/1345 K.2024/1696

Taraflar arasındaki Tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin maliki olduğu ... plakalı araç sürücüsü ...’nın 17/02/2018 tarihinde ...

Hastanesine tedavi amaçlı gittiğinde aracını hastanenin otoparkındaki valeye teslim ettiğini, çıkış yapmak için tekrar otoparka geldiğinde aracın sağ ön çamurluk ve kapı bölgesinde hasar olduğunu gördüğünü, otopark görevlileri ile yapılan görüşmede, ... plakalı aracın otoparktan çıkarken müvekkili şirketin aracına sürterek hasar verdiğini öğrendiğini, bu durumu tespit edecek hiçbir tutanak imzalattırmadan ... plakalı araç sürücüsünün otoparktan ayrıldığını, otopark görevlileri ... ve ... tarafından, olayın nasıl gerçekleştiği yönünde tutanak düzenlendiği ve sürücü ...’ya teslim edildiğini,

müvekkilinin aracında oluşan maddi hasarın 801,23 TL harcandığını, aracın davalı şirketin kusurundan dolayı değer kaybettiğini ve 801,23 TL'lik maddi zararın ve 5.000,00 TL araç değer kaybı olmak üzere toplam 5.801,23 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu hasarın, müvekkili şirket işletmesi olan ...

Hastanesi'ne ait kapalı otoparkta, 17/02/2018 günü saat 09:45 civarında meydana gelen kaza sebebiyle gerçekleştiğini, dava dışı ...’ın mülkiyetindeki ve yönetimindeki ... plakalı aracın, geri manevra yapmaktayken kendisine yol verdiği için durmakta olan davacıya ait ... plakalı araca çarpmak suretiyle hasara yol açtığını, dava dışı ...’ın zararı tazmin edeceğini belirterek acelesi olduğu gerekçesiyle olay yerinden ayrılmak istediğini, müvekkili şirket çalışanlarının yakalama ve alıkoyma yetkilerinin bulunmadığından,

kazanın kamera kayıtlarında yer aldığını teyit ettikten sonra sürücüye ait iletişim bilgilerini de temin ederek sürücünün gitmesine rıza göstermek durumunda kaldıklarını, kaza ile ilgili tutanağın davacıya teslim edildiğini, müvekkili şirketin, hasara sebebiyet veren kazada hiçbir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, haksız ve dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...Dosyada mübrez 25/02/2019 tarihli bilirkişi raporunda özet olarak; davacı taraf araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, dava dışı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davalı tarafın TBK 579 kapsamında kusurlu olduğu, davacı tarafın talep edebileceği hasar bedelinin 801,23 TL olduğu, değer kaybı bedelinin 7.701,23 TL olduğu görüş ve kanaati rapor edilmiştir.

Dosyaya sunulan otopark fişinde, davalı şirket tarafından uygulanan bir günlük otopark ücretinin 10,00 TL olarak belirtildiği görülmüştür.KTK 90. Md. hükmüne göre. “Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.„ şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK.nun haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmıştır.

6098 TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir. Buna göre; sigorta şirketi değer kaybından sigortalısının/sürücünün kusuru oranında ve poliçe limitleri dahilinde sorumlu olabilecektir.

Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde; davacı şirkete ait ... plakalı araç ile dava dışı ... plakalı araç arasında 17/02/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacı şirkete ait aracın hasar kaybına uğradığı, kazanın meydana gelmesinde davacı şirkete ait araç sürücüsünün kusursuz, ... plakalı araç sürücüsünün ise %100 oranında kusurlu oldukları, değer kaybı bedelinin 6.900,00 TL olduğu, davaya konu araçta meydana gelen hasar nedeniyle 801,23-TL hasar bedeli oluştuğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı tarafın hasar ve değer kaybı alacağı oluşmuş ise de, davanın hasara neden olan araç sahibine yöneltilmeyip, kazanın meydana geldiği ...

