İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2021/2154 K.2021/1655

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün üçüncü kişi ... vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP

Talep eden vekili dilekçesinde özetle; Davacı asilin İstanbul Sultanbeyli'de toptan temizlik işi ile iştigal ettiğini, iş karşılığı ...'dan teslim alınan ... Bankası Atatürk Üniversitesi Şubesi'nin ... seri numaralı keşidecisi .... Ltd. Şti. 10/09/2021 keşide tarihli 40.000,00-TL bedelli ve ... Bankası Atatürk Üniversitesi Şubesi'nin... seri numaralı keşidecisi ... Ltd. Şti. 10/09/2021 keşide tarihli 40.000,00-TL bedelli çeklerin bankaya ibraz edilmek istendiğinde kaybolmuş veya çalınmış olduğunun fark edildiğini, çeklerin 3. Kişiler tarafından tahsilinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve yargılama sonunda çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "somut olayda 3. Kişi ... tarafından iptali istenen çekin ilgili bankaya ibraz edildiği, davacının verilen süre içerisinde istirdat davası açtığı ve davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından karar verilmesine yer olmadığına, deme yasağı hakkında verilen kararın süresi içerisinde istirdat davası açıldığı anlaşıldığından TTK 758/2 maddesi gereğince ödeme yasağının devamına, ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Üçüncü Kişi vekili istinaf dilekçesinde özetle; ödeme yasağının kaldırılması talebinin reddedilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğunu beyanla, istinaf talebinin kabulü ile dava konusu ... nolu çek üzerindeki ödemeden men yasağının kaldırılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.

Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.

Hasımsız olarak açılan davalarda, üçüncü kişilerin davaya müdahaleleri halinde davanın çekişmeli duruma gelmesi mümkün ve gerekliyse de, çek iptali davalarında açıklanan prosedür gereğince, kararda üçüncü kişilerin hakkını zedeleyen hükümler bulunsa dahi karar onun bakımından kesin hüküm teşkil etmeyeceğinden, hasımsız şekilde açılan davaya üçüncü kişilerin asli ya da fer'i müdahale imkanı bulunmamakta, dolayısıyla davada taraf sıfatı olmayan üçüncü kişilerin hükmü istinaf etme imkanları da bulunmamaktadır (Yargıtay 11. HD'nin 17/06/2019 tarih ve 2018/2811 - 2019/4422 E/K).

6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 341. Maddesinde, İlk derece mahkemelerince verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin reddi kararları, karşı tarafın yüzüne karşı verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları, karşı tarafın yokluğunda verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine verilen kararlara karşı istinaf yoluna başvurulabilineceği düzenlenmiştir.

Buna göre, süresi içerisinde ihtiyati tedbire itiraz edilmemiş olması halinde ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine dair kararlara karşı istinaf yoluna başvurulması mümkün değildir.

Somut olayda, mahkemece görülüp sonuçlandırılan davada verilen hükmün çek hamili sıfatı ile üçüncü kişi tarafından istinaf edildiği, bu hali ile değinilen ilkeler ışığında, mümeyyiz çek hamilinin davada taraf sıfatının olmadığı ve esasen eldeki davanın tarafı olma imkanlarının da bulunmadığı gibi, ödemeden men yasağının kaldırılması talebinin reddi kararına karşı da istinaf kanun yoluna başvuru imkanı bulunmadığı anlaşılmakla, üçüncü kişinin istinaf dilekçesinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.