Hastanesi otoparkında gerçekleşmiş olması nedeniyle davalıya yöneltildiği, davalı tarafın da itirazlarında belirtildiği üzere Türk Borçlar Kanunu'nun 579. maddesinde yer aldığı üzere garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenlerin sorumluluğunun kendilerine ve çalışanlarına kusur yüklenmedikçe saklananların her biri için alınan günlük saklama ücretinin on katını aşamayacağının belirtildiği, davalı tarafın kanun da belirtilen otopark işleten konumunda olduğu, davaya konu kazada davalı tarafın veya çalışanlarının kusurunun bulunmadığı,

dosyada mübrez otopark fişinde bir günlük otopark ücretinin 10,00 TL olduğu ve dolayısıyla davacı tarafın davalıdan talep edebileceği bedelin ancak günlük otopark ücretinin on katı olan 100,00 TL olabileceği anlaşılmakla; davanın kısmen kabulü ile 100,00 TL alacağın, davacı tarafın talebi ile bağlı kalınarak kaza tarihi 17/02/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın meydana geldiği ... Hastanesi'nin işletmesi ... Sağlık Hizm.

Ve Ticaret A.Ş.' ye ait olup, söz konusu hastanenin otoparkında meydan gelebilecek her türlü zarardan davalı şirketin sorumlu olduğunu, bu sorumluluğu kaldıracak hiçbir unsur da bulunmadığını, mahkemenin günlük saklama ücretinin 10 katına hükmedebilmesi için meydana gelen zarardan şirketin veya çalışanlarının bir kusuru olmaması gerektiğini ancak kazanın öncesi incelendiğinde müvekkil şirkete ait olan aracın sürücüsü ... hastaneye girdikten sonra aracı park etmesi için hastanenin vale hizmetine aracı teslim ettiğini ardından vale tarafından araç hastanenin otoparkına park edilmek suretiyle hastane işletmesinin hakimiyet alanına bırakıldığını

, aracın kazanın meydana geldiği sırada almış olduğu konumunun davalı şirketin çalışanlarınca verildiğini, davalı şirketin hakimiyeti altında müvekkili şirketin aracının zarar gördüğünü, bilirkişi raporunda da otopark işletmecisi firmanın sorumluluğunun TBK m.579 kapsamında olduğunu ve zarar gören davacı aracının park içindeki manevrasını davalı şirket çalışanları (vale görevlileri) yaptığından kusurlu olduğu kanaatine varıldığını ,

ilk derece mahkemesinin de gerekçeli kararında zikredilen bilirkişi raporunu gerekçeli kararına aldığını ve davalı şirket çalışanlarının bilirkişi raporuna göre kusurlu olduğunun belirtildiğini ancak gerekçede " davalı tarafın kanunda belirtilen otopark işleten konumunda olduğu,

davaya konu kazada davalı tarafın veya çalışanlarının kusurunun bulunmadığı" ndan bahisle davayı kısmen kabul ederek hüküm kurmasının hakkaniyete, usul ve yasaya aykırı bir durum olduğunu, ilk derece mahkemesinin hükmetmiş olduğu değerin davacı müvekkili şirketin zararını karşılamaktan uzak olduğunu, hükmedilen miktarın müvekkili şirketin 16/05/2017 çıkış tarihli ve 9.969 km de bulunan ... marka aracı değer kaybını karşılamadığı gibi araçta meydana gelen maddi hasar sonucu yapılan masrafı karşılamaktan da uzak olduğunu,

bilirkişi raporunda aracın değer kaybına uğradığı kabul edildiğini ancak raporda yazılan değer kaybı miktarının maddi hatalar sonucunda oldukça az tespit edildiğini, mahkemenin yanlış gerekçe tayin etmesi sonucunda müvekkilinin ne maddi zararının ne de aracında oluşan değer kaybının karşılanmadığını beyanla istinaf taleplerinin kabulüne, usul ve yasaya aykırı İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/135 E. Sayılı 2020/798 karar numaralı kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Davalı vekili katılma yoluyla istinaf dilekçesinde özetle.

Davacının istinaf gerekçelerinin mesnetsiz olduğunu, hasara sebebiyet veren kazada dava dışı ... plakalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, bilirkişinin 25.02.2019 tarihli kök raporunda "Dava dışı ... plakalı araç sürücüsü %100 asli tam kusurlu olduğu" görüş ve kanaatine varıldığını, müvekkili şirketin, kaza anını gösterir kamera kaydını saklamakla, oluşan zararın tazmini için çarpan aracın ve kişinin kimlik tespitini yapıp tutanağa bağlamakla ve davacının kaza ve sorumlusu konusunda haberdar etmekle üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini, müvekkil şirketin,

işlettiği otoparka meydana gelmesi muhtemel bir kazanın önlenmesi için gerekli tüm tedbirleri aldığını , otoparkta park halindeki tüm araçları gösterir şekilde güvenlik kamerası yerleştirdiğini ve yeterli sayıda otopark personeli istihdam ettiğini, dava dışı üçüncü kişinin şerit ihlali yapmak suretiyle davacının aracında hasara sebebiyet verdiği anda olaya müdahale ettiğini , çarpan kişinin iletişim bilgilerini temin ettiğini ve kaza anının kamera kaydında yer aldığını teyit ettikten sonra tüm bu bilgi ve belgeleri davacıya temin ettiğini ancak davacının ,

kazaya sebebiyet veren sürücüye veya sürücünün araç sigortasına başvurmak suretiyle zararını tazmin etmek yerine olayda hiçbir kusuru bulunmayan müvekkili şirkete işbu davayı ikame ettiğini, davacının İstanbul 21. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/66 Esas sayılı dosyası ile ikame ettiği dava ile kazada %100 sorumlu olan ... aleyhine zararın tazmini için dava açtığını, Mahkeme davacının talebiyle bağlı kalarak,

müvekkil şirketin sorumluluğunda olan tutara kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilebileceği düşünülse dahi müvekkilinin sorumluluğunda olan ve dava açıldığı sırada talep edilmiş olan miktara dava tarihinden itibaren, ıslahla arttırılan miktara ise ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğinden, kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu , öncelikle davacı yanın istinaf taleplerinin esastan reddine,

yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılarak davanın reddine, davanın reddi talebi kabul görmediği takdirde müvekkili şirketin sorumluluğunda olduğu kabul edilen 100 TL'ye dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, vekalet ücreti ve masrafların karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava , otopark hizmeti veren davalı şirkete teslim edilen aracın hasarlanmasından dolayı hasar bedeli ve değer kaybından kaynaklı maddi tazminatın tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı taraf vekillerince yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, davalının saklama sözleşmesi kapsamında davacıya ait aracın hasar bedelinden ve değer kaybından sorumlu olup olmadığı, hükmedilen miktara kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesinin yerinde olup olmadığı noktasındadır.

Davacı, adına kayıtlı bulunan ve davalı şirketin işlettiği otoparka bırakılan dava konusu ... plakalı aracın, teslim edilmek üzere getirildiğinde aracın hasarlı olduğunun görülmesi nedeniyle hasar bedeli ve değer kaybının tazmini istemiyle eldeki davayı açmıştır.

Davalı ise davaya konu hasarın, otoparkta meydana gelen kaza sebebiyle gerçekleştiğini, kazanın kamera kayıtlarında yer aldığı teyit edildikten sonra sürücüye ait iletişim bilgilerinin temin edilerek kaza ile ilgili tutanağın davacıya teslim edildiğini, hasara sebebiyet veren kazada hiçbir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını savunmuştur. Dosya kapsamından ...

Hastanesi kapalı otopark alanında ayrı bölmede ... ve ... plakalı araçların arka arkaya park halinde oldukları, ... plakalı aracın sürücüsü otopark alanını terk etmek için aracın başına geldiğinde ön tarafta bulunan ... plakalı aracın yolun açılması için bulunduğu yerden hareket ettirilerek çıkış rampasına çekildiği, ... plakalı araç sürücüsünün de ... plakalı aracın boşalttığı alandan rampaya geri geri yöneldiği ancak rampanın diğer kenarında bekleyen ... plakalı araca temas etmesi neticesinde kazanın meydana geldiği anlaşılmaktadır.

Dosyaya kazandırılan bilirkişi raporunda, dava dışı ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda hızını, kullandığı aracın yük ve teknik özelliğine görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurma ve şeride tecavüz etme kuralını ihlal ettiğinden %100 kusurlu olduğu, davalı şirketin zarar gören davacı aracının park içindeki manevrasını kendileri yaptığından kusurlu olduğu belirtilmiş; ek raporda da davalının TBK'nın 579.madde kapsamında sorumluluğunun bulunduğu,

davacının aracına başka bir aracın sürterek dava konusu anlaşmazlığın ortaya çıkmasına neden olan trafik akışını, araç yer değişimini ve yerleşimini düzenleyen işlemleri yapanların otopark çalışanları olduğu kanaati bildirilmiştir.

Somut olayda davacı tarafından aracın davalının işlettiği otoparka bırakılması ile davacı ve davalı otopark işletmecisi arasında 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 561 vd. maddelerinde düzenlenmiş olan saklama sözleşmesi ilişkisi kurulduğu ihtilafsızdır. TBK'nun 579. Maddesinde otopark işletenlerin sorumluluğu düzenlenmiş olup, otopark işletenin sorumluluğu kusursuz sorumluluktur.

TBK'nın 579/1.maddesine göre işletenler, kendilerine bırakılan veya çalışanlarınca kabul edilen motorlu taşıt ve eklentilerinin zarara uğramasından sorumludurlar. Anılan maddeye göre işleten, zararın saklatan veya ziyaretçisi ya da beraberinde veya hizmetinde bulunan kimseye yükletilebilecek kusurdan, mücbir sebepten ya da eşyanın niteliğinden doğduğunu ispat etmekle, bu sorumluktan kurtulabilir.

Ancak, garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenlerin sorumluluğu, kendilerine veya çalışanlarına bir kusur yüklenmedikçe, saklananların her biri için alınan günlük saklama ücretinin on katını aşamaz. Bu miktarın üzerindeki zararlar bakımından ise kusur sorumluluğu ilkesi geçerlidir.

Müteselsil sorumluluğa ilişkin TBK 61. Maddesi "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır." düzenlemesini içermektedir.

Bu düzenlemeye göre bir zarardan birden fazla kişinin aynı veya değişik hukuki sebeplerle sorumlu olması halinde, zarar görenin dilediği zarar sorumlusundan talepte bulunması mümkün olduğu gibi zararın sorumluların tamamından talep edilmesi de mümkündür.

Bu doğrultuda olmak üzere somut olayda davacı hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin talebini eldeki davada olduğu gibi saklama sözleşmesi hükümlerine göre davalıya yöneltebileceği gibi haksız fiil hükümlerine göre kazaya sebebiyet veren dava dışı sürücüye de yöneltebilir. Nitekim davacı tarafından dava dışı sürücü ... hakkında dava ikame edildiği anlaşılmakla Dairemizce İstanbul 21.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/66 Esas sayılı dosyası için inceleme izni talep edilmiştir.

İlgili dosyasının incelenmesinde; hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre meskun mahalde park için ayrılmış yerde kurallara uygun şekilde park halindeki ... plakalı araca çarpmak şeklinde meydana gelen kazada davalının % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile 8.501,23 TL hasar ve değer kaybı bedelinin olay tarihi olan 17.02.2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verildiği, karar taraflara tebliğ edilmekle birlikte taraflarca istinaf yasa yoluna başvurulmadığı görülmüştür.

Somut olayda davalının işlettiği otoparkta kamera sistemi kurulu olup, kaza sonrasında davalı tarafça tutanak tutulmuştur.Hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre otoparkta meydana gelen kazada davalının kusuru bulunmayıp, dava dışı sürücünün tamamen kusurlu olduğunun tespit edildiği,

bu tespitin dava dışı sürücü hakkında ikame edilen davada alınan bilirkişi raporu ile de teyit edildiği gözetildiğinde mahkemece davalının kusursuz nitelikteki sözleşmesel sorumluluğu gereğince bir günlük otopark ücretinin 10,00 TL olduğu kabul edilerek davacı lehine maddi tazminat olarak günlük otopark ücretinin on katı olan 100,00 TL'ye hükmedilmesinde isabetsizlik yoktur.Diğer yandan davalının sözleşmesel sorumluluğu bulunmakta ise de davacının aracında meydana gelen zarar, dava dışı sürücünün haksız fiilinden kaynaklanmaktadır.

TBK'nın 114/2.Maddesinde haksız fiil sorumluluğuna ilişkin hükümlerin, kıyasen sözleşmeye aykırılık hallerine de uygulanacağı belirtildiğinden mahkemece hükmedilen bedele olay tarihinden itibaren faiz uygulanmasında isabetsizlik yoktur.

Bu nedenle davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf istemi yerinde görülmemiştir.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı ve davalı vekillerinin yerinde görülmeyen istinaf başvurularının ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir.